🪄 İçerik Hazırla
Ana Sayfa / 10. Sınıf / 10. Sınıf Edebiyat / Nazım bilgisi / Çalışma Kağıdı
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Edebiyat

📄 10. Sınıf Edebiyat: Nazım bilgisi Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Şiirde dizelerin sonlarındaki ses benzerliklerine kafiye (uyak) denir.

2. Redifler, dize sonlarında her zaman kafiyeden önce gelir.

3. Halk edebiyatında en çok kullanılan ölçü hece ölçüsüdür.

4. Dörtlük, Divan edebiyatı nazım şekillerinin tamamında kullanılan tek nazım birimidir.

5. Sadece bir ünlü ve bir ünsüz sesin benzerliğine dayanan kafiye türüne tam kafiye denir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Şiirdeki en küçük anlamlı nazım parçasına adı verilir.
2. Dize sonlarında yazılışları ve okunuşları aynı, görevleri ve anlamları da aynı olan ek veya kelime tekrarlarına denir.
3. Divan edebiyatında aruz ölçüsü kullanılırken, İslamiyet öncesi Türk edebiyatında ölçüsü kullanılmıştır.
4. Şiirde duraklama yapılan, nefes alınan yerlere adı verilir.
5. Tek bir ses benzerliğine dayanan kafiye türüne kafiye denir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« İki ses benzerliğine dayanan kafiye türü.
« Şiiri oluşturan dize grupları (mısra, beyit, dörtlük, bent).
« Dizelerdeki hece sayılarının eşitliğine dayanan millî ölçümüz.
« Bir kelimenin tamamının diğer kelimenin içinde yer almasıyla oluşan kafiye.
« Şiirin dış yapısını belirleyen kafiye örgüsü ve nazım birimi gibi özelliklerin bütünü.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Şiirde 'abab' şeklinde dizilen kafiye örgüsünün adı nedir?

2. Divan edebiyatında ikişer dizelik bentlerle yazılan, her beyti kendi arasında kafiyeli olan nazım biçimi hangisidir?

3. Halk edebiyatında sekizli hece ölçüsüyle söylenen, kendine has bir ezgisi olan ve 'Bre', 'Behey' gibi ünlemler barındıran nazım biçimi hangisidir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. 'Karac'oğlan der ki kondum göçemedim / Aşk elinden bir dolu şerbet içemedim' dizelerindeki kafiye türü aşağıdakilerden hangisidir?

2. Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet öncesi Türk şiirinin özelliklerinden biri değildir?

3. 'Dize sonlarında anlamları ve görevleri aynı olan eklerin ya da sözcüklerin tekrarlanmasına redif denir.' Buna göre aşağıdaki dizelerin hangisinde redif kullanılmıştır?

4. Aşağıdaki kafiye örgülerinden hangisi 'Sarma Kafiye' düzenini göstermektedir?

5. I. Hece ölçüsüyle yazılması
II. Genellikle dörtlük nazım biriminin kullanılması
III. Sade, anlaşılır bir dil tercih edilmesi
IV. Yoğun olarak Arapça ve Farsça kelimelere yer verilmesi
V. Yarım kafiyenin sıklıkla kullanılması

Yukarıda verilen özelliklerden hangisi Türk halk şiirinin (Halk edebiyatı) özelliklerinden biri değildir?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Aşağıdaki dizelerin kafiye ve rediflerini bularak kafiye şemasını gösteriniz:



Yeşil pencerenden bir gül at bana,

Işıklarla dolsun kalbimin içi.

Gelip geçme telâşla sokaktan yana,

Sana vereceğim bir gönül içi.

2. Hece ölçüsü ile aruz ölçüsü arasındaki temel farkları üç madde halinde açıklayınız.

3. Nazım biçimi (şekli) ile nazım türü arasındaki farkı tanımlayarak birer örnekle açıklayınız.