🎓 10. Sınıf
📚 10. Sınıf Matematik
💡 10. Sınıf Matematik: İstatistiksel Veri Oluşturma Çözümlü Örnekler
10. Sınıf Matematik: İstatistiksel Veri Oluşturma Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Bir sınıftaki öğrencilerin matematik sınavından aldıkları puanlar şunlardır: 55, 60, 75, 80, 60, 90, 75, 60, 85, 70. Bu veri grubunun modunu bulunuz. 💡
Çözüm:
Bu veri grubunun modunu bulmak için en sık tekrar eden değeri tespit etmeliyiz.
- Verilen puanları inceleyelim: 55, 60, 75, 80, 60, 90, 75, 60, 85, 70.
- Her bir puanın kaç kez tekrar ettiğini sayalım:
- 55: 1 kez
- 60: 3 kez
- 75: 2 kez
- 80: 1 kez
- 90: 1 kez
- 85: 1 kez
- 70: 1 kez
- En sık tekrar eden puan 60'tır (3 kez).
Örnek 2:
10 öğrencinin boy uzunlukları (cm olarak) şu şekildedir: 165, 170, 160, 175, 168, 170, 172, 165, 170, 168. Bu veri grubunun ortalamasını hesaplayınız. 📏
Çözüm:
Veri grubunun ortalamasını hesaplamak için tüm değerleri toplayıp eleman sayısına böleriz.
- Öncelikle tüm boy uzunluklarını toplayalım: \( 165 + 170 + 160 + 175 + 168 + 170 + 172 + 165 + 170 + 168 = 1683 \) cm.
- Veri grubunda 10 öğrenci bulunmaktadır, yani eleman sayısı 10'dur.
- Ortalamayı hesaplamak için toplamı eleman sayısına bölelim: \( \frac{1683}{10} = 168.3 \) cm.
Örnek 3:
Bir kuruyemişçide satılan 5 farklı paket fındığın fiyatları (TL olarak) şöyledir: 15, 20, 18, 25, 20. Bu veri grubunun medyanını bulunuz. 💰
Çözüm:
Medyanı bulmak için öncelikle veri grubunu küçükten büyüğe sıralamamız gerekir.
- Verilen fiyatlar: 15, 20, 18, 25, 20.
- Sıralanmış veri grubu: 15, 18, 20, 20, 25.
- Veri grubunda 5 eleman bulunmaktadır. Tek sayıda eleman olduğunda, medyan ortadaki değerdir.
- Ortadaki değer 20'dir.
Örnek 4:
Bir spor salonundaki 7 üyenin yaşları şunlardır: 22, 25, 20, 28, 25, 30, 23. Bu veri grubunun ortanca değerini (medyanını) bulunuz. 🏋️
Çözüm:
Medyanı bulmak için ilk adım veri grubunu küçükten büyüğe sıralamaktır.
- Verilen yaşlar: 22, 25, 20, 28, 25, 30, 23.
- Sıralanmış yaşlar: 20, 22, 23, 25, 25, 28, 30.
- Veri grubunda 7 eleman vardır. Tek sayıda eleman olduğunda, medyan tam ortadaki değerdir.
- Bu durumda ortadaki değer 25'tir.
Örnek 5:
Bir veri analizi şirketinde çalışan 6 uzmanın aylık gelirleri (bin TL olarak) şu şekildedir: 45, 50, 48, 55, 50, 60. Bu veri grubunun ortalaması ile modu arasındaki farkı bulunuz. 📊
Çözüm:
İlk olarak ortalamayı, sonra modu hesaplayıp farklarını bulacağız.
- Ortalamanın Hesaplanması:
- Toplam gelir: \( 45 + 50 + 48 + 55 + 50 + 60 = 308 \) bin TL.
- Eleman sayısı: 6.
- Ortalama: \( \frac{308}{6} \approx 51.33 \) bin TL.
- Modun Hesaplanması:
- Verilen gelirler: 45, 50, 48, 55, 50, 60.
- En sık tekrar eden değer 50'dir. Mod = 50 bin TL.
- Farkın Hesaplanması:
- Ortalama ile mod arasındaki fark: \( 51.33 - 50 = 1.33 \) bin TL.
Örnek 6:
Bir kütüphanede bulunan 8 farklı kitabın sayfa sayıları şöyledir: 250, 300, 280, 320, 300, 270, 300, 290. Bu veri grubunun medyanı ile en küçük değer arasındaki farkı bulunuz. 📚
Çözüm:
Medyanı bulmak için verileri sıralayalım ve ardından en küçük değerle farkını hesaplayalım.
- Verilerin Sıralanması:
- Verilen sayfa sayıları: 250, 300, 280, 320, 300, 270, 300, 290.
- Sıralanmış veri grubu: 250, 270, 280, 290, 300, 300, 300, 320.
- Medyanın Hesaplanması:
- Veri grubunda 8 eleman vardır. Çift sayıda eleman olduğunda, medyan ortadaki iki değerin ortalamasıdır.
- Ortadaki değerler 290 ve 300'dür.
- Medyan: \( \frac{290 + 300}{2} = \frac{590}{2} = 295 \) sayfa.
- En Küçük Değerin Belirlenmesi:
- Sıralanmış veri grubundaki en küçük değer 250'dir.
- Farkın Hesaplanması:
- Medyan ile en küçük değer arasındaki fark: \( 295 - 250 = 45 \) sayfa.
Örnek 7:
Bir manavda satılan elmaların kilogram fiyatları (TL olarak) bir haftada şu şekilde değişmiştir: Pazartesi 10, Salı 12, Çarşamba 10, Perşembe 15, Cuma 12, Cumartesi 10, Pazar 13. Bu fiyat verisinin modunu ve ortalamasını hesaplayarak, hangi değerin daha sık kullanıldığını ve ortalama fiyatın ne olduğunu yorumlayınız. 🍎
Çözüm:
Bu günlük hayat örneğinde hem modu hem de ortalamayı hesaplayarak yorum yapacağız.
- Modun Hesaplanması:
- Verilen fiyatlar: 10, 12, 10, 15, 12, 10, 13.
- En sık tekrar eden fiyat 10 TL'dir (3 kez).
- Bu, elmanın en sık rastlanan fiyatının 10 TL olduğunu gösterir.
- Ortalamanın Hesaplanması:
- Toplam fiyat: \( 10 + 12 + 10 + 15 + 12 + 10 + 13 = 82 \) TL.
- Gün sayısı: 7.
- Ortalama fiyat: \( \frac{82}{7} \approx 11.71 \) TL.
- Yorumlama:
- Manavda elmaların en sık satıldığı fiyat 10 TL'dir (mod).
- Ancak, haftanın ortalama elma fiyatı yaklaşık 11.71 TL'dir. Bu, bazı günler daha yüksek fiyatların ortalamayı yukarı çektiğini gösterir.
Örnek 8:
Bir mahalledeki 9 evin elektrik tüketimleri (kWh olarak) bir ayda şu şekildedir: 150, 180, 200, 160, 180, 220, 190, 180, 170. Bu veri grubunun medyanını bulunuz ve bu değerin mahalledeki elektrik tüketim eğilimi hakkında ne söylediğini açıklayınız. ⚡
Çözüm:
Medyanı bulmak için öncelikle elektrik tüketim verilerini küçükten büyüğe sıralayacağız.
- Verilen tüketimler: 150, 180, 200, 160, 180, 220, 190, 180, 170.
- Sıralanmış tüketimler: 150, 160, 170, 180, 180, 180, 190, 200, 220.
- Veri grubunda 9 eleman bulunmaktadır. Tek sayıda eleman olduğunda, medyan tam ortadaki değerdir.
- Ortadaki değer 180'dir.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-matematik-istatistiksel-veri-olusturma/sorular