Sorunun Çözümü
Adım Adım Çözüm:
- Bir cümlenin "koşul (şart)" cümlesi olup olmadığını anlamak için, bir eylemin gerçekleşmesinin başka bir eylemin veya durumun gerçekleşmesine bağlı olup olmadığını kontrol ederiz. Genellikle "-se/-sa" ekleri veya "eğer", "ancak", "şartıyla" gibi ifadeler kullanılır.
- A) Beklenen gelmiyorsa gelen hasrettir. Burada "gelmiyorsa" ifadesindeki "-sa" eki, "gelenin hasret olması" durumunun "beklenenin gelmemesi" koşuluna bağlı olduğunu gösterir. Bu bir koşul cümlesidir.
- B) Sevmesini bilirsek başkalarına acı vermeyi unuturuz. "bilirsek" ifadesindeki "-se" eki, "başkalarına acı vermeyi unutma" eyleminin "sevmesini bilme" koşuluna bağlı olduğunu belirtir. Bu da bir koşul cümlesidir.
- C) Dışarı çıkabilirsin ama yemeğe zamanında gel. Bu cümlede "dışarı çıkma" eylemi, "yemeğe zamanında gelme" koşuluna bağlanmıştır. "Yemeğe zamanında gelmen" şartıyla dışarı çıkabilirsin anlamı taşır. Bu da bir koşul cümlesidir.
- D) Gücünü göstermek için şov yaptı. Bu cümlede "şov yapma" eyleminin amacı "gücünü göstermek"tir. Burada bir amaç-sonuç ilişkisi vardır ("ne amaçla şov yaptı?"). Herhangi bir koşul belirtilmemiştir. Bu bir amaç-sonuç cümlesidir, koşul cümlesi değildir.
Cevap D seçeneğidir.