🎓 6. Sınıf
📚 6. Sınıf Matematik
💡 6. Sınıf Matematik: İşlemlerle Cebirsel Düşünme Çözümlü Örnekler
6. Sınıf Matematik: İşlemlerle Cebirsel Düşünme Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Ayşe'nin kumbarasında bir miktar para vardır. Annesi Ayşe'ye 15 TL daha verdiğinde, Ayşe'nin kumbarasındaki toplam para ne kadar olur? Bu durumu cebirsel ifadeyle gösteriniz. 💰
Çözüm:
Bu problemi cebirsel ifadeyle göstermek için adımları takip edelim:
- 👉 Ayşe'nin başlangıçtaki parasını bilmediğimiz için bu miktara bir değişken atayalım. Genellikle 'x' harfini kullanırız.
- ✅ Ayşe'nin başlangıçtaki parası: \(x\) TL olsun.
- 👉 Annesi Ayşe'ye 15 TL daha verdiğine göre, bu miktarı mevcut parasına eklemeliyiz.
- ✅ Cebirsel ifade: \(x + 15\)
Böylece, Ayşe'nin kumbarasındaki toplam para miktarını \(x + 15\) cebirsel ifadesiyle göstermiş oluruz. 💡
Örnek 2:
Bir otobüste \(y\) tane yolcu bulunmaktadır. Otobüsten 7 yolcu indiğinde otobüste kaç yolcu kalır? Bu durumu cebirsel ifadeyle gösteriniz. 🚌
Çözüm:
Otobüsteki yolcu sayısını cebirsel olarak ifade etmek için:
- 👉 Başlangıçta otobüste bulunan yolcu sayısı bize \(y\) olarak verilmiş. Bu, bizim değişkenimizdir.
- ✅ Otobüsteki başlangıç yolcu sayısı: \(y\)
- 👉 Otobüsten 7 yolcu indiğine göre, bu sayıyı mevcut yolcu sayısından çıkarmamız gerekir.
- ✅ Cebirsel ifade: \(y - 7\)
Sonuç olarak, otobüste kalan yolcu sayısı \(y - 7\) cebirsel ifadesiyle gösterilir. 📌
Örnek 3:
Bir kalem kutusunda \(k\) tane kalem bulunmaktadır. Eğer her bir kalemin fiyatı 3 TL ise, kalemlerin toplam fiyatını gösteren cebirsel ifadeyi yazınız ve \(k=8\) olduğunda toplam fiyatın kaç TL olacağını bulunuz. ✏️
Çözüm:
Bu problemi adım adım çözelim:
- 👉 Kalem kutusundaki kalem sayısı: \(k\)
- 👉 Her bir kalemin fiyatı: 3 TL
- ✅ Toplam fiyatı gösteren cebirsel ifade: Kalem sayısı ile bir kalemin fiyatını çarparız. Yani, \(3 \times k\) veya kısaca \(3k\).
- 👉 Şimdi, \(k=8\) olduğunda toplam fiyatı bulmak için cebirsel ifadede \(k\) yerine 8 yazmalıyız.
- ✅ İşlem: \(3 \times 8\)
- ✅ Sonuç: \(24\) TL
Buna göre, 8 kalem olduğunda toplam fiyat 24 TL olur. 💡
Örnek 4:
Bir kenar uzunluğu \(a\) birim olan karenin alanını gösteren cebirsel ifadeyi yazınız. Eğer \(a=6\) birim ise, bu karenin alanı kaç birimkare olur? 🟥
Çözüm:
Karenin alanını ve verilen değer için sonucunu bulalım:
- 👉 Karenin bir kenar uzunluğu: \(a\) birim.
- ✅ Karenin alanını gösteren cebirsel ifade: Karenin alanı iki kenarının çarpımıyla bulunur. Yani, \(a \times a\). Bunu üslü ifade olarak \(a^2\) şeklinde gösteririz.
- 👉 Şimdi, \(a=6\) birim olduğunda alanı bulmak için cebirsel ifadede \(a\) yerine 6 yazmalıyız.
- ✅ İşlem: \(6^2\)
- ✅ \(6^2\) demek, 6'yı kendisiyle çarpmak demektir: \(6 \times 6 = 36\).
Buna göre, bir kenarı 6 birim olan karenin alanı 36 birimkare olur. 📌
Örnek 5:
Bir terazi dengededir. Terazinin sol kefesinde 3 adet özdeş elma ve 50 gramlık bir ağırlık bulunmaktadır. Sağ kefesinde ise 1 adet özdeş elma ve 150 gramlık bir ağırlık bulunmaktadır. Bir elmanın kütlesini \(x\) gram ile gösterirsek, bu denge durumunu gösteren eşitliği yazınız. Bir elmanın kütlesi kaç gramdır? 🍎⚖️
Çözüm:
Bu denge durumunu adım adım cebirsel olarak ifade edelim ve elmanın kütlesini bulalım:
- 👉 Sol kefe: 3 elma ve 50 gram ağırlık. Bir elmanın kütlesi \(x\) gram olduğuna göre, 3 elmanın kütlesi \(3x\) gramdır. Sol kefedeki toplam kütle: \(3x + 50\).
- 👉 Sağ kefe: 1 elma ve 150 gram ağırlık. Bir elmanın kütlesi \(x\) gramdır. Sağ kefedeki toplam kütle: \(x + 150\).
- ✅ Terazi dengede olduğuna göre, sol kefedeki kütle sağ kefedeki kütleye eşittir. Eşitlik: \[ 3x + 50 = x + 150 \]
- 👉 Şimdi elmanın kütlesi olan \(x\)'i bulalım. Eşitliğin her iki tarafından aynı işlemleri yaparak dengeyi koruruz.
- 👉 Öncelikle, eşitliğin her iki tarafından 1 elmayı (\(x\)'i) çıkaralım ki elmalar bir tarafta toplansın.
\(3x - x + 50 = x - x + 150\)
\(2x + 50 = 150\) - 👉 Şimdi, eşitliğin her iki tarafından 50 gramı çıkaralım.
\(2x + 50 - 50 = 150 - 50\)
\(2x = 100\) - 👉 Son olarak, \(2x = 100\) eşitliğinde \(x\)'i bulmak için her iki tarafı 2'ye bölelim.
\[ \frac{2x}{2} = \frac{100}{2} \]
\(x = 50\)
Buna göre, bir elmanın kütlesi 50 gramdır. ✅
Örnek 6:
Bir markette bir paket sütün fiyatı 8 TL'dir. Ali, bu sütten \(m\) tane paket satın almıştır. Kasa görevlisi Ali'ye 2 TL indirim uyguladığına göre, Ali'nin ödemesi gereken toplam tutarı gösteren cebirsel ifadeyi yazınız. Eğer Ali 5 paket süt aldıysa, kaç TL öder? 🥛🛒
Çözüm:
Ali'nin ödemesi gereken tutarı hesaplayalım:
- 👉 Bir paket sütün fiyatı: 8 TL.
- 👉 Ali'nin aldığı paket süt sayısı: \(m\).
- ✅ Toplam sütün indirimsiz fiyatı: \(8 \times m\) veya \(8m\).
- 👉 Kasa görevlisi 2 TL indirim uyguladığına göre, bu indirimi toplam fiyattan çıkarmalıyız.
- ✅ Ödenmesi gereken tutarı gösteren cebirsel ifade: \(8m - 2\).
- 👉 Şimdi, Ali 5 paket süt aldıysa (\(m=5\)) ödemesi gereken tutarı bulalım. Cebirsel ifadede \(m\) yerine 5 yazalım.
- ✅ İşlem: \(8 \times 5 - 2\)
- 👉 İşlem önceliğine göre önce çarpma yapılır: \(40 - 2\).
- ✅ Sonuç: \(38\) TL.
Ali 5 paket süt aldığında 38 TL öder. 💰
Örnek 7:
Aşağıdaki cebirsel ifadenin değerini bulunuz:
\(5 \times (x + 3)\)
Eğer \(x = 7\) ise, ifadenin değeri kaç olur? 🤔
\(5 \times (x + 3)\)
Eğer \(x = 7\) ise, ifadenin değeri kaç olur? 🤔
Çözüm:
Verilen cebirsel ifadenin değerini hesaplayalım:
- 👉 Bize verilen ifade: \(5 \times (x + 3)\)
- 👉 \(x = 7\) değeri için ifadenin değerini bulmalıyız. \(x\) yerine 7 yazalım.
- ✅ İşlem: \(5 \times (7 + 3)\)
- 👉 İşlem önceliğine göre önce parantez içindeki işlem yapılır.
\(7 + 3 = 10\) - ✅ Şimdi ifade şöyle olur: \(5 \times 10\)
- ✅ Sonuç: \(50\)
Buna göre, \(x=7\) olduğunda \(5 \times (x + 3)\) ifadesinin değeri 50 olur. 💡
Örnek 8:
Zeynep, kumbarasına her gün 4 TL atmaktadır. Ayrıca, başlangıçta kumbarasında 10 TL parası vardı.
a) Zeynep'in \(g\) gün sonra kumbarasında biriken toplam parayı gösteren cebirsel ifadeyi yazınız.
b) Zeynep'in 10 gün sonra kumbarasında kaç TL birikeceğini bulunuz. 💸
a) Zeynep'in \(g\) gün sonra kumbarasında biriken toplam parayı gösteren cebirsel ifadeyi yazınız.
b) Zeynep'in 10 gün sonra kumbarasında kaç TL birikeceğini bulunuz. 💸
Çözüm:
Zeynep'in kumbarasındaki parayı hesaplayalım:
a) Cebirsel ifadeyi yazma:
b) 10 gün sonraki para miktarını bulma:
a) Cebirsel ifadeyi yazma:
- 👉 Zeynep'in başlangıçtaki parası: 10 TL.
- 👉 Her gün kumbarasına attığı para: 4 TL.
- 👉 Geçen gün sayısı: \(g\).
- ✅ \(g\) gün sonra kumbarasına atacağı toplam para: \(4 \times g\) veya \(4g\).
- ✅ Başlangıçtaki parası ve sonraki biriken parayı toplarsak, toplam parayı gösteren cebirsel ifade: \(10 + 4g\).
b) 10 gün sonraki para miktarını bulma:
- 👉 Yukarıda bulduğumuz cebirsel ifadede \(g\) yerine 10 yazmalıyız.
- ✅ İşlem: \(10 + 4 \times 10\)
- 👉 İşlem önceliğine göre önce çarpma yapılır: \(10 + 40\).
- ✅ Sonuç: \(50\) TL.
Buna göre, Zeynep'in 10 gün sonra kumbarasında 50 TL birikmiş olur. 📈
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/6-sinif-matematik-islemlerle-cebirsel-dusunme/sorular