🎓 11. Sınıf
📚 11. Sınıf Tarih
💡 11. Sınıf Tarih: 1735-1739 osmanlı-avusturya - rus savaşı ve belgrad antlaşması Çözümlü Örnekler
11. Sınıf Tarih: 1735-1739 osmanlı-avusturya - rus savaşı ve belgrad antlaşması Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
📌 Örnek 1: 1735-1739 Osmanlı-Rus-Avusturya Savaşları sırasında Osmanlı Devleti'nin aynı anda hem Rusya ile hem de Avusturya ile mücadele etmesinin temel sebebi nedir? Kısa bir açıklama ile belirtiniz.
Çözüm:
- Savaşın Çıkış Sebebi: Rusya'nın Kırım'ı ele geçirmek istemesi ve Lehistan meselesi yüzünden Osmanlı Devleti ile ilişkilerin bozulması temel etkendir.
- Avusturya'nın Tutumu: Avusturya ise Rusya ile yaptığı gizli ittifak antlaşması gereği Osmanlı topraklarını paylaşmak amacıyla savaşa dahil olmuştur.
- ✅ Sonuç: Osmanlı Devleti, iki güçlü devletle aynı anda savaşmak zorunda kalmış ancak iki cephede de başarı elde etmiştir.
Örnek 2:
📌 Örnek 2: 1739 yılında imzalanan Belgrad Antlaşması'nın arabuluculuğunu hangi Avrupalı devlet üstlenmiştir ve bu devletin arabulucu olmasındaki temel amaç nedir?
Çözüm:
- Arabulucu Devlet: Osmanlı Devleti'nin iki cephede de üstünlük sağlaması üzerine Fransa arabuluculuk rolü üstlenmiştir.
- Fransa'nın Amacı: Fransa, Doğu'daki çıkarlarını korumak ve Osmanlı Devleti ile olan geleneksel dostluk (Kapitülasyonlar) ilişkilerini devam ettirmek istemiştir.
- ✅ Tarihsel Önemi: Bu arabuluculuk sonucunda 1740 yılında Fransız kapitülasyonları sürekli hale getirilmiştir.
Örnek 3:
📌 Örnek 3: Belgrad Antlaşması ile Avusturya'nın Karlofça ve Pasarofça Antlaşmaları ile Osmanlı Devleti'nden aldığı hangi önemli toprak parçaları geri alınmıştır?
Çözüm:
- Geri Alınan Topraklar: Avusturya, Pasarofça Antlaşması ile Osmanlı'dan aldığı Belgrad şehrini bu antlaşma ile geri vermiştir.
- Kuzey Sırbistan: Belgrad ile birlikte Kuzey Sırbistan ve Temeşvar hariç Tuna Nehri'ne kadar olan topraklar Osmanlı egemenliğine geri dönmüştür.
- ✅ Önemi: Bu durum, Osmanlı Devleti'nin 18. yüzyılda imzaladığı ve toprak kazandığı son kârlı antlaşma olmasını sağlamıştır.
Örnek 4:
💡 Örnek 4 (Yeni Nesil Soru): Tarih öğretmeni Ahmet Bey derste şu bilgiyi vermiştir: "Osmanlı Devleti 18. yüzyılda genel olarak toprak kaybeden bir devlet olmasına rağmen, 1739 Belgrad Antlaşması ile kaybettiği bazı toprakları geri almayı başarmıştır." Buna göre bir öğrenci Belgrad Antlaşması için hangi çıkarımda bulunabilir?
Çözüm:
- Öğrenci Çıkarımı: Osmanlı Devleti bu dönemde askerî gücünü tamamen kaybetmemiştir ve uygun şartlarda diplomasi ile askerî başarıyı birleştirerek kazançlı çıkabilmiştir.
- Avrupa Denge Politikası: Osmanlı Devleti, Avrupalı devletlerin kendi arasındaki çıkar çatışmalarından (Rusya ve Avusturya ittifakının bozulması) ustaca yararlanmıştır.
- ✅ Sonuç: Yüzyılın genel gidişatına aykırı olarak diplomatik ve askerî bir başarı elde edilmiştir.
Örnek 5:
🌍 Örnek 5 (Günlük Hayat - Diplomasi ve Arabuluculuk): Günümüzde uluslararası krizlerde taraflar arasında anlaşmazlık çıktığında üçüncü taraflar "arabuluculuk" (diplomasi) rolü üstlenirler. 1739 Belgrad Antlaşması sürecinde Fransa'nın oynadığı rol günümüzdeki hangi uluslararası ilişki kavramına örnek oluşturur?
Çözüm:
- Kavram Karşılığı: Günümüzdeki "Arakol/Arabulucu Devlet" veya "Diplomatik Kolaylaştırıcı" rolüne tam olarak karşılık gelmektedir.
- Uygulama Alanı: Tarafların masaya oturmasını sağlayarak savaşın maliyetini düşürmek ve barışı tesis etmek amaçlanır.
- ✅ Güncel Örnek: Türkiye'nin günümüzdeki bölgesel savaşlarda arabuluculuk yapması tarihteki Fransa örneğine benzerlik gösterir.
Örnek 6:
📌 Örnek 6: Belgrad Antlaşması'nda Rusya ile imzalanan maddelere göre, Rusya'nın Karadeniz'de savaş gemisi bulundurması ve ticaret gemisi işletmesi konusunda nasıl bir kısıtlama getirilmiştir?
Çözüm:
- Rusya'nın Durumu: Rusya, Karadeniz'de savaş gemisi bulunduramayacak ve Karadeniz'deki ticaretini yalnızca Osmanlı bayraklı gemilerle yapabilecektir.
- Stratejik Sonuç: Bu madde ile Osmanlı Devleti, Karadeniz'in Türk gölü olma özelliğini bir süre daha korumayı başarmıştır.
- ✅ Önemi: Rusya'nın sıcak denizlere inme ve Karadeniz'e hakim olma politikası geçici olarak engellenmiştir.
Örnek 7:
📌 Örnek 7: 1735-1739 Osmanlı-Rus-Avusturya Savaşları sırasında Osmanlı ordusunun ıslahatında önemli rol oynayan ve Humbaracı Ocağı'nı yeniden düzenleyen yabancı uzman kimdir?
Çözüm:
- Islahatçı Uzman: Osmanlı ordusunu modernize etmek için gelen Fransız asıllı Humbaracı Ahmet Paşa (Kont de Bonneval) bu dönemde görev yapmıştır.
- Yaptığı Çalışmalar: Topçu ve humbaracı ocaklarını Avrupa tarzında yeniden teşkilatlandırmıştır.
- ✅ Katkısı: Bu askerî yenilikler, savaş sırasında Osmanlı ordusunun sahadaki başarısına doğrudan katkı sağlamıştır.
Örnek 8:
💡 Örnek 8 (Yeni Nesil Soru): Belgrad Antlaşması ile Azak Kalesi'nin surlarının yıktırılması ve Rusya'ya verilmemesi kararlaştırılmıştır. Bu durumun Osmanlı Devleti'ne sağladığı stratejik avantaj nedir? Açıklayınız.
Çözüm:
- Stratejik Avantaj: Kalenin tahrip edilmesi, Rusya'nın Karadeniz'de güçlü bir üs edinmesini engellemiştir.
- Güvenlik: Osmanlı sınırlarının güvenliği Karadeniz kuzeyinde bir süre daha güvence altına alınmıştır.
- ✅ Sonuç: Askerî ve stratejik hamlelerle düşmanın bölgedeki kalıcı yapılanması engellenmiştir.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/11-sinif-tarih-1735-1739-osmanli-avusturya-rus-savasi-ve-belgrad-antlasmasi/sorular