🎓 7. Sınıf
📚 7. Sınıf Türkçe
💡 7. Sınıf Türkçe: Basit, birleşik ve türemiş fiiller Çözümlü Örnekler
7. Sınıf Türkçe: Basit, birleşik ve türemiş fiiller Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Aşağıdaki fiillerden hangisi basit fiildir?
A) Seviniyordu
B) Anlatmış
C) Geldi
D) Okutmuştu
Çözüm:
Basit fiiller, yapım ekleri almamış, tek kelimeden oluşan fiillerdir.
- A seçeneğindeki "seviniyordu" kelimesi, "sevin-" fiilinden türemiştir. Yapım eki almıştır.
- B seçeneğindeki "anlatmış" kelimesi, "an-" kökünden türemiş "anlat-" fiilidir. Yapım eki almıştır.
- C seçeneğindeki "geldi" kelimesi, kök halindedir ve yapım eki almamıştır. Bu bir basit fiildir.
- D seçeneğindeki "okutmuştu" kelimesi, "oku-" kökünden türemiş "okut-" fiilidir. Yapım eki almıştır.
Örnek 2:
"Koşuşturmak" fiili hangi fiil türüne girer? 💡
Çözüm:
"Koşuşturmak" fiili, "koş-" fiili ile "-uştur-" yapım ekini alarak oluşmuştur. Bu fiil, birden fazla kelimenin bir araya gelmesiyle oluşmamıştır ancak bir yapım eki alarak anlamı değişmiştir. Bu nedenle türemiş fiildir.
👉 Yapım ekleri alan fiiller türemiş fiillerdir.
Örnek 3:
Aşağıdaki fiillerden hangisi birleşik fiildir?
A) Gördü
B) Baktı
C) Yazdı
D) Başladı
Çözüm:
Birleşik fiiller, en az iki kelimenin bir araya gelmesiyle oluşur.
- A) Gördü - Basit fiil
- B) Baktı - Basit fiil
- C) Yazdı - Basit fiil
- D) Başladı - "Baş-" ve "la-" kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuş bir birleşik fiildir.
Örnek 4:
"Öğretmenimiz bize yeni bir konu anlattı." cümlesindeki altı çizili fiil hangi fiil türüne örnektir?
Çözüm:
"Anlattı" fiili, "an-" kökünden "-lat-" yapım ekini alarak türemiştir. Bu nedenle türemiş fiildir.
📌 Fiilin köküne yapım ekleri getirildiğinde türemiş fiil oluşur.
Örnek 5:
"Yarın sinemaya gitmek istiyorum." cümlesindeki altı çizili ifade hangi fiil türüne örnektir?
Çözüm:
"Gitmek istiyorum" ifadesi, "gitmek" (yardımcı fiil) ve "istiyorum" (temel fiil) kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Bu tür fiillere birleşik fiil denir.
👉 Yardımcı fiillerle kurulan birleşik fiiller, bitişik veya ayrı yazılabilir.
Örnek 6:
Bir kelime oyunu oynuyorsunuz. Oyunda amacınız verilen kelimeleri basit, türemiş ve birleşik fiil olarak gruplandırmak. Aşağıdaki kelimelerden hangisi türemiş fiil kategorisine girmez?
A) Boyadı
B) Söyledi
C) Güldürdü
D) Yazdı
Çözüm:
Türemiş fiiller, köklerine yapım ekleri almış fiillerdir.
- A) Boyadı: "Boy-" kökünden "-a-" yapım ekini almıştır. Türemiş fiildir.
- B) Söyledi: "Söy-" kökünden "-le-" yapım ekini almıştır. Türemiş fiildir.
- C) Güldürdü: "Gül-" kökünden "-dür-" yapım ekini almıştır. Türemiş fiildir.
- D) Yazdı: "Yaz-" köküdür. Yapım eki almamıştır. Basit fiildir.
Örnek 7:
Sabahları erken kalkmak için alarm kurarız. Alarmın çalması, uyanmamıza yardımcı olur. Cümlesindeki altı çizili ifade, hangi fiil türüne örnektir?
Çözüm:
"Yardımcı olur" ifadesi, "yardım" kelimesi ile "etmek" fiilinin birleşmesiyle oluşmuş bir birleşik fiildir. Bu tür fiiller, anlamca kaynaşmış birleşik fiiller kategorisine girer.
📌 Günlük hayatta birçok eylem, birleşik fiiller aracılığıyla ifade edilir.
Örnek 8:
Aşağıdaki cümlelerdeki fiillerin türlerini belirleyiniz ve doğru eşleştirmeyi yapınız.
I. Çocuklar parkta koşuşuyordu.
II. Öğrenciler sınavda başarılı oldu.
III. Kitabı dikkatlice okudu.
A) I-Basit, II-Birleşik, III-Türemiş
B) I-Türemiş, II-Birleşik, III-Basit
C) I-Birleşik, II-Türemiş, III-Basit
D) I-Türemiş, II-Basit, III-Birleşik
Çözüm:
Fiillerin türlerini inceleyelim:
- I. "Koşuşuyordu": "Koş-" kökünden "-uş-" yapım ekini alarak türemiştir. Bu nedenle türemiş fiildir.
- II. "Başarılı oldu": "Başarılı" (isim) ve "oldu" (yardımcı fiil) kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Bu nedenle birleşik fiildir.
- III. "Okudu": "Oku-" köküdür. Yapım eki almamıştır. Bu nedenle basit fiildir.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/7-sinif-turkce-basit-birlesik-ve-turemis-fiiller/sorular