Verilen grafik, X ve Y elementlerinden oluşan iki farklı bileşiğin kütle oranlarını göstermektedir. Bileşik kütlesi ve harcanan Y kütlesi bilindiğinde, harcanan X kütlesi hesaplanabilir (Bileşik kütlesi = X kütlesi + Y kütlesi).
- I. Bileşik için:
- Bileşik kütlesi = 7 g
- Harcanan Y kütlesi = 4 g
- Harcanan X kütlesi = 7 g - 4 g = 3 g
- I. Bileşikteki kütle oranı (X/Y) = \( \frac{3 \text{ g}}{4 \text{ g}} \)
- II. Bileşik için:
- Bileşik kütlesi = 11 g
- Harcanan Y kütlesi = 8 g
- Harcanan X kütlesi = 11 g - 8 g = 3 g
- II. Bileşikteki kütle oranı (X/Y) = \( \frac{3 \text{ g}}{8 \text{ g}} \)
Şimdi seçenekleri kontrol edelim. Atom kütlelerini \(A_X\) ve \(A_Y\) olarak alalım.
- B seçeneğini inceleyelim:
- I. Bileşik: XY
- Kütle oranı (X/Y) = \( \frac{A_X}{A_Y} \)
- Grafikten bulduğumuz oran: \( \frac{3}{4} \)
- Bu durumda \( \frac{A_X}{A_Y} = \frac{3}{4} \) olabilir. Yani \(A_X = 3k\) ve \(A_Y = 4k\) diyebiliriz.
- II. Bileşik: XY\(_{2}\)
- Kütle oranı (X/Y) = \( \frac{A_X}{2 \cdot A_Y} \)
- \(A_X = 3k\) ve \(A_Y = 4k\) değerlerini yerine koyarsak: \( \frac{3k}{2 \cdot 4k} = \frac{3k}{8k} = \frac{3}{8} \)
- Grafikten bulduğumuz oran: \( \frac{3}{8} \)
- Bu oranlar birbiriyle tutarlıdır.
- I. Bileşik: XY
Diğer seçenekler bu oranları sağlamayacaktır. Örneğin, A seçeneğinde I. bileşik XY\(_{2}\) olsaydı, X/Y oranı \( \frac{A_X}{2A_Y} = \frac{3}{4} \) olurdu ki bu \( \frac{A_X}{A_Y} = \frac{3}{2} \) anlamına gelirdi. Bu durumda II. bileşik XY için X/Y oranı \( \frac{A_X}{A_Y} = \frac{3}{2} \) olurdu, ancak grafikte bu oran \( \frac{3}{8} \) olarak verilmiştir. Bu da A seçeneğinin yanlış olduğunu gösterir.
Bu nedenle, I. bileşik XY ve II. bileşik XY\(_{2}\) olabilir.
Cevap B seçeneğidir.