🎓 11. Sınıf
📚 11. Sınıf Matematik
💡 11. Sınıf Matematik: Kosinüs sinüs teoremi Çözümlü Örnekler
11. Sınıf Matematik: Kosinüs sinüs teoremi Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Bir ABC üçgeninde \( a = 6 \) birim, \( b = 8 \) birim ve \( C \) açısı \( 60^\circ \) olarak verilmiştir. Bu üçgenin \( c \) kenar uzunluğunu bulunuz. 💡
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için Kosinüs Teoremi'ni kullanacağız. Kosinüs Teoremi'nin formülü şu şekildedir:
\[ c^2 = a^2 + b^2 - 2ab \cos(C) \]
Şimdi verilen değerleri formülde yerine koyalım:
- \( a = 6 \)
- \( b = 8 \)
- \( C = 60^\circ \)
- \( \cos(60^\circ) = \frac{1}{2} \)
Örnek 2:
Bir ABC üçgeninde \( A = 45^\circ \), \( B = 60^\circ \) ve \( a = 10 \) birim olarak verilmiştir. \( b \) kenar uzunluğunu bulunuz. 📐
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için Sinüs Teoremi'ni kullanacağız. Sinüs Teoremi'nin formülü şu şekildedir:
\[ \frac{a}{\sin(A)} = \frac{b}{\sin(B)} = \frac{c}{\sin(C)} \]
Bize verilen değerler:
- \( A = 45^\circ \)
- \( B = 60^\circ \)
- \( a = 10 \)
- \( \sin(45^\circ) = \frac{\sqrt{2}}{2} \)
- \( \sin(60^\circ) = \frac{\sqrt{3}}{2} \)
Örnek 3:
Bir ABC üçgeninde \( a = 7 \) birim, \( b = 5 \) birim ve \( c = 8 \) birim olarak verilmiştir. \( A \) açısının kosinüsünü bulunuz. 🧐
Çözüm:
Bu soruda üç kenar uzunluğu verildiği için \( A \) açısının kosinüsünü bulmak amacıyla Kosinüs Teoremi'ni kullanacağız. Kosinüs Teoremi'nin \( a \) kenarına göre düzenlenmiş hali şöyledir:
\[ a^2 = b^2 + c^2 - 2bc \cos(A) \]
Bu formülü \( \cos(A) \) için yeniden düzenleyelim:
\[ 2bc \cos(A) = b^2 + c^2 - a^2 \]
\[ \cos(A) = \frac{b^2 + c^2 - a^2}{2bc} \]
Şimdi verilen değerleri formüle yerleştirelim:
- \( a = 7 \)
- \( b = 5 \)
- \( c = 8 \)
Örnek 4:
Bir ABC üçgeninde \( A = 30^\circ \), \( b = 12 \) birim ve \( c = 10 \) birimdir. Bu üçgenin alanını bulunuz. 🌳
Çözüm:
Bir üçgenin iki kenar uzunluğu ve bu kenarlar arasındaki açının ölçüsü bilindiğinde, üçgenin alanını hesaplamak için şu formül kullanılır:
\[ Alan = \frac{1}{2} bc \sin(A) \]
Bize verilen değerler:
- \( A = 30^\circ \)
- \( b = 12 \)
- \( c = 10 \)
- \( \sin(30^\circ) = \frac{1}{2} \)
Örnek 5:
Bir parkta, A noktasındaki bir banktan B noktasındaki bir ağaca ve C noktasındaki bir çeşmeye doğru iki farklı yol vardır. A noktasından B noktasına olan uzaklık 15 metre, A noktasından C noktasına olan uzaklık ise 20 metredir. B ve C noktaları arasındaki uzaklık 25 metre olarak ölçülmüştür. Buna göre, A noktasındaki banktan bakıldığında B noktası ile C noktasının oluşturduğu açının kosinüsünü bulunuz. 🏞️
Çözüm:
Bu problemde, parktaki A, B ve C noktalarını bir üçgenin köşeleri olarak düşünebiliriz. Bu üçgenin kenar uzunlukları verilmiştir:
- \( a \) (B ile C arasındaki uzaklık) = 25 metre
- \( b \) (A ile C arasındaki uzaklık) = 20 metre
- \( c \) (A ile B arasındaki uzaklık) = 15 metre
- \( a = 25 \)
- \( b = 20 \)
- \( c = 15 \)
Örnek 6:
Bir gemi, limandan (A noktası) önce 10 km kuzeye (B noktası) gidiyor. Ardından 15 km doğuya (C noktası) yöneliyor. Gemi limandan (A noktası) C noktasına doğru düz bir hat çizseydi, bu hat kaç km olurdu? 🧭
Çözüm:
Bu durumu bir dik üçgen problemi olarak modelleyebiliriz. Gemi önce kuzeye giderek bir dik kenar oluşturuyor, ardından doğuya giderek diğer dik kenarı oluşturuyor. Liman (A noktası) başlangıç noktası, B noktası kuzeye gidilen son nokta ve C noktası da doğuya gidilen son noktadır.
- A'dan B'ye uzaklık (kuzey yönü) = 10 km
- B'den C'ye uzaklık (doğu yönü) = 15 km
- Dik kenarlar: 10 km ve 15 km
- Hipotenüs: A'dan C'ye olan uzaklık (bulmak istediğimiz değer)
Örnek 7:
Bir ABC üçgeninde \( \sin(A) = \frac{3}{5} \) ve \( \sin(B) = \frac{5}{13} \) olarak verilmiştir. \( \cos(C) \) değerini bulunuz. 🧮
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için öncelikle \( A \) ve \( B \) açılarının kosinüslerini bulmamız gerekiyor. Üçgenin iç açıları toplamı \( 180^\circ \) olduğundan, \( A + B + C = 180^\circ \) ilişkisini kullanacağız. Bu da \( C = 180^\circ - (A + B) \) anlamına gelir.
Kosinüs teoremini kullanabilmek için \( \cos(A) \) ve \( \cos(B) \) değerlerine ihtiyacımız var. \( \sin^2(x) + \cos^2(x) = 1 \) özdeşliğini kullanarak kosinüsleri bulabiliriz.
Açılar üçgenin iç açıları olduğu için \( 0^\circ < A, B, C < 180^\circ \) aralığındadır. Bu aralıkta sinüs pozitif olabilirken, kosinüs hem pozitif hem de negatif olabilir. Ancak, bir üçgende iki dar açı varsa üçüncü açı da dar açı olur. Eğer bir açı geniş açı ise diğer ikisi dar açı olmak zorundadır.
\( \sin(A) = \frac{3}{5} \) ise, \( \cos^2(A) = 1 - \sin^2(A) = 1 - (\frac{3}{5})^2 = 1 - \frac{9}{25} = \frac{16}{25} \). Buradan \( \cos(A) = \pm \frac{4}{5} \) olur.
\( \sin(B) = \frac{5}{13} \) ise, \( \cos^2(B) = 1 - \sin^2(B) = 1 - (\frac{5}{13})^2 = 1 - \frac{25}{169} = \frac{144}{169} \). Buradan \( \cos(B) = \pm \frac{12}{13} \) olur.
Şimdi \( C = 180^\circ - (A + B) \) olduğunu biliyoruz. Bu durumda:
\( \cos(C) = \cos(180^\circ - (A + B)) \)
Kosinüsün indirgeme formülüne göre: \( \cos(180^\circ - x) = -\cos(x) \).
Dolayısıyla: \( \cos(C) = -\cos(A + B) \)
Kosinüs toplam formülü: \( \cos(A + B) = \cos(A)\cos(B) - \sin(A)\sin(B) \)
Burada \( \cos(A) \) ve \( \cos(B) \) için ikişer olasılık olduğundan, toplam dört durum incelenmesi gerekir. Ancak, üçgenin iç açıları toplamı \( 180^\circ \) olduğundan, \( A+B \) açısı \( 180^\circ \) olamaz ve \( A+B < 180^\circ \) olmalıdır.
En yaygın durum, \( A \) ve \( B \) açılarının dar açı olmasıdır. Bu durumda \( \cos(A) = \frac{4}{5} \) ve \( \cos(B) = \frac{12}{13} \) alabiliriz.
\( \cos(A + B) = (\frac{4}{5})(\frac{12}{13}) - (\frac{3}{5})(\frac{5}{13}) \)
\( \cos(A + B) = \frac{48}{65} - \frac{15}{65} \)
\( \cos(A + B) = \frac{33}{65} \)
Şimdi \( \cos(C) \) değerini bulalım:
\( \cos(C) = -\cos(A + B) = -\frac{33}{65} \)
Eğer \( A \) dar ve \( B \) geniş açı olsaydı: \( \cos(A) = \frac{4}{5} \) ve \( \cos(B) = -\frac{12}{13} \)
\( \cos(A + B) = (\frac{4}{5})(-\frac{12}{13}) - (\frac{3}{5})(\frac{5}{13}) = -\frac{48}{65} - \frac{15}{65} = -\frac{63}{65} \)
\( \cos(C) = -(-\frac{63}{65}) = \frac{63}{65} \)
Eğer \( A \) geniş ve \( B \) dar açı olsaydı: \( \cos(A) = -\frac{4}{5} \) ve \( \cos(B) = \frac{12}{13} \)
\( \cos(A + B) = (-\frac{4}{5})(\frac{12}{13}) - (\frac{3}{5})(\frac{5}{13}) = -\frac{48}{65} - \frac{15}{65} = -\frac{63}{65} \)
\( \cos(C) = -(-\frac{63}{65}) = \frac{63}{65} \)
Eğer \( A \) ve \( B \) geniş açı olsaydı, bu üçgenin iç açıları olamazdı çünkü toplamları \( 180^\circ \) geçerdi.
Genellikle bu tür sorularda, açılar dar kabul edilir. Bu nedenle en olası cevap \( -\frac{33}{65} \) 'tir. 💡
Örnek 8:
Bir ABC üçgeninde \( a = 5 \) birim, \( b = 7 \) birim ve \( C = 120^\circ \) olarak verilmiştir. \( c \) kenar uzunluğunu bulunuz. 📏
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için Kosinüs Teoremi'ni kullanacağız. Kosinüs Teoremi'nin formülü şöyledir:
\[ c^2 = a^2 + b^2 - 2ab \cos(C) \]
Verilen değerleri formülde yerine koyalım:
- \( a = 5 \)
- \( b = 7 \)
- \( C = 120^\circ \)
Örnek 9:
Bir ABC üçgeninde \( a = 8 \) birim, \( b = 10 \) birim ve \( A = 30^\circ \) olarak verilmiştir. \( \sin(B) \) değerini bulunuz. 📈
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için Sinüs Teoremi'ni kullanacağız. Sinüs Teoremi'nin formülü şu şekildedir:
\[ \frac{a}{\sin(A)} = \frac{b}{\sin(B)} \]
Bize verilen değerler:
- \( a = 8 \)
- \( b = 10 \)
- \( A = 30^\circ \)
- \( \sin(30^\circ) = \frac{1}{2} \)
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/11-sinif-matematik-kosinus-sinus-teoremi/sorular