Verilen bilgileri kullanarak C, S ve O elementlerinin atom ağırlıkları oranlarını bulalım:
-
CS2 bileşiği için:
\(\frac{m_C}{m_S} = \frac{1 \cdot A_C}{2 \cdot A_S} = \frac{3}{16}\)
\(\frac{A_C}{A_S} = \frac{3}{16} \cdot 2 = \frac{6}{16} = \frac{3}{8}\)
Buradan \(A_C = 3k\) ve \(A_S = 8k\) diyebiliriz.
-
SO3 bileşiği için:
\(\frac{m_S}{m_O} = \frac{1 \cdot A_S}{3 \cdot A_O} = \frac{2}{3}\)
\(\frac{A_S}{A_O} = \frac{2}{3} \cdot 3 = \frac{6}{3} = \frac{2}{1}\)
Buradan \(A_S = 2j\) ve \(A_O = 1j\) diyebiliriz.
Şimdi \(A_C : A_S : A_O\) oranını bulmak için \(A_S\) değerini eşitleyelim. \(A_S\) hem 8k hem de 2j. En küçük ortak katları 8'dir.
- Eğer \(A_S = 8\) ise, \(A_C = 3\).
- Eğer \(A_S = 8\) ise, \(2j = 8 \Rightarrow j = 4\). Dolayısıyla \(A_O = 1j = 4\).
Buna göre, elementlerin atom ağırlıkları oranı \(A_C : A_S : A_O = 3 : 8 : 4\)'tür.
Şimdi öncülleri değerlendirelim:
-
I. Öncül: CO2 bileşiğinde elementlerin kütlece birleşme oranı \(\frac{m_C}{m_O} = \frac{3}{8}\) dir.
\(\frac{m_C}{m_O} = \frac{1 \cdot A_C}{2 \cdot A_O}\)
Bulduğumuz oranları yerine koyarsak: \(\frac{m_C}{m_O} = \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4} = \frac{3}{8}\).
Bu ifade doğrudur.
-
II. Öncül: C, S ve O elementlerinin atom ağırlıkları oranı sırasıyla \(4 : 8 : 3\)'tür.
Bizim bulduğumuz oran \(A_C : A_S : A_O = 3 : 8 : 4\)'tür. Öncüldeki oran farklıdır.
Bu ifade yanlıştır.
-
III. Öncül: C, S, O elementlerinin nötron sayıları proton sayılarına eşitse elementlerin periyodik cetveldeki yerleri sırasıyla 2. periyot 4A grubu, 3. periyot 6A grubu ve 2. periyot 6A grubu şeklindedir.
Nötron sayısı proton sayısına eşitse, atom kütlesi (yaklaşık) proton sayısının iki katıdır (\(A \approx 2p\)).
Atom ağırlıkları oranı \(A_C : A_S : A_O = 3 : 8 : 4\)'tür. Bu oranları gerçek atom kütlelerine uyarlarsak:
- C için: \(A_C = 12 \Rightarrow p_C = 6\). Elektron dizilimi: \(1s^2 2s^2 2p^2\). 2. periyot 4A grubu.
- S için: \(A_S = 32 \Rightarrow p_S = 16\). Elektron dizilimi: \(1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^4\). 3. periyot 6A grubu.
- O için: \(A_O = 16 \Rightarrow p_O = 8\). Elektron dizilimi: \(1s^2 2s^2 2p^4\). 2. periyot 6A grubu.
Tüm periyodik cetvel yerleşimleri öncüldeki bilgilerle uyuşmaktadır.
Bu ifade doğrudur.
Sonuç olarak, I ve III numaralı öncüller doğrudur.
Cevap C seçeneğidir.