✅ 10. Sınıf Tarih: Osmanlı ordusu, toprak sistemi, tımar sistemi, Fatih Sultan Mehmet dönemi, İstanbul'un fethi, kuşatması, Kanunname-i Âli Osman ve yazılı kanunlar Test Çöz
✅ 10. Sınıf Tarih: Osmanlı ordusu, toprak sistemi, tımar sistemi, Fatih Sultan Mehmet dönemi, İstanbul'un fethi, kuşatması, Kanunname-i Âli Osman ve yazılı kanunlar Testi
Osmanlı Devleti'nde doğrudan padişaha bağlı olan, üç ayda bir "ulufe" adı verilen maaş alan ve devşirme kökenli askerlerden oluşan Kapıkulu piyadelerinin en temel askeri sınıfı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tımarlı SipahilerB) Yeniçeriler
C) Akıncılar
D) Azaplar
E) Yayalar ve Müsellemler
Osmanlı toprak sisteminde mülkiyeti devlete, kullanım hakkı köylüye, vergisi ise hizmet karşılığı devlet görevlilerine ve askerlere ait olan topraklara "miri arazi" denirdi. Bu arazilerin en önemli bölümünü oluşturan ve hizmet karşılığı askeri/idari görevlilere dağıtılan toprak sistemi aşağıdakilerden hangisidir?
A) İltizam sistemiB) Malikâne sistemi
C) Tımar sistemi
D) Müsadere sistemi
E) Vakıf sistemi
Fatih Sultan Mehmet, İstanbul'un fethi için Bizans'a Karadeniz'den gelebilecek askeri ve lojistik yardımları engellemek amacıyla Boğaz'ın en dar yerine aşağıdaki hisarlardan hangisini yaptırmıştır?
A) Anadolu HisarıB) Rumeli Hisarı
C) Yedikule Hisarı
D) Çanakkale Hisarı
E) Kilitbahir Kalesi
Fatih Sultan Mehmet döneminde hazırlanan ve Osmanlı devlet teşkilatını, protokol kurallarını, tahta geçiş usulünü ve memurların görevlerini ilk kez yazılı ve toplu bir kanun haline getiren tarihi hukuki belge aşağıdakilerden hangisidir?
A) MecelleB) Kanun-ı Esasi
C) Kanunname-i Âli Osman
D) Sened-i İttifak
E) Tanzimat Fermanı
Osmanlı Devleti'nde uygulanan tımar sisteminde, tımar sahipleri elde ettikleri gelirlerin bir kısmıyla "cebelü" adı verilen atlı askerler yetiştirmek zorundaydı.
Bu durumun Osmanlı Devleti'ne sağladığı faydalar arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?
B) Taşrada güvenlik ve asayişin sürekli olarak sağlanması
C) Tarımsal üretimde sürekliliğin ve denetimin korunması
D) Merkezdeki Yeniçeri sayısının azaltılarak askeri harcamaların tamamen sıfırlanması
E) Vergilerin yerinden ve düzenli bir şekilde toplanması
Osmanlı Devleti'nde miri araziler kullanım amaçlarına ve gelirlerinin aktarıldığı yerlere göre çeşitli bölümlere ayrılmıştır.
Buna göre, aşağıda verilen toprak türü ve kullanım amacı eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
B) Vakıf: Geliri cami, medrese, hastane gibi sosyal ve dini kurumların giderlerine ayrılan topraklardır.
C) Paşmaklık: Geliri padişahın kızlarına, annelerine ve eşlerine ayrılan topraklardır.
D) Malikâne: Geliri sınır boylarındaki askerlerin ve kale muhafızlarının maaşları için ayrılan topraklardır.
E) Dirlik: Geliri devlet görevlilerine hizmetleri karşılığında maaş olarak verilen topraklardır.
İstanbul'un fethinin hem Türk tarihi hem de dünya tarihi açısından çok önemli sonuçları olmuştur.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi İstanbul'un fethinin dünya tarihi açısından sonuçları arasında gösterilebilir?
B) İpek Yolu'nun kontrolünün Osmanlı Devleti'ne geçmesiyle Avrupalıların yeni ticaret yolları arayışına girmesi ve Coğrafi Keşifler'in başlaması
C) İstanbul'un Osmanlı Devleti'nin yeni başkenti yapılması
D) II. Mehmet'in "Fatih" unvanını alarak İslam dünyasındaki saygınlığının artması
E) Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi'nin sona erip Yükselme Dönemi'nin başlaması
Osmanlı eyalet ordusunda görev yapan askeri sınıflarla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
A) Akıncılar: Sınır boylarında güvenliği sağlayan, düşman topraklarına keşif akınları düzenleyen hafif süvari birlikleridir.B) Azaplar: Tamamen devşirme kökenli olup, padişahın çadırını korumakla görevli piyadelerdir.
C) Tımarlı Sipahiler: Üç ayda bir hazineden ulufe adı verilen maaş alan merkez ordusudur.
D) Beşliler: Sadece deniz savaşlarında görev alan, donanmanın kürekçi ihtiyacını karşılayan sınıftır.
E) Lağımcılar: Savaş sırasında ordunun önünden giderek yolları açan ve köprüleri inşa eden eyalet askerleridir.
Fatih Sultan Mehmet döneminde merkezi otoriteyi güçlendirmek amacıyla birçok radikal adım atılmıştır.
Aşağıdakilerden hangisi bu amaç doğrultusunda yapılan uygulamalardan biri değildir?
B) Müsadere (devletin, kişilerin mallarına el koyabilmesi) sisteminin yasallaşması ve Çandarlı ailesine uygulanması
C) Kanunname-i Âli Osman ile kardeş katli uygulamasına yasal zemin hazırlanması
D) Sancak sisteminin kaldırılarak şehzadelerin sarayda "Şimşirlik" adı verilen bölmede tutulması
E) Devşirme kökenli devlet adamlarının yönetimde daha aktif hale getirilerek Türk kökenli aristokrat ailelerin gücünün kırılması
İstanbul'un kuşatılması sürecinde askeri teknoloji ve savaş taktikleri açısından dünya savaş tarihini değiştiren gelişmeler yaşanmıştır.
Aşağıdakilerden hangisi İstanbul'un fethi sırasında uygulanan askeri ve teknik yeniliklerden biri değildir?
B) Haliç zincirini aşmak amacıyla gemilerin karadan kızaklarla yürütülerek denize indirilmesi
C) Surlara yaklaşabilmek ve askerleri korumak amacıyla yürüyen tekerlekli ahşap kulelerin inşa edilmesi
D) Haliç üzerinden Bizans surlarına doğrudan saldırmak için yüzer köprülerin kurulması
E) Savaş tarihinde ilk kez "Yivli ve setli" tüfeklerin piyadeler tarafından yaygın olarak kullanılması
Tımar sistemi, Osmanlı Devleti'nin hem ekonomik hem de askeri gücünün temelini oluşturuyordu. Ancak zamanla bu sistemde bozulmalar meydana gelmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi tımar sisteminin bozulmasının temel nedenlerinden biri olamaz?
B) Ateşli silahların yaygınlaşmasıyla tımarlı sipahilerin öneminin azalması ve profesyonel piyade ihtiyacının artması
C) Enflasyonun artması ve paranın değer kaybetmesi nedeniyle devletin nakit para ihtiyacının artarak iltizam sistemine yönelmesi
D) Nüfus artışı ve tarım arazilerinin yetersiz kalmasıyla köylünün toprağını terk etmesi (Çiftbozan)
E) Padişahın mutlak otoritesini artırmak amacıyla tımarlı sipahileri tamamen ortadan kaldırmak istemesi
Osmanlı Devleti'nde hukuk sistemi "Şer'i" ve "Örfi" olmak üzere iki temel kaynağa dayanırdı. Fatih Sultan Mehmet tarafından hazırlatılan Kanunname-i Âli Osman, örfi hukukun yazılı hale getirilerek sistemleştirilmesinin en önemli adımıdır. Bu kanunnamede padişahın yasama yetkisi genişletilmiş, devletin bekası için kardeş katli, müsadere ve devşirmelerin devlet yönetiminde mutlak hakimiyeti gibi kurallar yasallaşmıştır.
Bu bilgilere göre, Kanunname-i Âli Osman'ın Osmanlı devlet yapısına etkisi hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılamaz?
B) Devletin bekasını (sürekliliğini) her türlü bireysel ve ailevi hakkın üstünde tutan bir anlayışı benimsediği
C) Şer'i hukukun tamamen yürürlükten kaldırılarak devletin laik bir hukuk sistemine geçişini sağladığı
D) Merkeziyetçi devlet yapısını güçlendirerek feodalleşme veya hanedan içi bölünme risklerini azaltmayı hedeflediği
E) Bürokrasi ve devlet teşkilatını belirli kurallara bağlayarak kurumsallaşmayı hızlandırdığı
Osmanlı Devleti'nde tımar sisteminin uygulandığı miri arazilerde köylü, toprağı sebepsiz yere boş bırakamaz veya terk edemezdi. Eğer köylü toprağı üst üste üç yıl boş bırakırsa toprağı elinden alınır ve başkasına verilirdi. Ayrıca toprağını terk edip şehre göç eden köylüden "çiftbozan" adı altında ağır bir tazminat vergisi alınırdı.
Osmanlı Devleti'nin bu katı kurallarla aşağıdakilerden hangisini doğrudan hedeflediği savunulamaz?
B) Taşradan kentlere kontrolsüz göçü engelleyerek sosyal ve ekonomik dengeleri korumak
C) Köylü sınıfını toprağa bağlı köleler (serf) haline getirerek feodal bir derebeylik düzeni kurmak
D) Tımarlı sipahilerin gelir kaynaklarını güvence altına alarak eyalet ordusunun zayıflamasını önlemek
E) Ülke genelinde asayişi ve nüfus hareketliliğini devletin denetimi altında tutmak
İstanbul'un fethi sadece askeri bir başarı değil, aynı zamanda Osmanlı Devleti'nin ideolojik ve jeopolitik karakterini kökten değiştiren bir dönüm noktasıdır. Fetihten sonra II. Mehmet, Roma İmparatorluğu'nun mirasçısı olduğunu ilan ederek "Kayser-i Rum" (Roma İmparatoru) unvanını kullanmaya başlamış, Ortodoks Kilisesi'ni himaye altına alarak Hristiyan birliğini parçalamayı hedeflemiş ve devletin yönetim merkezini Doğu ile Batı'nın kesişim noktasına taşımıştır.
Bu bilgilere dayanarak, İstanbul'un fethinin Osmanlı Devleti'ne kazandırdığı vizyon hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
B) Hristiyan tebaayı zorla İslamlaştırarak Balkanlar'da dini homojenlik sağlamayı amaçladığı
C) Doğu Roma'nın (Bizans) tarihi ve siyasi mirasını üstlenerek meşruiyetini uluslararası alanda artırmak istediği
D) Ortodoks Patrikhanesi'ni koruyarak Avrupa Katolik dünyasına karşı stratejik bir koz elde ettiği
E) Coğrafi konumun sağladığı avantajla hem kara hem de deniz ticaret yolları üzerinde mutlak denetim kurmayı hedeflediği
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-tarih-osmanli-ordusu-toprak-sistemi-timar-sistemi-fatih-sultan-mehmet-donemi-istanbul-un-fethi-kusatmasi-kanunname-i-li-osman-ve-yazili-kanunlar/testler