Sorunun Çözümü
Verilen ilke "Eline, beline, diline hâkim olmak" Alevilik-Bektaşilik inancında önemli bir yaşam prensibidir. Bu ilkeyi adım adım inceleyelim:
- Eline hâkim olmak: Kişinin elini kötü işlere (hırsızlık, şiddet, başkasının hakkına tecavüz vb.) uzatmaması gerektiğini ifade eder.
- Beline hâkim olmak: Kişinin cinsel ahlaka uygun davranması, harama bakmaması, iffetini koruması gerektiğini ifade eder.
- Diline hâkim olmak: Kişinin dilini kötü sözlerden (yalan, iftira, dedikodu, küfür vb.) koruması gerektiğini ifade eder.
Şimdi verilen öncülleri bu ilke ışığında değerlendirelim:
- I. Başkasının malına el uzatmamalıdır: Bu ifade, "eline hâkim olmak" prensibiyle doğrudan ilişkilidir. Başkasının malına el uzatmak, hırsızlık yapmak veya haksız kazanç elde etmek elin kötüye kullanılmasıdır. Dolayısıyla bu sonuca ulaşılabilir.
- II. Mutlaka bir kez hacca gitmelidir: Hac ibadeti, İslam'ın şartlarından biridir. Ancak "Eline, beline, diline hâkim olmak" ilkesi, kişinin ahlaki ve etik davranışlarını düzenleyen bir prensiptir, belirli bir ibadeti (hac gibi) doğrudan emretmez. Alevilik-Bektaşilik inancında hac ibadetinin yorumu ve önemi farklılık gösterebilir. Bu ilkenin doğrudan bir sonucu değildir.
- III. Dedikodu ve iftiradan kaçınmalıdır: Bu ifade, "diline hâkim olmak" prensibiyle doğrudan ilişkilidir. Dedikodu ve iftira, dilin kötüye kullanılmasıdır. Dolayısıyla bu sonuca ulaşılabilir.
- IV. Yalan söylememeli, hile yapmamalıdır: "Yalan söylememeli" ifadesi "diline hâkim olmak" prensibiyle, "hile yapmamalı" ifadesi ise hem "eline hâkim olmak" (haksız kazanç, aldatma) hem de genel ahlaki duruş olarak bu ilkenin tüm yönleriyle ilişkilidir. Dolayısıyla bu sonuca ulaşılabilir.
Yukarıdaki değerlendirmelere göre, I, III ve IV numaralı öncüller "Eline, beline, diline hâkim olmak" ilkesinin sonuçlarıdır. Yani 3 tanesine ulaşılabilir.
Cevap B seçeneğidir.