🎓 10. Sınıf
📚 10. Sınıf Matematik
💡 10. Sınıf Matematik: 2. donem 2. yazili 4. senaryo Çözümlü Örnekler
10. Sınıf Matematik: 2. donem 2. yazili 4. senaryo Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Polinomlarda Bölme İşlemi ve Kalan Bulma
\( P(x) = x^2 - 4x + 7 \) polinomunun \( x - 3 \) ile bölümünden kalan kaçtır? 💡
\( P(x) = x^2 - 4x + 7 \) polinomunun \( x - 3 \) ile bölümünden kalan kaçtır? 💡
Çözüm:
- Bir \( P(x) \) polinomunun \( x - a \) ile bölümünden kalanı bulmak için \( P(a) \) değerini hesaplarız.
- Burada bölen \( x - 3 \) olduğu için \( x - 3 = 0 \) eşitliğinden \( x = 3 \) yazmalıyız.
- Polinomda \( x \) gördüğümüz her yere \( 3 \) yazalım:
- \( P(3) = 3^2 - 4 \times 3 + 7 \)
- \( P(3) = 9 - 12 + 7 \)
- \( P(3) = -3 + 7 = 4 \)
- ✅ Sonuç: Kalan \( 4 \) olarak bulunur.
Örnek 2:
İkinci Dereceden Denklemler
\( x^2 - 6x + m - 1 = 0 \) denkleminin çakışık iki reel kökü olduğuna göre \( m \) değeri kaçtır? 🔍
\( x^2 - 6x + m - 1 = 0 \) denkleminin çakışık iki reel kökü olduğuna göre \( m \) değeri kaçtır? 🔍
Çözüm:
Bir ikinci dereceden denklemin çakışık (eşit) iki reel kökü varsa, denklemin diskriminantı (\( \Delta \)) sıfıra eşit olmalıdır.
- Denklemin katsayılarını belirleyelim: \( a = 1 \), \( b = -6 \), \( c = m - 1 \).
- Diskriminant formülü: \( \Delta = b^2 - 4ac \)
- \( \Delta = (-6)^2 - 4 \times 1 \times (m - 1) = 0 \)
- \( 36 - 4 \times (m - 1) = 0 \)
- \( 36 - 4m + 4 = 0 \)
- \( 40 - 4m = 0 \)
- \( 4m = 40 \)
- \( m = 10 \)
- ✅ Sonuç: \( m \) değeri \( 10 \) bulunur.
Örnek 3:
Kökler ve Katsayılar Arasındaki İlişki
\( x^2 - 8x + 5 = 0 \) denkleminin kökleri \( x_1 \) ve \( x_2 \)'dir. Buna göre \( \frac{1}{x_1} + \frac{1}{x_2} \) ifadesinin değeri kaçtır? 🧮
\( x^2 - 8x + 5 = 0 \) denkleminin kökleri \( x_1 \) ve \( x_2 \)'dir. Buna göre \( \frac{1}{x_1} + \frac{1}{x_2} \) ifadesinin değeri kaçtır? 🧮
Çözüm:
- Öncelikle kökler toplamı ve kökler çarpımı formüllerini hatırlayalım:
- Kökler toplamı: \( x_1 + x_2 = \frac{-b}{a} = \frac{-(-8)}{1} = 8 \)
- Kökler çarpımı: \( x_1 \times x_2 = \frac{c}{a} = \frac{5}{1} = 5 \)
- Bizden istenen ifadeyi payda eşitleyerek düzenleyelim:
- \( \frac{1}{x_1} + \frac{1}{x_2} = \frac{x_2 + x_1}{x_1 \times x_2} \)
- Bulduğumuz değerleri yerine yazalım:
- \( \frac{8}{5} \)
- ✅ Sonuç: İfadenin değeri \( \frac{8}{5} \) olur.
Örnek 4:
Çokgenlerin İç Açıları
Bir dış bükey sekizgenin iç açılarının toplamı kaç derecedir? 📐
Bir dış bükey sekizgenin iç açılarının toplamı kaç derecedir? 📐
Çözüm:
Çokgenlerde iç açılar toplamını bulmak için kullanılan genel bir formülümüz vardır.
- Formül: \( (n - 2) \times 180 \)
- Burada \( n \), çokgenin kenar sayısını temsil eder.
- Sekizgen için \( n = 8 \) yazılır.
- İç açılar toplamı = \( (8 - 2) \times 180 \)
- İç açılar toplamı = \( 6 \times 180 \)
- İç açılar toplamı = \( 1080 \)
- ✅ Sonuç: Sekizgenin iç açılar toplamı \( 1080 \) derecedir.
Örnek 5:
Paralelkenar Özellikleri
Bir ABCD paralelkenarında \( A \) açısının ölçüsü \( 3x + 20 \) derece ve bu açıya komşu olan \( B \) açısının ölçüsü \( 2x + 10 \) derecedir. Buna göre \( x \) kaçtır? 📏
Bir ABCD paralelkenarında \( A \) açısının ölçüsü \( 3x + 20 \) derece ve bu açıya komşu olan \( B \) açısının ölçüsü \( 2x + 10 \) derecedir. Buna göre \( x \) kaçtır? 📏
Çözüm:
Paralelkenarda ardışık (komşu) iki açının toplamı her zaman \( 180 \) derecedir.
- \( m(A) + m(B) = 180 \)
- \( (3x + 20) + (2x + 10) = 180 \)
- Benzer terimleri toplayalım:
- \( 5x + 30 = 180 \)
- \( 5x = 180 - 30 \)
- \( 5x = 150 \)
- \( x = 30 \)
- ✅ Sonuç: \( x \) değeri \( 30 \) olarak bulunur.
Örnek 6:
Yamuğun Alanı
Alt taban uzunluğu \( 14 \) cm, üst taban uzunluğu \( 6 \) cm ve yüksekliği \( 8 \) cm olan bir yamuğun alanı kaç santimetrekaredir? 🟦
Alt taban uzunluğu \( 14 \) cm, üst taban uzunluğu \( 6 \) cm ve yüksekliği \( 8 \) cm olan bir yamuğun alanı kaç santimetrekaredir? 🟦
Çözüm:
Yamuğun alanını bulmak için tabanların aritmetik ortalamasını yükseklik ile çarparız.
- Alan Formülü: \( \frac{a + c}{2} \times h \)
- Burada \( a = 14 \) (alt taban), \( c = 6 \) (üst taban) ve \( h = 8 \) (yükseklik).
- Alan = \( \frac{14 + 6}{2} \times 8 \)
- Alan = \( \frac{20}{2} \times 8 \)
- Alan = \( 10 \times 8 \)
- Alan = \( 80 \)
- ✅ Sonuç: Yamuğun alanı \( 80 \) santimetrekaredir.
Örnek 7:
Dikdörtgenler Prizmasının Hacmi
Bir bahçede bulunan dikdörtgenler prizması şeklindeki su deposunun boyutları \( 2 \) metre, \( 3 \) metre ve \( 1.5 \) metredir. Bu depo tamamen su ile doldurulduğunda kaç metreküp su alır? 💧
Bir bahçede bulunan dikdörtgenler prizması şeklindeki su deposunun boyutları \( 2 \) metre, \( 3 \) metre ve \( 1.5 \) metredir. Bu depo tamamen su ile doldurulduğunda kaç metreküp su alır? 💧
Çözüm:
Dikdörtgenler prizmasının hacmi, üç farklı ayrıtının çarpımı ile hesaplanır.
- Hacim Formülü: \( V = a \times b \times c \)
- Verilen boyutlar: \( a = 2 \), \( b = 3 \), \( c = 1.5 \)
- \( V = 2 \times 3 \times 1.5 \)
- \( V = 6 \times 1.5 \)
- \( V = 9 \)
- ✅ Sonuç: Depo toplam \( 9 \) metreküp su alır.
Örnek 8:
Kare Piramidin Yüzey Alanı
Taban ayrıtı \( 10 \) cm ve yan yüz yüksekliği \( 12 \) cm olan düzgün kare piramidin toplam yüzey alanı kaç santimetrekaredir? 🔺
Taban ayrıtı \( 10 \) cm ve yan yüz yüksekliği \( 12 \) cm olan düzgün kare piramidin toplam yüzey alanı kaç santimetrekaredir? 🔺
Çözüm:
Kare piramidin toplam yüzey alanı, taban alanı ile 4 adet eş üçgensel yan yüzeyin alanının toplamıdır.
- 1. Taban Alanı: Kare olduğu için \( 10 \times 10 = 100 \) santimetrekare.
- 2. Yan Yüz Alanı (Bir adet): Üçgenin alanı taban çarpı yükseklik bölü ikidir.
- Bir yan yüz alanı = \( \frac{10 \times 12}{2} = 60 \) santimetrekare.
- 3. Toplam Yan Alan: 4 adet yan yüz olduğu için \( 4 \times 60 = 240 \) santimetrekare.
- 4. Toplam Yüzey Alanı: Taban Alanı + Toplam Yan Alan
- Toplam Alan = \( 100 + 240 = 340 \)
- ✅ Sonuç: Piramidin toplam yüzey alanı \( 340 \) santimetrekaredir.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-matematik-2-donem-2-yazili-4-senaryo/sorular