Sorunun Çözümü
Zekât, İslam'ın beş şartından biri olup, belirli şartları taşıyan Müslümanların mal varlıklarının belli bir oranını ihtiyaç sahiplerine vermesidir. Zekâtın kimlere verileceği ve kimlere verilemeyeceği dinî hükümlerle belirlenmiştir.
- Zekât Verilemeyecek Kişiler: Zekât, kişinin bakmakla yükümlü olduğu yakınlarına (usûl ve fürû) verilemez. Bu kişiler; anne, baba, dede, nine (usûl) ile çocukları ve torunları (fürû) kapsar. Ayrıca eşler birbirine zekât veremez. Bunun temel nedeni, bu kişilerin nafakasının zaten zekât veren kişinin sorumluluğunda olmasıdır.
- Zekât Verilebilecek Kişiler: Kişinin bakmakla yükümlü olmadığı fakir akrabalarına (kardeş, amca, dayı, hala, teyze gibi) zekât verilebilir. Hatta bu durum, hem zekât ibadetini yerine getirme hem de akrabalık bağlarını güçlendirme açısından daha faziletli kabul edilir.
Şimdi seçenekleri inceleyelim:
- A) Dayı: Dayı, kişinin bakmakla yükümlü olduğu usûl veya fürûdan değildir. Dolayısıyla fakir ise dayıya zekât verilebilir.
- B) Dede: Dede, kişinin usûlünden (üst soyundan) olup, kişi dedesinin nafakasından sorumlu olabilir. Bu nedenle dedeye zekât verilmez.
- C) Amca: Amca, kişinin bakmakla yükümlü olduğu usûl veya fürûdan değildir. Dolayısıyla fakir ise amcaya zekât verilebilir.
- D) Kardeş: Kardeş, kişinin bakmakla yükümlü olduğu usûl veya fürûdan değildir. Dolayısıyla fakir ise kardeşe zekât verilebilir.
Bu bilgiler ışığında, dede kişinin üst soyu olduğu için ona zekât verilmez.
Cevap B seçeneğidir.