Verilen tepkimelerin asit-baz tepkimesi olup olmadığını belirlemek için her bir tepkimeyi ayrı ayrı inceleyelim:
-
I. Tepkime: \(2\text{NaOH(suda)} + \text{H}_2\text{SO}_4\text{(suda)} \rightarrow \text{Na}_2\text{SO}_4\text{(suda)} + 2\text{H}_2\text{O(s)}\)
Bu tepkimede, kuvvetli bir baz olan sodyum hidroksit (\(\text{NaOH}\)) ile kuvvetli bir asit olan sülfürik asit (\(\text{H}_2\text{SO}_4\)) tepkimeye girerek bir tuz (\(\text{Na}_2\text{SO}_4\)) ve su (\(\text{H}_2\text{O}\)) oluşturmuştur. Asit ile bazın tepkimeye girerek tuz ve su oluşturduğu bu tür tepkimelere nötralleşme tepkimesi denir ve nötralleşme tepkimeleri birer asit-baz tepkimesidir. Dolayısıyla, I. tepkime bir asit-baz tepkimesidir.
-
II. Tepkime: \(\text{C}_2\text{H}_5\text{OH(s)} + 3\text{O}_2\text{(g)} \rightarrow 2\text{CO}_2\text{(g)} + 3\text{H}_2\text{O(s)}\)
Bu tepkimede, etanol (\(\text{C}_2\text{H}_5\text{OH}\)) oksijen (\(\text{O}_2\)) ile tepkimeye girerek karbondioksit (\(\text{CO}_2\)) ve su (\(\text{H}_2\text{O}\)) oluşturmuştur. Bu, bir organik bileşiğin oksijenle yanması sonucu gerçekleşen bir yanma tepkimesidir. Yanma tepkimeleri genellikle redoks tepkimeleri olup, asit-baz tepkimesi değildir. Dolayısıyla, II. tepkime bir asit-baz tepkimesi değildir.
-
III. Tepkime: \(\text{HCl(suda)} + \text{NH}_3\text{(suda)} \rightarrow \text{NH}_4\text{Cl(suda)}\)
Bu tepkimede, kuvvetli bir asit olan hidroklorik asit (\(\text{HCl}\)) ile zayıf bir baz olan amonyak (\(\text{NH}_3\)) tepkimeye girerek amonyum klorür (\(\text{NH}_4\text{Cl}\)) tuzunu oluşturmuştur. Brønsted-Lowry tanımına göre \(\text{HCl}\) proton (\(\text{H}^+\)) vericisi (asit), \(\text{NH}_3\) ise proton alıcısı (baz) olarak davranır. Dolayısıyla, III. tepkime bir asit-baz tepkimesidir.
Yukarıdaki analizlere göre, I ve III numaralı tepkimeler asit-baz tepkimesidir.
Cevap D seçeneğidir.