Verilen tepkimeyi adım adım denkleştirerek ve stokiyometrik hesaplamaları yaparak sonuca ulaşalım.
- 1. Tepkimeyi Denkleştirme:
Verilen denkleştirilmemiş tepkime:
\(\text{CH}_4 + \text{Cl}_2 \rightarrow \text{CCl}_4 + \text{HCl}\)
Atom sayılarını eşitleyelim:
- Karbon (C) atomları her iki tarafta da 1 tane. Denk.
- Hidrojen (H) atomları sol tarafta 4, sağ tarafta 1. Sağ taraftaki HCl'nin katsayısını 4 yapmalıyız:
\(\text{CH}_4 + \text{Cl}_2 \rightarrow \text{CCl}_4 + 4\text{HCl}\)
- Klor (Cl) atomları sağ tarafta CCl₄'ten 4, 4HCl'den 4 olmak üzere toplam 8 tane. Sol taraftaki Cl₂'nin katsayısını 4 yapmalıyız:
\(\text{CH}_4 + 4\text{Cl}_2 \rightarrow \text{CCl}_4 + 4\text{HCl}\)
Denkleştirilmiş tepkime budur.
- 2. Mol Oranlarını Belirleme:
Denkleştirilmiş tepkimeye göre reaktan ve ürünlerin mol oranları şöyledir:
1 mol \(\text{CH}_4\) : 4 mol \(\text{Cl}_2\) : 1 mol \(\text{CCl}_4\) : 4 mol \(\text{HCl}\)
- 3. Ürün Miktarından Reaktan Miktarlarını Hesaplama:
Soruda 0,5 mol \(\text{CCl}_4\) elde edildiği belirtilmiştir. Mol oranlarını kullanarak harcanan \(\text{CH}_4\) ve \(\text{Cl}_2\) miktarlarını bulalım:
- Kullanılan \(\text{CH}_4\) mol sayısı:
\(0,5 \text{ mol CCl}_4 \times \frac{1 \text{ mol CH}_4}{1 \text{ mol CCl}_4} = 0,5 \text{ mol CH}_4\)
- Kullanılan \(\text{Cl}_2\) mol sayısı (n):
\(0,5 \text{ mol CCl}_4 \times \frac{4 \text{ mol Cl}_2}{1 \text{ mol CCl}_4} = 2 \text{ mol Cl}_2\)
Yani, n = 2 mol.
- Kullanılan \(\text{CH}_4\) mol sayısı:
- 4. \(\text{CH}_4\)'ün Kütlesini (m) Hesaplama:
Kullanılan \(\text{CH}_4\) miktarı 0,5 mol olarak bulunmuştur. \(\text{CH}_4\)'ün mol kütlesini (M) hesaplayalım:
- Verilen atom kütleleri: H = 1 g/mol, C = 12 g/mol.
- \(\text{M(CH}_4) = 1 \times \text{C} + 4 \times \text{H} = 1 \times 12 + 4 \times 1 = 12 + 4 = 16 \text{ g/mol}\).
- \(\text{CH}_4\)'ün kütlesi (m) = mol sayısı \(\times\) mol kütlesi
- \(\text{m} = 0,5 \text{ mol} \times 16 \text{ g/mol} = 8 \text{ g}\).
Yani, m = 8 g.
Hesapladığımız değerler:
- m = 8 g
- n = 2 mol
Bu değerler seçenekler arasında E seçeneğinde doğru verilmiştir.