📄 10. Sınıf Kimya: Koligatif Özellikler Problemleri Çalışma Kağıdı

💡 Çözüm Adımları:

1. Glikozun mol sayısını bulalım:

\(n_{\text{glikoz}} = \frac{\text{kütle}}{\text{M}_r} = \frac{18\ \text{g}}{180\ \text{g/mol}} = 0.1\ \text{mol}\)

2. Çözeltinin molalitesini hesaplayalım:

\(m = \frac{n_{\text{çözünen}}}{\text{çözücü kütlesi (kg)}} = \frac{0.1\ \text{mol}}{0.2\ \text{kg}} = 0.5\ \text{m}\)

3. Kaynama noktası yükselmesini hesaplayalım:

Glikoz moleküler bir bileşik olduğu için iyonlaşmaz, \(i = 1\) alınır.

\(\Delta T_k = K_b \cdot m \cdot i = 0.52\ \text{°C/m} \cdot 0.5\ \text{m} \cdot 1 = 0.26\ \text{°C}\)

4. Çözeltinin kaynamaya başlama sıcaklığını bulalım:

\(T_{\text{çözelti}} = T_{\text{saf su}} + \Delta T_k = 100\ \text{°C} + 0.26\ \text{°C} = 100.26\ \text{°C}\)

Çözeltinin kaynamaya başlama sıcaklığı \(100.26\) \(\text{°C}\) dir.

💡 Çözüm Adımları:

1. NaCl'nin mol sayısını bulalım:

M\(_r\) (NaCl) \(= 23 + 35.5 = 58.5\) g/mol

\(n_{\text{NaCl}} = \frac{\text{kütle}}{\text{M}_r} = \frac{11.7\ \text{g}}{58.5\ \text{g/mol}} = 0.2\ \text{mol}\)

2. Çözeltinin molalitesini hesaplayalım:

\(m = \frac{n_{\text{çözünen}}}{\text{çözücü kütlesi (kg)}} = \frac{0.2\ \text{mol}}{0.5\ \text{kg}} = 0.4\ \text{m}\)

3. Donma noktası alçalmasını hesaplayalım:

NaCl suda Na\(+\) ve Cl\(-\) olmak üzere 2 iyon oluşturur, bu yüzden \(i = 2\) alınır.

\(\Delta T_d = K_d \cdot m \cdot i = 1.86\ \text{°C/m} \cdot 0.4\ \text{m} \cdot 2 = 1.488\ \text{°C}\)

4. Çözeltinin donma noktasını bulalım:

\(T_{\text{çözelti}} = T_{\text{saf su}} - \Delta T_d = 0\ \text{°C} - 1.488\ \text{°C} = -1.488\ \text{°C}\)

Çözeltinin donma noktası \(-1.488\) \(\text{°C}\) dir.

💡 Çözüm Adımları:

Kaynama noktası yükselmesi, çözeltideki toplam tanecik derişimi ile doğru orantılıdır. Tanecik derişimi ne kadar yüksekse, kaynama noktası da o kadar yüksek olur. Her bir çözeltinin toplam tanecik derişimini hesaplayalım:



1. I. \(0.1\) M Ca(NO\(_3\))\(_2\) çözeltisi:

Ca(NO\(_3\))\(_2\) suda Ca\(2+\) ve 2NO\(_3\)\(-\) olmak üzere toplam 3 iyon verir.

Toplam tanecik derişimi = \(0.1\ \text{M} \times 3 = 0.3\ \text{M}\)



2. II. \(0.2\) M C\(_12\)H\(_22\)O\(_11\) (Sakkaroz) çözeltisi:

Sakkaroz moleküler bir bileşiktir ve suda iyonlaşmaz, 1 tanecik olarak kalır.

Toplam tanecik derişimi = \(0.2\ \text{M} \times 1 = 0.2\ \text{M}\)



3. III. \(0.15\) M K\(_3\)PO\(_4\) çözeltisi:

K\(_3\)PO\(_4\) suda 3K\(+\) ve PO\(_4\)\(3-\) olmak üzere toplam 4 iyon verir.

Toplam tanecik derişimi = \(0.15\ \text{M} \times 4 = 0.6\ \text{M}\)



Tanecik derişimlerini karşılaştıralım:

II (\(0.2\) M) < I (\(0.3\) M) < III (\(0.6\) M)



Kaynama noktası yükselmesi, tanecik derişimi ile doğru orantılı olduğundan, kaynamaya başlama sıcaklıkları da tanecik derişimi en yüksek olanda en yüksek olacaktır.

Kaynamaya başlama sıcaklıkları sıralaması (küçükten büyüğe):

II < I < III



En yüksek kaynamaya başlama sıcaklığına sahip olan çözelti III. \(0.15\) M K\(_3\)PO\(_4\) çözeltisi'dir. Çünkü aynı derişimdeki diğer çözeltilere göre en fazla sayıda çözünmüş tanecik içermektedir.