✅ 10. Sınıf Biyoloji: Ekosistem bileşenleri, fotosentez, simbiyoz, popülasyon, madde döngüsü Test Çöz

Ekosistemi etkileyen faktörler abiyotik (cansız) ve biyotik (canlı) olmak üzere ikiye ayrılır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir ekosistemdeki abiyotik faktörlerden biri değildir?

Belirli bir alanda yaşayan, aynı türe ait bireylerin oluşturduğu topluluğa popülasyon denir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir popülasyon örneğidir?

Fotoototrof canlılar, ekosistemde inorganik maddelerden organik madde sentezlemek için ışık enerjisini kullanırlar.

Fotosentez yapan bir bitki hücresi, bu süreçte karbon kaynağı olarak dış ortamdan aşağıdaki maddelerden hangisini doğrudan almak zorundadır?

İki farklı türe ait canlının, her iki tarafın da yarar sağlayacak şekilde bir arada yaşamasına ne ad verilir?

Azot döngüsünde görev alan bazı canlılar ve gerçekleştirdikleri olaylar şunlardır:

I. Amonyağın nitrite dönüştürülmesi
II. Nitratın atmosfer azotuna dönüştürülmesi
III. Organik atıkların amonyağa dönüştürülmesi

Bu olayları gerçekleştiren canlıların beslenme şekilleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Bir kara ekosistemindeki besin zinciri üretici $\rightarrow$ birincil tüketici $\rightarrow$ ikincil tüketici $\rightarrow$ üçüncül tüketici şeklinde kurulmuştur.

Bu besin zincirinde üreticiden üçüncül tüketiciye doğru gidildikçe gerçekleşen değişimlerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

İki farklı canlı türü arasındaki etkileşim durumları aşağıda belirtilmiştir:

- X ve Y türleri bir arada yaşarken her iki canlı da bu durumdan fayda sağlamaktadır.
- Z türü, T türünün üzerinde yaşayarak ona zarar vermekte ve kendisi fayda sağlamaktadır.
- K türü, L türünün sağladığı barınaktan faydalanırken L türü bu durumdan etkilenmemektedir.

Buna göre, bu canlılar arasındaki simbiyotik ilişki türleri aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Atmosferdeki karbondioksit ($CO_2$) miktarının dengelenmesinde üretici ve tüketici canlıların faaliyetleri önemli rol oynar.

Buna göre, aşağıdaki olaylardan hangisi atmosferdeki $CO_2$ miktarını azaltıcı yönde etki yapar?

Bir popülasyonun büyümesini sınırlandıran çevre direncinin artması durumunda, popülasyonda aşağıdaki değişimlerden hangisinin gerçekleşmesi beklenmez?

Bir ekosistemdeki besin zincirinde yer alan üretici bitkilerin bağladığı toplam enerji miktarı $10000\text{ kJ}$'dür.

Enerji piramidindeki %10 kuralına göre, bu zincirdeki üçüncül tüketici canlıya aktarılan enerji miktarı kaç $\text{kJ}$'dür?

Topraktaki azot tuzlarının miktarını artıran nitrifikasyon sürecinde görev alan nitrit ve nitrat bakterileri ile ilgili,

I. Kemosentez ile kendi besinlerini üretirler.
II. Atmosferdeki serbest azotu doğrudan bağlayabilirler.
III. Karbondioksit özümlemesi yaparlar.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Tarımsal gübrelerin ve evsel atıkların göl ekosistemlerine karışması sonucu ötrofikasyon meydana gelir.

Ötrofikasyon sürecinde gerçekleşen aşağıdaki olayların kronolojik sırası hangi seçenekte doğru verilmiştir?

I. Sudaki çözünmüş oksijen miktarının hızla azalması ve balık ölümlerinin başlaması
II. Alglerin aşırı çoğalmasıyla su yüzeyinin yeşil bir tabakayla kaplanması
III. Suya karışan azot ve fosfor miktarının aşırı artması
IV. Işığın alt katmanlara ulaşamaması nedeniyle dipteki üreticilerin ölmesi ve saprofit faaliyetlerinin artması

Aynı ekosistemde yaşayan X ve Y türlerinin birey sayılarının zamana bağlı değişimi incelenmiştir. X ve Y türleri birlikte yaşarken her iki popülasyonun da birey sayısı artış göstermektedir. Ancak bu iki tür deneysel olarak birbirinden ayrıldığında, X türünün birey sayısı hızla azalarak yok olma noktasına gelirken, Y türünün birey sayısının da azaldığı fakat X kadar hızlı yok olmadığı gözlenmiştir.

Buna göre, X ve Y türleri arasındaki ilişkiyle ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi kesinlikle doğrudur?

Bir ekosistemdeki besin ağı şu şekildedir:

- A canlısı fotoototroftur.
- B canlısı sadece A ile beslenmektedir.
- C canlısı hem A hem de B ile beslenmektedir.
- D canlısı B ve C ile beslenmektedir.
- E canlısı ise tüm bu canlıların organik atıklarını inorganik maddelere dönüştürmektedir.

Bu besin ağına göre yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?