Faruk'un deneyi, suyun buharlaşma hızının sıcaklıkla nasıl değiştiğini gözlemlemektedir. Deneyin detaylarını ve sonuçlarını inceleyelim:
- Deney Kurulumu:
- Faruk, aynı miktarda suyu A ve B kaplarına koyar.
- A kabını güneşli bir yere (daha fazla ısı alacak), B kabını ise gölge bir yere (daha az ısı alacak) yerleştirir.
- Gözlem:
- Birkaç gün sonra (Pazartesi'den Cuma'ya), A kabındaki su seviyesinin B kabındaki su seviyesinden daha az olduğunu fark eder.
- Bu durum, A kabından daha fazla suyun buharlaştığı anlamına gelir.
- Yargıların Değerlendirilmesi:
- I. A kabı, güneşten daha fazla ısı aldığından buharlaşma daha fazla olmuştur.
A kabı güneşli bir yerde olduğu için B kabına göre daha fazla ısı almıştır. Buharlaşma, suyun sıvı halden gaz hale geçmesi için enerji (ısı) gerektiren bir olaydır. Daha fazla ısı alan A kabındaki suyun daha fazla buharlaşması beklenen bir sonuçtur. Bu yargı doğrudur.
- II. Buharlaşma, ısının fazla olduğu yerde çok, ısının fazla olmadığı yerde az olur.
Bu yargı, buharlaşma hızı ile ısı arasındaki doğru orantılı ilişkiyi genel bir ilke olarak ifade etmektedir. Faruk'un gözlemi (güneşli A kabında daha çok buharlaşma, gölgeli B kabında daha az buharlaşma) bu ilkeyi desteklemektedir. Bu yargı doğrudur.
- III. A kabındaki su daha fazla ısı verdiğinden suyun bir kısmı sıvı hâlden gaz hâline geçmiştir.
Buharlaşma olayı, suyun çevresinden ısı almasıyla gerçekleşir (endotermik olay). Su ısı vermez, aksine buharlaşmak için ısı emer. Eğer su ısı verseydi, sıcaklığı düşerdi veya donardı, buharlaşma artmazdı. Bu yargı yanlıştır.
- I. A kabı, güneşten daha fazla ısı aldığından buharlaşma daha fazla olmuştur.
Bu durumda, Faruk'un gözlemlerine dayanarak ulaşabileceği yargılar I ve II'dir.
Cevap A seçeneğidir.