🎓 9. Sınıf
📚 9. Sınıf Matematik
💡 9. Sınıf Matematik: Üçgenin açı ve kenar özellikleri Çözümlü Örnekler
9. Sınıf Matematik: Üçgenin açı ve kenar özellikleri Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Bir ABC üçgeninde veriliyor: \( \hat{A} = 70^\circ \) ve \( \hat{B} = 50^\circ \). Buna göre \( \hat{C} \) açısı kaç derecedir? 💡
Çözüm:
Üçgenin iç açılarının toplamı her zaman \( 180^\circ \)dir. Bu özelliği kullanarak \( \hat{C} \) açısını bulabiliriz.
- Verilen açıları toplarız: \( 70^\circ + 50^\circ = 120^\circ \).
- Toplam açıdan bu toplamı çıkarırız: \( 180^\circ - 120^\circ = 60^\circ \).
Örnek 2:
Bir ikizkenar üçgenin tepe açısı \( 40^\circ \) olduğuna göre, taban açılarından biri kaç derecedir? 🤔
Çözüm:
İkizkenar üçgenlerde taban açıları birbirine eşittir.
- Üçgenin iç açılarının toplamı \( 180^\circ \)dir. Tepe açısı \( 40^\circ \) ise, geriye kalan \( 180^\circ - 40^\circ = 140^\circ \) taban açılarına aittir.
- Bu \( 140^\circ \)luk kısım iki eşit taban açısına bölüneceği için, bir taban açısı \( \frac{140^\circ}{2} = 70^\circ \) olur.
Örnek 3:
Bir ABC üçgeninde kenar uzunlukları \( a = 5 \) cm, \( b = 7 \) cm ve \( c = 9 \) cm'dir. Bu üçgenin kenar uzunluklarına göre sıralaması nasıldır? 📏
Çözüm:
Bir üçgende büyük açı, büyük kenarın karşısındadır ve küçük açı, küçük kenarın karşısındadır.
- Kenar uzunlukları \( 5 < 7 < 9 \) şeklindedir.
- Bu durum, bu kenarların karşısındaki açıların da aynı sırayla küçükten büyüğe sıralanacağı anlamına gelir.
- Yani, \( a \) kenarının karşısındaki \( \hat{A} \) açısı en küçüktür, \( b \) kenarının karşısındaki \( \hat{B} \) açısı ortanca, \( c \) kenarının karşısındaki \( \hat{C} \) açısı ise en büyüktür.
Örnek 4:
Kenar uzunlukları \( 8 \) cm, \( 15 \) cm ve \( 17 \) cm olan bir üçgenin en büyük açısı kaç derecedir? 📐
Çözüm:
Bu soruda Pisagor teoreminin tersini düşünebiliriz. Eğer bir üçgende en uzun kenarın karesi, diğer iki kenarın kareleri toplamına eşitse, bu üçgen dik üçgendir ve en uzun kenarın karşısındaki açı \( 90^\circ \)dır.
- En uzun kenar \( 17 \) cm'dir.
- Diğer iki kenarın kareleri toplamı: \( 8^2 + 15^2 = 64 + 225 = 289 \).
- En uzun kenarın karesi: \( 17^2 = 289 \).
- Kareler toplamı en uzun kenarın karesine eşit olduğu için (\( 289 = 289 \)), bu bir dik üçgendir.
Örnek 5:
Bir futbol sahasının kale direkleri arasındaki mesafe 7.32 metredir. Bir oyuncu, kale direklerinden birine 20 metre, diğerine ise 22 metre uzaklıktadır. Oyuncunun bulunduğu pozisyon ile kale direkleri arasında oluşan açının dar açı mı, geniş açı mı yoksa dik açı mı olduğunu tahmin ediniz. ⚽
Çözüm:
Bu soruda üçgen eşitsizliğini ve açı-kenar ilişkisini kullanacağız. Oyuncunun pozisyonu ve iki kale direği bir üçgen oluşturur.
- Üçgenin kenarları \( 7.32 \) m, \( 20 \) m ve \( 22 \) m olacaktır.
- En uzun kenar \( 22 \) m'dir. Bu kenarın karşısındaki açı, oyuncunun bulunduğu açı olacaktır.
- Eğer \( 20^2 + 7.32^2 < 22^2 \) ise, bu açı geniş açıdır.
- Hesaplayalım: \( 20^2 = 400 \), \( 7.32^2 \approx 53.58 \), \( 22^2 = 484 \).
- \( 400 + 53.58 = 453.58 \).
- Karşılaştırma: \( 453.58 < 484 \).
Örnek 6:
Bir mimar, bir binanın çatısını tasarlarken üçgenlerin sağlamlığından yararlanır. Bir çatı makası için kullanılan iki destek çubuğunun uzunluğu \( 6 \) metre ve \( 8 \) metredir. Bu iki çubuğun birleştiği açının \( 120^\circ \) olduğunu düşünelim. Bu durumda, çatı makasının en alt noktasının uzunluğunu (yani üçüncü kenarı) hesaplamak istersek, bu kenar en az kaç metre olmalıdır? 🏗️
Çözüm:
Burada kosinüs teoremini kullanmamız gerekecek, ancak 9. sınıf müfredatında kosinüs teoremi henüz işlenmediği için, bu soruyu sadece açı-kenar ilişkisi ve sezgisel olarak ele alacağız. Geniş açı karşısındaki kenarın daha uzun olacağını biliyoruz.
- Üçgenin iki kenarı \( 6 \) m ve \( 8 \) m'dir.
- Bu iki kenarın arasındaki açı \( 120^\circ \) gibi geniş bir açıdır.
- Büyük bir açı, karşısındaki kenarın da büyük olmasını sağlar.
- Eğer bu açı \( 90^\circ \) olsaydı, Pisagor teoreminden \( c^2 = 6^2 + 8^2 = 36 + 64 = 100 \Rightarrow c = 10 \) metre olurdu.
- Ancak açı \( 120^\circ \) olduğu için, üçüncü kenar \( 10 \) metreden daha uzun olacaktır.
Örnek 7:
Bir ABC üçgeninde \( \hat{A} = 90^\circ \), \( \hat{B} = 45^\circ \) ise \( \hat{C} \) açısı kaç derecedir? Bu üçgenin kenar uzunlukları hakkında ne söylenebilir? 🌟
Çözüm:
Üçgenin iç açılarının toplamı \( 180^\circ \)dir.
- \( \hat{A} \) ve \( \hat{B} \) açılarını toplarız: \( 90^\circ + 45^\circ = 135^\circ \).
- \( \hat{C} \) açısını bulmak için toplamdan bu toplamı çıkarırız: \( 180^\circ - 135^\circ = 45^\circ \).
- Yani, \( \hat{C} = 45^\circ \).
- Bu durumda, \( \hat{B} = \hat{C} = 45^\circ \) olur.
Örnek 8:
Bir ABC üçgeninde \( a = 10 \) cm, \( b = 12 \) cm ve \( c = 15 \) cm'dir. Hangi açının en büyük, hangi açının en küçük olduğunu belirleyiniz. 🧭
Çözüm:
Bir üçgende kenar uzunlukları ile karşısındaki açıların büyüklükleri doğru orantılıdır. En uzun kenarın karşısındaki açı en büyüktür, en kısa kenarın karşısındaki açı ise en küçüktür.
- Kenar uzunluklarını küçükten büyüğe sıralayalım: \( a = 10 \) cm, \( b = 12 \) cm, \( c = 15 \) cm.
- Bu sıralama \( 10 < 12 < 15 \) şeklindedir.
- Dolayısıyla, en kısa kenar \( a \) olduğu için, onun karşısındaki \( \hat{A} \) açısı en küçüktür.
- En uzun kenar \( c \) olduğu için, onun karşısındaki \( \hat{C} \) açısı en büyüktür.
- Ortanca kenar \( b \) olduğu için, onun karşısındaki \( \hat{B} \) açısı ortanca büyüklüktedir.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-matematik-ucgenin-aci-ve-kenar-ozellikleri/sorular