Sorunun Çözümü
Verilen dizelerdeki söz sanatını bulmak için her bir dizeyi inceleyelim:
- "Güneş, bilmem kime kızgın? Ateş püskürüyor yine."
- "Güneş kızgın" ifadesi, güneşe insana ait bir duygu olan "kızgınlık" özelliğini yüklemiştir.
- "Ateş püskürüyor" ifadesi, güneşin yoğun ısısını insan benzeri bir eylemle (ateş püskürmek) anlatarak kişileştirmeyi pekiştirir.
- "Orak elinde yaz nine, Dereye doğru yürüyor."
- "Yaz nine" ifadesi, soyut bir kavram olan "yaz" mevsimini, insana ait bir varlık olan "nine" şeklinde somutlaştırmış ve ona "orak tutma", "yürüme" gibi insani özellikler atfetmiştir.
Bu örneklerde cansız varlıklara (güneş) ve soyut kavramlara (yaz) insanlara özgü nitelikler (kızgınlık, nine olma, yürüme, orak tutma) verilmiştir. Bu durum, kişileştirme (teşhis) sanatının tanımına uymaktadır.
Diğer seçenekleri değerlendirelim:
- A) Benzetme: Bir şeyi başka bir şeye benzetme yoktur.
- B) Konuşturma: Dizelerde herhangi bir varlık konuşturulmamıştır, sadece insani özellikler yüklenmiştir. Konuşturma (intak) sanatı için varlıkların doğrudan konuşması gerekir.
- D) Abartma: Bazı ifadelerde abartı unsuru olsa da (ateş püskürmek gibi), temel ve baskın söz sanatı, cansız varlıklara ve soyut kavramlara insan özellikleri yüklenmesidir.
Bu nedenle, dizelerde ağırlıklı olarak kullanılan söz sanatı kişileştirmedir.
Cevap C seçeneğidir.