✅ 10. Sınıf Kimya: Gazların farklı ortamda yayılmasına ilişkin deney yapabilme Test Çöz

Bir odanın köşesinde sıkılan parfüm kokusunun kısa bir süre sonra odanın diğer ucundan da hissedilmesi, gazların aşağıdaki özelliklerinden hangisi ile doğrudan ilgilidir?

Sıcaklığın gazların yayılma hızına etkisini incelemek isteyen bir öğrenci, özdeş iki cam borunun bir ucundan aynı anda eşit miktarda $ \text{CO}_2 $ gazı gönderiyor. Borulardan biri $ 25^\circ\text{C} $ sıcaklıkta, diğeri ise $ 50^\circ\text{C} $ sıcaklıktadır.

Öğrencinin bu deneydeki gözlemi aşağıdakilerden hangisi olmalıdır?

Bir araştırmacı, renkli bir gaz olan brom buharının yayılma hızını iki farklı ortamda test ediyor. 1. ortam tamamen boşaltılmış (vakumlanmış) bir cam tüp, 2. ortam ise hava ile dolu bir cam tüptür.

Brom buharının bu ortamlardaki yayılma hızıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Gazların yayılma hızları ile mol kütleleri arasındaki ilişkiyi inceleyen bir deneyde, aynı sıcaklık ve basınçta helyum ($ \text{He} $, $ M_A = 4\text{ g/mol} $) ve kükürt dioksit ($ \text{SO}_2 $, $ M_A = 64\text{ g/mol} $) gazları özdeş boruların uçlarından aynı anda bırakılıyor.

Bu deneyle ilgili yapılan aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?

İki ucu açık yatay bir cam borunun sol ucundan amonyak ($ \text{NH}_3 $, $ M_A = 17\text{ g/mol} $) gazı, sağ ucundan ise hidroklorik asit ($ \text{HCl} $, $ M_A = 36.5\text{ g/mol} $) gazı aynı anda gönderiliyor. Bir süre sonra cam borunun içinde beyaz bir duman halkası ($ \text{NH}_4\text{Cl} $ katısı) oluştuğu gözleniyor.

Bu deneyle ilgili;
I. Beyaz duman halkası sağ uca ($ \text{HCl} $ tarafına) daha yakın bir noktada oluşur.
II. $ \text{NH}_3 $ gazının yayılma hızı $ \text{HCl} $ gazının yayılma hızından büyüktür.
III. Deney sıcaklığı artırılırsa beyaz dumanın oluşma süresi kısalır.

yargılarından hangileri doğrudur?

Bir gazın başka bir gaz ortamında yayılma hızı, ortamdaki gaz taneciklerinin yoğunluğuna ve türüne bağlıdır. Özdeş üç cam kaba aynı sıcaklıkta eşit miktarda renkli $ \text{NO}_2 $ gazı ekleniyor.

1. kap: Boş (vakumlanmış)
2. kap: $ \text{He} $ gazı ile dolu
3. kap: $ \text{CO}_2 $ gazı ile dolu

Buna göre, $ \text{NO}_2 $ gazının kaplar içerisindeki yayılma hızlarının karşılaştırılması aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir? ($ M_A $ değerleri: $ \text{He} = 4\text{ g/mol} $, $ \text{CO}_2 = 44\text{ g/mol} $)

Aynı sıcaklık ve basınçta bulunan $ \text{CH}_4 $ ($ M_A = 16\text{ g/mol} $) ve $ \text{SO}_2 $ ($ M_A = 64\text{ g/mol} $) gazları, uzunluğu $ 90\text{ cm} $ olan iki ucu açık boş bir cam borunun zıt uçlarından aynı anda gönderiliyor.

Gazlar borunun $ \text{CH}_4 $ gönderilen ucundan kaç $ \text{cm} $ uzakta karşılaşırlar?

Gözenekli bir engelle ikiye bölünmüş bir kabın sol bölmesinde eşit mol sayısında $ \text{H}_2 $ ($ M_A = 2\text{ g/mol} $) ve $ \text{O}_2 $ ($ M_A = 32\text{ g/mol} $) gazları karışımı bulunmaktadır. Sağ bölme ise başlangıçta tamamen boştur. Sabit sıcaklıkta musluk kısa bir süreliğine açılıp kapatılıyor.

Bu deneyle ilgili;
I. Sağ bölmeye geçen gaz karışımında $ \text{H}_2 $ gazının mol yüzdesi daha fazladır.
II. $ \text{H}_2 $ gazının gözenekli engelden geçiş hızı, $ \text{O}_2 $ gazının geçiş hızının 4 katıdır.
III. Sol bölmede kalan gaz karışımında $ \text{O}_2 $ gazının molce yüzdesi başlangıca göre artmıştır.

yargılarından hangileri doğrudur?

Gazların farklı sıcaklıklardaki yayılma davranışlarını inceleyen bir grup öğrenci, yaptıkları deneyler sonucunda elde ettikleri verileri tartışmaktadır.

Buna göre, öğrencilerin yaptığı aşağıdaki yorumlardan hangisi kimyasal açıdan kesinlikle yanlıştır?

Bir deneyde, içi hava dolu bir cam kavanozun tabanına yanan bir mum yerleştiriliyor. Daha sonra kavanozun ağzından aşağıya doğru, havadan daha yoğun olan $ \text{CO}_2 $ gazı yavaşça boşaltılıyor. Bir süre sonra mumun söndüğü gözleniyor.

Bu deney ve gazların yayılması ile ilgili;
I. $ \text{CO}_2 $ gazı havadan yoğun olduğu için başlangıçta kavanozun tabanına doğru çökmüş ve oksijenin mumla temasını kesmiştir.
II. Gazlar birbiri içerisinde yayılma özelliğine sahip olduğundan, yeterince beklendiğinde $ \text{CO}_2 $ gazı kavanozun her yerine homojen olarak dağılır.
III. Deney daha sıcak bir ortamda yapılsaydı $ \text{CO}_2 $ gazının yayılma hızı azalırdı.

yargılarından hangileri doğrudur?

Gazların farklı ortamlardaki yayılma hızlarını karşılaştırmak amacıyla yapılan bir deneyde, eşit miktardaki karbondioksit ($ \text{CO}_2 $) gazı aynı sıcaklıkta aşağıdaki üç farklı ortama bırakılıyor:

I. Boşaltılmış (vakum) ortam
II. Hava ortamı
III. Saf su ortamı

Buna göre, $ \text{CO}_2 $ gazının bu ortamlardaki yayılma hızlarının büyükten küçüğe doğru sıralanışı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir araştırmacı, gazların yayılma hızını gözlemlemek için özel bir düzenek tasarlıyor. Düzenekte, ortasında ince gözenekli bir membran bulunan eşit hacimli iki bölmeye ayrılmış kapalı bir kap kullanılmaktadır. Sol bölmeye renkli $ \text{NO}_2 $ gazı, sağ bölmeye ise renksiz $ \text{He} $ gazı aynı sıcaklık ve basınçta konuluyor.

Sistem sabit sıcaklıkta bekletildiğinde gerçekleşen olaylarla ilgili aşağıdaki analizlerden hangisi yanlıştır? ($ M_A $ değerleri: $ \text{He} = 4\text{ g/mol} $, $ \text{NO}_2 = 46\text{ g/mol} $)

Bir kimya öğretmeni, gazların yayılma hızını etkileyen faktörleri göstermek için bir grafik çiziyor. Grafikte, özdeş cam borularda farklı koşullarda yayılan X ve Y gazlarının aldıkları yolun zamana bağlı değişimi gösterilmektedir.

Grafik Betimlemesi: Yatay eksen zamanı ($ t $), düşey eksen ise alınan yolu ($ x $) göstermektedir. Aynı sürede ($ t_1 $) alınan yollar sırasıyla $ x_1 < x_2 < x_3 $ şeklindedir.
- $ x_1 $ doğrusu $ 25^\circ\text{C} $'taki Y gazına,
- $ x_2 $ doğrusu $ 25^\circ\text{C} $'taki X gazına,
- $ x_3 $ doğrusu ise $ 80^\circ\text{C} $'taki X gazına aittir.

Bu grafiğe göre öğrencilerin yaptığı aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yanlıştır?

Bir deney düzeneğinde, içi hava dolu gözenekli bir kil kap, bir ucu açık manometreye bağlanmıştır. Kil kabın dışına içi hidrojen ($ \text{H}_2 $) gazı ile dolu bir cam çan geçiriliyor. Bir süre sonra manometrenin kollarındaki cıva seviyesinin değiştiği gözleniyor.

Bu deney düzeneği ve gerçekleşen olaylarla ilgili;
I. $ \text{H}_2 $ gazı, havayı oluşturan gazlardan ($ \text{N}_2 $, $ \text{O}_2 $) daha hafif olduğu için kil kabın içine, içindeki havanın dışarı çıkmasından daha hızlı girer.
II. Kil kabın içindeki toplam gaz basıncı başlangıca göre artar ve manometrenin açık ucundaki cıva seviyesi yükselir.
III. Cam çan kaldırılıp yerine havadan daha ağır olan karbondioksit ($ \text{CO}_2 $) gazı dolu bir çan konulursa, manometredeki cıva seviyesi tam tersi yönde hareket eder.

yargılarından hangileri doğrudur?