🎓 7. Sınıf Paragrafta Anlam Test 19 - Ders Notu ve İpuçları

Bu ders notu, paragrafta anlam konularını kapsayan testlerde başarılı olman için hazırlandı. Testteki sorular; paragrafın ana düşüncesini, yardımcı düşüncelerini, paragrafın yapısını ve düşünceyi geliştirme yollarını anlama becerilerini ölçmektedir. Bu notlar sayesinde paragraf sorularına daha bilinçli yaklaşacak ve doğru cevaplara ulaşma şansını artıracaksın. Hadi başlayalım! 🚀

Paragrafta Ana Düşünce ve Yardımcı Düşünceler

Her paragrafın bir temel mesajı, yani ana düşüncesi vardır. Bu ana düşünceyi destekleyen, açıklayan ve detaylandıran cümlelere ise yardımcı düşünceler denir.

• Ana Düşünce (Temel Mesaj) Nedir? 🤔
  • Paragrafın yazılma amacıdır. Yazarın okuyucuya vermek istediği asıl mesajdır.
  • Genellikle paragrafın başında veya sonunda yer alır, ancak bazen ortada veya tüm paragrafa yayılmış olabilir.
  • "Bu paragrafta asıl anlatılmak istenen nedir?", "Yazar neyden yakınıyor?", "Paragrafın ana fikri nedir?" gibi sorular ana düşünceyi bulmaya yöneliktir.
• Yardımcı Düşünceler (Destekleyici Ayrıntılar) Nedir? 🌟
  • Ana düşünceyi açıklayan, somutlaştıran, örnekleyen, detaylandıran cümlelerdir.
  • "Bu parçadan aşağıdakilerden hangisi çıkarılabilir/çıkarılamaz?", "Aşağıdakilerden hangisine değinilmiştir/değinilmemiştir?", "Bu kişi hangi özellikle nitelendirilemez?" gibi sorular yardımcı düşünceleri bulmaya yöneliktir.

💡 İpucu: Ana düşünceyi bulurken, paragrafı okuduktan sonra kendi kendine "Yazar bana ne anlatmak istiyor?" diye sor. Yardımcı düşüncelerde ise her bir seçeneği paragraftaki bilgilerle tek tek karşılaştır.

⚠️ Dikkat: "Çıkarılamaz", "değinilmemiştir", "ulaşılamaz", "nitelenemez" gibi olumsuz ifadeler içeren sorularda, şıklardaki her bir yargının paragrafta olup olmadığını dikkatlice kontrol etmelisin. Genellikle üç şık paragrafta belirtilirken, bir şık paragrafta yer almaz veya tam tersini ifade eder.

Paragrafın Yapısı

Bir paragrafın anlamlı ve düzenli bir bütün oluşturması için belirli bir yapısı olmalıdır. Bu yapı giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinden oluşur ve cümleler arasında mantıksal bir bağ bulunur.

• Paragraf Tamamlama 🧩
  • Verilen bir paragrafta boş bırakılan yeri, paragrafın anlam bütünlüğünü bozmayacak şekilde doldurmaktır.
  • Boşluktan önceki ve sonraki cümlelerle anlamsal ve mantıksal bir uyum içinde olması gerekir.
  • Örnek: "Hava bugün çok güzeldi. ----- piknik yapmaya karar verdik." Boşluğa "Bu yüzden" veya "Bundan dolayı" gibi bir ifade gelmelidir.
• Başlık Bulma 🏷️
  • Paragrafın içeriğini en iyi özetleyen, konuyu kapsayan ve dikkat çekici bir isim vermektir.
  • Başlık, paragrafın ana düşüncesiyle doğrudan ilgili olmalı ve paragrafın tamamını temsil etmelidir.
  • Örnek: Bir paragraf suyun önemi, su kaynaklarının azalması ve su tasarrufu üzerineyse, "Su Kaynakları ve Tasarruf" uygun bir başlık olabilir.
• Anlatımın Akışını Bozan Cümle 🚫
  • Bir paragrafta, diğer cümlelerden farklı bir konuya değinen veya paragrafın genel akışını bozan cümleyi bulmaktır.
  • Bu cümle, paragrafın ana konusundan sapar veya farklı bir düşünceyi ortaya atar.
  • Örnek: "Kediler çok sevimli hayvanlardır. Evde beslenebilirler. Tüy bakımları önemlidir. Köpekler ise sadık dostlardır." Bu örnekte "Köpekler ise sadık dostlardır." cümlesi, kediler konusundan saptığı için akışı bozar.

💡 İpucu: Akışı bozan cümleyi bulurken, her cümleyi okuduktan sonra "Bu cümle bir öncekiyle bağlantılı mı? Aynı konuyu mu devam ettiriyor?" diye sorgula. Konu değiştiği an, akış bozulmuş demektir.

Düşünceyi Geliştirme Yolları

Yazarlar, anlattıkları konuyu daha anlaşılır, inandırıcı ve etkili kılmak için çeşitli yöntemler kullanırlar. Bunlara düşünceyi geliştirme yolları denir.

• Tanımlama 📖
  • Bir kavramın veya varlığın ne olduğunu açıklayan, "Bu nedir?" sorusuna cevap veren ifadelerdir.
  • Örnek: "Kitap, bilginin depolandığı ve aktarıldığı bir araçtır."
• Örneklendirme 🍏
  • Anlatılan bir düşünceyi somutlaştırmak, daha anlaşılır kılmak için örnekler vermektir.
  • Örnek: "Sağlıklı beslenmek çok önemlidir. Örneğin, her gün meyve ve sebze tüketmeliyiz."
• Karşılaştırma ⚖️
  • İki farklı varlık, olay veya kavram arasındaki benzerlikleri veya farklılıkları ortaya koymaktır. "Daha", "en", "oysa", "fakat", "gibi" gibi kelimeler sıkça kullanılır.
  • Örnek: "Kışın havalar soğuk olurken, yazın tam tersi sıcak ve güneşlidir."
• Sayısal Verilerden Yararlanma 📊
  • Düşünceyi daha inandırıcı kılmak için istatistiksel bilgiler, anket sonuçları, yüzdeler veya grafikler gibi sayısal değerler kullanmaktır.
  • Örnek: "Araştırmalara göre, öğrencilerin %70'i düzenli kitap okumaktadır."
• Tanık Gösterme 🗣️
  • Bir düşünceyi desteklemek için alanında uzman veya tanınmış bir kişinin sözünü, alıntı yaparak kullanmaktır.
  • Örnek: "Ulu Önder Atatürk'ün dediği gibi: 'Hayatta en hakiki mürşit ilimdir.'"
• Benzetme ☁️➡️🍬
  • İki farklı şey arasında ortak bir özellikten yola çıkarak zayıf olanı güçlü olana benzetmektir.
  • Örnek: "Pamuk gibi elleri vardı." (Eller, pamuğun yumuşaklığına benzetilmiştir.)

⚠️ Dikkat: Düşünceyi geliştirme yollarını karıştırmamak için her birinin temel özelliğini ve anahtar kelimelerini iyi öğrenmelisin. Özellikle örneklendirme ile tanık gösterme arasındaki farka dikkat et: Örneklendirmede genel bir örnek verilirken, tanık göstermede belirli bir kişinin sözü tırnak içinde verilir.

Bu ders notu, paragrafta anlam konularında karşına çıkabilecek soru tiplerine genel bir bakış sunmaktadır. Bol bol pratik yaparak ve dikkatli okuyarak bu konularda ustalaşabilirsin. Başarılar! ✨