🎓 9. Sınıf
📚 9. Sınıf Matematik
💡 9. Sınıf Matematik: Dönme Değişimi Çözümlü Örnekler
9. Sınıf Matematik: Dönme Değişimi Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Bir noktanın orijin etrafında pozitif yönde 90 derece döndürülmesi, koordinatları nasıl değiştirir?
Çözüm:
Bir \( A(x, y) \) noktasının orijin etrafında pozitif yönde 90 derece döndürülmesi sonucunda oluşan \( A'(x', y') \) noktasının koordinatları şu şekilde bulunur:
- Yeni x koordinatı, orijinal y koordinatının negatifi olur: \( x' = -y \)
- Yeni y koordinatı, orijinal x koordinatına eşit olur: \( y' = x \)
- \( x' = -2 \)
- \( y' = 3 \)
Örnek 2:
\( B(1, -4) \) noktasının orijin etrafında negatif yönde 90 derece döndürülmesiyle elde edilen noktanın koordinatları nedir?
Çözüm:
Bir \( B(x, y) \) noktasının orijin etrafında negatif yönde 90 derece döndürülmesi sonucunda oluşan \( B'(x', y') \) noktasının koordinatları şu şekildedir:
- Yeni x koordinatı, orijinal y koordinatına eşit olur: \( x' = y \)
- Yeni y koordinatı, orijinal x koordinatının negatifi olur: \( y' = -x \)
- \( x' = -4 \)
- \( y' = -(1) = -1 \)
Örnek 3:
\( C(-5, 3) \) noktasının orijin etrafında 180 derece döndürülmesiyle oluşan noktanın koordinatlarını bulunuz.
Çözüm:
Bir \( C(x, y) \) noktasının orijin etrafında 180 derece döndürülmesi, noktanın hem x hem de y koordinatlarının işaretlerinin değiştirilmesi anlamına gelir. Elde edilen \( C'(x', y') \) noktasının koordinatları şöyledir:
- \( x' = -x \)
- \( y' = -y \)
- \( x' = -(-5) = 5 \)
- \( y' = -(3) = -3 \)
Örnek 4:
Bir \( D(2, 6) \) noktasının orijin etrafında pozitif yönde 270 derece döndürülmesiyle oluşan noktanın koordinatları nedir?
Çözüm:
Bir \( D(x, y) \) noktasının orijin etrafında pozitif yönde 270 derece döndürülmesi, negatif yönde 90 derece döndürmeye eşdeğerdir. Bu durumda oluşan \( D'(x', y') \) noktasının koordinatları şöyledir:
- \( x' = y \)
- \( y' = -x \)
- \( x' = 6 \)
- \( y' = -(2) = -2 \)
Örnek 5:
Bir bilgisayar oyununda, bir karakterin konumu \( P(4, -1) \) olarak verilmiştir. Karakter, oyun ekranında orijin etrafında pozitif yönde 90 derece döndürülürse yeni konumu ne olur?
Çözüm:
Bu problemi çözmek için, bir noktanın orijin etrafında pozitif yönde 90 derece döndürülme kuralını kullanacağız.
- Orijinal nokta \( P(x, y) = P(4, -1) \)
- Dönme kuralı: \( x' = -y \) ve \( y' = x \)
- Yeni x koordinatı: \( x' = -(-1) = 1 \)
- Yeni y koordinatı: \( y' = 4 \)
Örnek 6:
Bir saat kadranında, akrep başlangıçta 3'ü gösteriyor. Eğer akrep, saat yönünün tersine (pozitif yönde) 180 derece dönerse, hangi sayıyı gösterir?
Çözüm:
Bir saat kadranını bir koordinat sistemi gibi düşünebiliriz. 12'yi pozitif y ekseni, 3'ü pozitif x ekseni, 6'yı negatif y ekseni ve 9'u negatif x ekseni olarak kabul edebiliriz.
- Başlangıçta akrep 3'ü gösteriyor. Bu konumu \( (r, 0) \) olarak düşünebiliriz, burada \( r \) akrebin uzunluğudur.
- Saat yönünün tersine 180 derece dönme, koordinatların işaretlerinin değişmesi demektir.
- Eğer başlangıç konumu \( (x, y) \) ise, 180 derece dönme sonrası konum \( (-x, -y) \) olur.
Örnek 7:
\( A(a, b) \) noktasının orijin etrafında pozitif yönde 90 derece döndürülmesiyle \( A'(-3, 5) \) noktası elde ediliyor. Buna göre \( a + b \) değeri kaçtır?
Çözüm:
Bir \( A(a, b) \) noktasının orijin etrafında pozitif yönde 90 derece döndürülmesiyle oluşan \( A'(x', y') \) noktasının koordinatları \( x' = -b \) ve \( y' = a \) olarak bulunur.
Soruda verilen \( A' \) noktasının koordinatları \( (-3, 5) \) olduğundan, bu bilgiyi kullanarak \( a \) ve \( b \) değerlerini bulabiliriz:
- \( x' = -b = -3 \Rightarrow b = 3 \)
- \( y' = a = 5 \)
- \( a + b = 5 + 3 = 8 \)
Örnek 8:
Bir geometrik şeklin bir köşesi \( K(2, 2) \) noktasıdır. Bu köşe, orijin etrafında önce pozitif yönde 90 derece, ardından elde edilen yeni noktanın orijin etrafında negatif yönde 90 derece döndürülmesiyle son bir konuma geliyor. Son konumdaki noktanın koordinatları nedir?
Çözüm:
Bu problemi adım adım çözelim:
Adım 1: İlk Dönme (Pozitif Yönde 90 Derece)
- Başlangıç noktası: \( K(2, 2) \)
- Pozitif yönde 90 derece dönme kuralı: \( x' = -y \) ve \( y' = x \)
- İlk dönme sonrası nokta \( K'(x', y') \):
- \( x' = -(2) = -2 \)
- \( y' = 2 \)
- Yani, ilk dönme sonrası nokta \( K'(-2, 2) \) olur.
Adım 2: İkinci Dönme (Negatif Yönde 90 Derece)
- Bu adımda, ilk dönme sonucu elde edilen \( K'(-2, 2) \) noktasını kullanacağız.
- Negatif yönde 90 derece dönme kuralı: \( x'' = y' \) ve \( y'' = -x' \)
- İkinci dönme sonrası nokta \( K''(x'', y'') \):
- \( x'' = 2 \)
- \( y'' = -(-2) = 2 \)
- Yani, son konumdaki nokta \( K''(2, 2) \) olur.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-matematik-donme-degisimi/sorular