📄 9. Sınıf Kimya: Bileşikleri adlandırma kuralı Çalışma Kağıdı
📌 1. Doğru / Yanlış
1. İyonik bileşikler adlandırılırken ametal atomlarının sayısını belirtmek için mono-, di-, tri- gibi Latince ön ekler kullanılır.
2. Değişken değerlikli metallerin (örneğin demir veya bakır) oluşturduğu iyonik bileşikler adlandırılırken metalin değerliğ Romen rakamıyla parantez içinde belirtilir.
3. \(\text{CO}_{2}\) bileşiğinin sistematik adlandırılması "karbon dioksit" şeklindedir.
4. \(\text{NaCl}\) iyonik bileşiğinin sistematik adı sodyum klorürdür.
5. Kovalent bağlı bileşikler adlandırılırken her zaman ilk elementin adının önüne "mono-" eki getirilir.
✏️ 2. Boşluk Doldurma
🔗 3. Kavram Eşleştirme
✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular
1. \(\text{P}_{2}\text{O}_{5}\) kovalent bileşiğinin sistematik adını yazınız.
2. \(\text{Fe}_{2}\text{O}_{3}\) iyonik bileşiğindeki demir (Fe) iyonunun yükü kaçtır ve bu bileşiğin sistematik adı nedir?
3. Amonyum sülfat bileşiğinin kimyasal formülünü yazınız.
🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular
1. Aşağıda formülleri verilen iyonik bileşiklerden hangisinin sistematik adı karşısında yanlış verilmiştir?
2. Kovalent bağlı \(\text{N}_{2}\text{O}_{3}\) bileşiğinin sistematik adı aşağıdakilerden hangisidir?
3. \(\text{Cu}^{2+}\) ve \(\text{NO}_{3}^{-}\) iyonlarının oluşturacağı bileşiğin formülü ve sistematik adı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
4. Aşağıdaki kovalent bileşiklerden hangisinin adlandırılmasında "mono-" ön eki kullanılmıştır?
5. Aşağıda verilen anyon adlarından hangisi yanlıştır?
📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular
1. Değişken değerlikli metallerin oluşturduğu bileşikler adlandırılırken neden metalin değerliği belirtilmelidir? Örnek olarak demir (Fe) elementinin oksijenle oluşturduğu \(\text{FeO}\) ve \(\text{Fe}_{2}\text{O}_{3}\) bileşiklerinin adlarını yazarak açıklayınız.
2. İyonik bağlı bileşiklerin adlandırılması ile kovalent bağlı bileşiklerin adlandırılması arasındaki temel farklar nelerdir? Kısaca açıklayınız.
3. Aşağıda verilen iyonların oluşturacağı bileşiklerin formüllerini çaprazlama yöntemini kullanarak yazınız ve sistematik olarak adlandırınız:
a) \(\text{Mg}^{2+}\) ve \(\text{PO}_{4}^{3-}\)
b) \(\text{NH}_{4}^{+}\) ve \(\text{S}^{2-}\)
|
Ad Soyad: .................................. Sınıf / No: ....... / ......... Tarih: .... / .... / 202...
Bileşikleri adlandırma kuralı Çalışma Kağıdı
|
PUAN
|
A. Doğru (D) / Yanlış (Y) Bölümü
| ( .... ) | İyonik bileşikler adlandırılırken ametal atomlarının sayısını belirtmek için mono-, di-, tri- gibi Latince ön ekler kullanılır. |
| ( .... ) | Değişken değerlikli metallerin (örneğin demir veya bakır) oluşturduğu iyonik bileşikler adlandırılırken metalin değerliğ Romen rakamıyla parantez içinde belirtilir. |
| ( .... ) | \(\text{CO}_{2}\) bileşiğinin sistematik adlandırılması "karbon dioksit" şeklindedir. |
| ( .... ) | \(\text{NaCl}\) iyonik bileşiğinin sistematik adı sodyum klorürdür. |
| ( .... ) | Kovalent bağlı bileşikler adlandırılırken her zaman ilk elementin adının önüne "mono-" eki getirilir. |
B. Boşluk Doldurma Bölümü
| 1) | Kovalent bileşiklerin adlandırılmasında sayıları belirtmek için .................... ön ekler kullanılır. |
| 2) | \(\text{FeO}\) bileşiğinin sistematik adı .................... (II) oksit şeklindedir. |
| 3) | \(\text{NH}_{4}^{+}\) iyonunun adı .................... iyonudur. |
| 4) | Metal ve ametal atomları arasında elektron alışverişi ile oluşan bileşiklere .................... bileşikler denir. |
| 5) | \(\text{N}_{2}\text{O}_{5}\) bileşiğinin sistematik adı .................... pentaoksit şeklindedir. |
🔗 3. Kavram Eşleştirme
D. Kısa Cevaplı Sorular
| 1) | \(\text{P}_{2}\text{O}_{5}\) kovalent bileşiğinin sistematik adını yazınız. |
| 2) | \(\text{Fe}_{2}\text{O}_{3}\) iyonik bileşiğindeki demir (Fe) iyonunun yükü kaçtır ve bu bileşiğin sistematik adı nedir? |
| 3) | Amonyum sülfat bileşiğinin kimyasal formülünü yazınız. |
E. Çoktan Seçmeli Sorular
| 1) |
Aşağıda formülleri verilen iyonik bileşiklerden hangisinin sistematik adı karşısında yanlış verilmiştir?
A) \(\text{MgO}\): Magnezyum oksit
B) \(\text{AlCl}_{3}\): Alüminyum klorür
C) \(\text{Na}_{2}\text{S}\): Sodyum sülfür
D) \(\text{FeO}\): Demir(III) oksit
E) \(\text{CaF}_{2}\): Kalsiyum florür
|
| 2) |
Kovalent bağlı \(\text{N}_{2}\text{O}_{3}\) bileşiğinin sistematik adı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Azot trioksit
B) Diazot trioksit
C) Diazot oksit
D) Azot dioksit
E) Triazot dioksit
|
| 3) |
\(\text{Cu}^{2+}\) ve \(\text{NO}_{3}^{-}\) iyonlarının oluşturacağı bileşiğin formülü ve sistematik adı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
A) \(\text{CuNO}_{3}\) - Bakır nitrat
B) \(\text{Cu}_{2}\text{NO}_{3}\) - Bakır(I) nitrat
C) \(\text{Cu}(\text{NO}_{3})_{2}\) - Bakır(II) nitrat
D) \(\text{Cu}(\text{NO}_{3})_{2}\) - Bakır(I) nitrat
E) \(\text{Cu}_{2}(\text{NO}_{3})_{2}\) - Bakır(II) nitrat
|
| 4) |
Aşağıdaki kovalent bileşiklerden hangisinin adlandırılmasında "mono-" ön eki kullanılmıştır?
A) \(\text{CO}_{2}\)
B) \(\text{CO}\)
C) \(\text{SO}_{3}\)
D) \(\text{N}_{2}\text{O}_{5}\)
E) \(\text{CCl}_{4}\)
|
| 5) |
Aşağıda verilen anyon adlarından hangisi yanlıştır?
A) \(\text{P}^{3-}\): Fosfür
B) \(\text{N}^{3-}\): Nitrat
C) \(\text{S}^{2-}\): Sülfür
D) \(\text{O}^{2-}\): Oksit
E) \(\text{Cl}^{-}\): Klorür
|
F. Açık Uçlu Klasik Sorular
| 1) | Değişken değerlikli metallerin oluşturduğu bileşikler adlandırılırken neden metalin değerliği belirtilmelidir? Örnek olarak demir (Fe) elementinin oksijenle oluşturduğu \(\text{FeO}\) ve \(\text{Fe}_{2}\text{O}_{3}\) bileşiklerinin adlarını yazarak açıklayınız. |
| 2) | İyonik bağlı bileşiklerin adlandırılması ile kovalent bağlı bileşiklerin adlandırılması arasındaki temel farklar nelerdir? Kısaca açıklayınız. |
| 3) |
Aşağıda verilen iyonların oluşturacağı bileşiklerin formüllerini çaprazlama yöntemini kullanarak yazınız ve sistematik olarak adlandırınız: a) \(\text{Mg}^{2+}\) ve \(\text{PO}_{4}^{3-}\) b) \(\text{NH}_{4}^{+}\) ve \(\text{S}^{2-}\) |
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-kimya-bilesikleri-adlandirma-kurali/etkinlikler