🎓 5. Sınıf
📚 5. Sınıf Türkçe
💡 5. Sınıf Türkçe: Yazım ve noktalama yanlışları Çözümlü Örnekler
5. Sınıf Türkçe: Yazım ve noktalama yanlışları Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Aşağıdaki cümlede hangi noktalama yanlışı yapılmıştır?
"Ali yarın okuyacak, kitabı çok beğendiğini söyledi."
Çözüm:
Bu cümlede virgül (,) kullanımı yanlıştır.
- Yanlış Kullanım: Virgül, aynı türden sözcükleri ayırmak veya sıralı fiilleri ayırmak için kullanılır. Bu cümlede "okuyacak" ve "söyledi" fiilleri sıralı fiil değildir ve aralarına virgül konulması gereksizdir.
- Doğru Kullanım: Cümledeki iki yargıyı birbirine bağlamak için bağlaç kullanılabilir veya cümle ikiye ayrılabilir.
Örnek 2:
Hangi kelimenin yazımı yanlıştır?
"Herkez", "kitap", "öğretmen", "kalem"
Çözüm:
Yazımı yanlış olan kelime "Herkez"dir.
- Doğru Yazım: "Herkes"
- Açıklama: "Herkes" kelimesi, "her" ve "kes" kelimelerinin birleşiminden oluşmaz. Doğrusu "herkes" şeklinde tek kelimedir.
Örnek 3:
Aşağıdaki cümlede hangi yazım yanlışı yapılmıştır?
"Yarınki sinema gösterisi için biletlerimizi aldık."
Çözüm:
Bu cümlede "yarınki" kelimesinin yazımıyla ilgili bir yanlışlık bulunmaktadır.
- Yanlış Kullanım: "Yarınki" kelimesi bitişik yazıldığında anlamı değişir ve genellikle "gelecekle ilgili" gibi bir anlam taşır. Oysa burada "yarın günü yapılacak olan" anlamı kastedilmiştir.
- Doğru Kullanım: "Yarın" kelimesi, "-ki" ilgi ekiyle yapıldığında ayrı yazılmalıdır.
Örnek 4:
Noktalama işaretlerinin doğru kullanıldığı cümleyi bulunuz.
A) Yarın, hava güzel olursa pikniğe gideceğiz.
B) Yarın hava güzel olursa, pikniğe gideceğiz.
C) Yarın hava güzel olursa pikniğe gideceğiz.
D) Yarın hava, güzel olursa pikniğe gideceğiz.
Çözüm:
Doğru cümle C şıkkıdır.
- A Şıkkı Yanlış: "Yarın" kelimesinden sonra virgül gereksizdir.
- B Şıkkı Yanlış: "olursa" kelimesinden sonra virgül, şart cümlesinin temel kuralına aykırıdır. Şart bildiren kelimeden sonra virgül gelmez.
- D Şıkkı Yanlış: "hava" kelimesinden sonra virgül gereksizdir, kelimeyi ayırmaz.
- C Şıkkı Doğru: Cümlede herhangi bir gereksiz noktalama işareti kullanılmamıştır. Şart cümlesi doğru kurulmuştur.
Örnek 5:
Okul gezisiyle ilgili bir konuşma yapan Ayşe, "Arkadaşlar yarın sabah erkenden yola çıkıyoruz. Herkes eşyalarını hazırlasın. Geziye katılanlar, lütfen otobüsün nerede durduğunu kontrol etsinler. Bu geziyi dört gözle bekliyorum." dedi.
Yukarıdaki konuşmada hangi yazım veya noktalama yanlışı yapılmamıştır?
Çözüm:
Bu konuşmada herhangi bir yazım veya noktalama yanlışı yapılmıştır.
- "Arkadaşlar" kelimesi hitap olduğu için sonuna ünlem (!) veya virgül (,) konulabilir. Burada virgül kullanılması doğru bir tercihtir.
- "erkenden" kelimesi doğru yazılmıştır.
- "hazırlasın." kelimesinden sonra nokta doğru kullanılmıştır.
- "lütfen" kelimesi doğru yazılmıştır.
- "kontrol etsinler." kelimesinden sonra nokta doğru kullanılmıştır.
- "dör gözle" kelimesi bir deyimdir ve bitişik yazılması da kabul edilebilir, ancak ayrı yazılması daha yaygındır. Bu kullanımda bir yanlışlık yoktur.
- "bekliyorum." kelimesinden sonra nokta doğru kullanılmıştır.
Örnek 6:
Bir markette alışveriş yapan Mehmet, fişteki şu bilgiyi gördü: "Domates 25 TL, Salatalık 30TL, Peynir 150tl."
Mehmet'in gördüğü fişte hangi yazım ve noktalama yanlışları vardır?
Çözüm:
Fişte birden fazla yazım ve noktalama yanlışı bulunmaktadır.
- "30TL": Para birimi olan "TL" kısaltması, kendisinden önceki sayıdan sonra boşluk bırakılmadan yazılmaz. Ayrıca, büyük harfle başlaması gerekir.
- "150tl": Para birimi olan "tl" küçük harfle yazılmıştır.
- Virgül Kullanımı: Ürün isimleri ve fiyatları arasında virgül yerine genellikle iki nokta (:) kullanılır veya sadece boşluk bırakılır.
Örnek 7:
Aşağıdaki cümlelerdeki yazım ve noktalama yanlışlarını düzelterek her birini ayrı ayrı yazınız:
1. Yarınki pazara gitcez.
2. Bu kitap çok güzel!
3. Annem pazardan elma armut ve muz aldı.
Çözüm:
Her bir cümlenin doğru yazılmış halleri şunlardır:
- Yanlış: Yarınki pazara gitcez.
Doğru: Yarınki pazara gideceğiz. (veya "gidecem" eğer tek kişi konuşuyorsa.)
Açıklama: "Yarınki" kelimesi doğru yazılmış. "gitcez" kelimesi "gideceğiz" olmalı. - Yanlış: Bu kitap çok güzel!
Doğru: Bu kitap çok güzel. (veya "Bu kitap çok güzelmiş!")
Açıklama: Cümle bir duygu veya ünlem belirtmiyorsa sonuna nokta konulmalıdır. "Güzel!" ünlemi burada gereksizdir. - Yanlış: Annem pazardan elma armut ve muz aldı.
Doğru: Annem pazardan elma, armut ve muz aldı.
Açıklama: Eş görevli kelimeler (elma, armut, muz) arasına virgül konulmalıdır.
Örnek 8:
Bir öğrenci ödevini yaparken şu cümleyi yazmış: "Benim en sevdiğim hayvan köpektir, çünkü onlarla oynamayı çok seviyorum."
Bu cümlede hangi noktalama yanlışı yapılmıştır ve nasıl düzeltilmelidir?
Çözüm:
Bu cümlede virgül (,) kullanımı yanlıştır.
- Yanlış Kullanım: Cümlede "çünkü" bağlacı kullanıldığı için, bu bağlacın öncesinde virgül kullanılmaz.
- Doğru Kullanım: "Çünkü" bağlacından önce virgül gelmez. Cümle olduğu gibi bırakılabilir veya "çünkü" yerine farklı bir bağlaç kullanılabilir (ancak burada "çünkü" anlamı korumak için en uygunudur).
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/5-sinif-turkce-yazim-ve-noktalama-yanlislari/sorular