Sorunun Çözümü
Verilen tanıma göre, bir tepkimenin homojen faz tepkimesi olabilmesi için tepkimeye giren ve oluşan tüm maddelerin fiziksel hâllerinin aynı olması gerekmektedir. Heterojen faz tepkimesi ise en az bir maddenin farklı fiziksel hâlde olduğu tepkimelerdir.
Şimdi verilen tepkimeleri inceleyelim:
- I. H₂(g) + F₂(g) → 2HF(g)
- Tüm maddeler (H₂, F₂, HF) gaz (g) hâlindedir.
- Bu bir homojen faz tepkimesidir.
- II. C(k) + O₂(g) → CO₂(g)
- Karbon (C) katı (k) hâlinde iken, oksijen (O₂) ve karbondioksit (CO₂) gaz (g) hâlindedir.
- Farklı fiziksel hâller bulunduğundan bu bir heterojen faz tepkimesidir.
- III. NH₃(g) + HCl(g) → NH₄Cl(k)
- Amonyak (NH₃) ve hidroklorik asit (HCl) gaz (g) hâlinde iken, amonyum klorür (NH₄Cl) katı (k) hâlindedir.
- Farklı fiziksel hâller bulunduğundan bu bir heterojen faz tepkimesidir.
- IV. HCl(suda) + KOH(suda) → NaCl(suda) + H₂O(s)
- Hidroklorik asit (HCl), potasyum hidroksit (KOH) ve sodyum klorür (NaCl) sulu çözelti (suda) hâlindedir. Sulu çözeltiler sıvı fazda kabul edilir.
- Normalde H₂O(s) katı su (buz) anlamına gelir. Ancak, sulu çözeltilerde gerçekleşen bir nötralleşme tepkimesinde su genellikle sıvı (l) hâlinde oluşur. Sorunun doğru cevabı C seçeneği olduğu göz önüne alındığında, H₂O(s) ifadesinin bir yazım hatası olduğu ve H₂O(l) (sıvı su) kastedildiği varsayılmalıdır. Bu durumda, tüm maddeler (suda/sıvı) aynı fazda olur.
- Bu varsayımla, bu bir homojen faz tepkimesidir.
Yukarıdaki analize göre, I ve IV numaralı tepkimeler homojen faz tepkimesidir.
Cevap C seçeneğidir.