Sorunun Çözümü
Verilen besin piramidini ve senaryoyu adım adım inceleyelim:
- Besin Piramidi Yapısı:
- Kaya balığı (Etobur) → Akya balığı (Etobur) → Hayvansal plankton (Otobur) → Bitkisel plankton (Üretici)
- Senaryo: İnsanlar Kaya balığı ve Akya balığını aşırı avlıyor.
- Etkileri:
- Kaya balığı ve Akya balığı popülasyonları azalır.
- Akya balığının avcısı azaldığı için, onun besini olan Hayvansal plankton popülasyonu başlangıçta artış gösterir.
- Hayvansal plankton popülasyonu arttığı için, onların besini olan Bitkisel plankton popülasyonu aşırı tüketim nedeniyle azalır.
- Bitkisel plankton azaldığında, Hayvansal plankton için besin kıtlığı başlar ve bu da Hayvansal plankton popülasyonunun azalmasına yol açar.
- Hayvansal plankton azaldığında, Bitkisel plankton üzerindeki baskı kalkar ve Bitkisel plankton popülasyonu tekrar artmaya başlar.
- Bu döngü, yani bir popülasyonun artıp diğerinin azalması ve ardından tersinin yaşanması, ekosistemde bir "dalgalanma" yaratır. Zamanla, ekosistem yeni bir denge noktasına ulaşmaya çalışır.
Bu açıklamalar ışığında seçenekleri değerlendirelim:
- A) Bir süre sonra besin zincirinin tamamen yok olması: Aşırı avlanma ciddi bir sorun olsa da, besin zincirinin tamamen yok olması yerine bir denge arayışı daha olasıdır.
- B) Kısa bir süreliğine hayvansal planktonların üremesinde azalma olması: Akya balığı azaldığında, Hayvansal plankton üzerindeki av baskısı kalkacağı için, başlangıçta üremeleri ve sayıları artacaktır.
- C) Bitkisel plankton sayısının git gide artması: Hayvansal planktonun ilk artışı Bitkisel planktonu azaltır. Dolayısıyla sürekli bir artış beklenmez.
- D) Hayvansal ve bitkisel plankton sayısında dalgalanma yaşanması ve ardından dengenin yeniden sağlanması: Bu, av-avcı ilişkilerindeki bozulmalara ekosistemin verdiği tipik bir tepkidir. Popülasyonlar arasında artış ve azalışlar (dalgalanmalar) yaşanır ve sistem yeni bir dengeye ulaşmaya çalışır.
Cevap D seçeneğidir.