✅ 9. Sınıf Fizik: Sıvı, Katı, Gaz Basıncı Test Çöz

Aşağıdakilerden hangisi basıncın birimi değildir?

Bir katı cismin yüzeye uyguladığı basınç;
I. Cismin ağırlığı
II. Cismin yüzeyle temas alanı
III. Cismin özkütlesi
niceliklerinden hangilerine bağlıdır?

Yüzey alanı 0,5 m$^2$ olan bir masa üzerine 100 N ağırlığında bir kitap konuluyor. Kitabın masaya uyguladığı basınç kaç Pascal'dır?

Düşey kesiti verilen kapta h yüksekliğinde su bulunmaktadır. Suyun kabın tabanına yaptığı basınç P'dir.
Buna göre, kabın tabanına yapılan sıvı basıncını artırmak için;
I. Sıvının yüksekliğini artırmak
II. Sıvının özkütlesini artırmak (farklı bir sıvı kullanmak)
III. Kabın taban alanını artırmak
işlemlerinden hangileri tek başına yapılabilir?

Kapalı bir kapta bulunan gazın basıncı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Pascal prensibine göre, kapalı bir kaptaki sıvıya uygulanan basınç;
I. Sıvının her noktasına eşit büyüklükte iletilir.
II. Sıvının her yönüne eşit büyüklükte iletilir.
III. Uygulanan kuvvetin büyüklüğü ile doğru orantılıdır.
ifadelerinden hangileri doğrudur?

Bir öğrenci, elindeki kütleleri kullanarak katı basıncı deneyleri yapmaktadır. Özdeş tuğlaları yatay zemine farklı şekillerde yerleştirerek basınçları karşılaştırıyor.
I. Bir tuğlayı yatay olarak zemine koymak.
II. Aynı tuğlayı dikey olarak zemine koymak.
III. İki tuğlayı üst üste koyup yatay olarak zemine koymak.
Buna göre, tuğlaların zemine uyguladığı basınçlar P$_\text{I}$, P$_\text{II}$ ve P$_\text{III}$ arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisidir? (Tuğlaların ağırlığı G, yatay temas alanı A$_1$, dikey temas alanı A$_2$ ve A$_1$ > A$_2$ dir.)

Düşey kesiti verilen bileşik kapta, birbirine karışmayan d$_1$ ve d$_2$ özkütleli sıvılar şekildeki gibi dengededir.
Sıvı seviyeleri arasındaki fark h olduğuna göre, d$_1$ ve d$_2$ özkütleleri arasındaki ilişki nedir?
(d$_1$ sıvısı h$_1$ yüksekliğinde, d$_2$ sıvısı h$_2$ yüksekliğinde ve h = h$_1$ - h$_2$ veya h = h$_2$ - h$_1$ şeklinde, denge seviyesinden itibaren ölçülüyor. Şekilde d$_1$ sıvısı sol kolda, d$_2$ sıvısı sağ kolda daha yüksek seviyede ve d$_1$ sıvısı d$_2$ sıvısının altında kalmaktadır.)
Sol kolda d$_1$ sıvısının üst yüzeyi, sağ kolda d$_2$ sıvısının üst yüzeyi. İki sıvının temas ettiği ara yüzeyden çizilen yatay çizgiye göre, sol kolda bu çizginin üzerinde h$_1$ yüksekliğinde d$_1$ sıvısı ve sağ kolda bu çizginin üzerinde h$_2$ yüksekliğinde d$_2$ sıvısı bulunmaktadır. Şekilde h$_1$ < h$_2$ olarak gösterilmiştir.

Açık hava basıncını ölçmek için kullanılan aletlere ne ad verilir?

Bir hidrolik kaldırma sisteminde, küçük pistonun yüzey alanı 10 cm$^2$, büyük pistonun yüzey alanı ise 500 cm$^2$'dir. Küçük pistona 20 N'luk bir kuvvet uygulandığında, büyük pistonun kaldırabileceği maksimum ağırlık kaç N olur? (Sürtünmeler ve sıvı ağırlığı ihmal ediliyor.)

Bir kapalı kapta bulunan ideal bir gazın hacmi sabit tutularak sıcaklığı artırılırsa, gazın kabın çeperlerine uyguladığı basınç nasıl değişir?

Bir metal bloğun boyutları 2a, a, a'dır. Bu blok yatay zemine farklı yüzeyleri üzerine konulduğunda zemine uyguladığı basınçlar P$_1$, P$_2$, P$_3$ oluyor.
Buna göre, bu basınçlar arasındaki ilişki nedir? (Metal bloğun ağırlığı G'dir.)
I. Temas yüzeyi $2a \times a$
II. Temas yüzeyi $a \times a$
III. Temas yüzeyi $2a \times a$
(Not: Soruda aynı yüzey iki kez verilmiş gibi görünüyor, ancak farklı temas alanları olacağı varsayımıyla devam edelim. Genellikle 3 farklı yüzey alanı olur: $2a \times a$, $a \times a$, $2a \times a$. Eğer üçüncü durum farklı bir yüzeyi temsil ediyorsa, örneğin $2a \times a$ değil de $2a \times a$ yüzeyini temsil ediyorsa. Ancak sorudaki ifadeye göre iki yüzey aynı. Bu durumda, üç farklı yüzey alanı olan bir dikdörtgen prizma için $A_1=2a \cdot a = 2a^2$, $A_2=a \cdot a = a^2$, $A_3=2a \cdot a = 2a^2$ olur. Bu durumda P$_1$ ve P$_3$ aynı olur. Ancak genellikle bu tür sorularda üç farklı yüzey alanı kastedilir. Varsayalım ki III. durumda kastedilen yüzey alanı $2a \times a$ değil de farklı bir yüzeydir, örneğin $2a \times a$ yüzeyini tekrar temsil ediyorsa bu durumda P$_1$ ve P$_3$ aynı olur.)
Düzeltme: Bir prizmanın 3 farklı yüzey alanı vardır: $A_1 = 2a \cdot a = 2a^2$, $A_2 = a \cdot a = a^2$, $A_3 = 2a \cdot a = 2a^2$. Bu durumda P$_1$ ve P$_3$ aynı olacaktır. Ancak bu tür sorularda genellikle prizmanın üç farklı boyutunun çarpımından oluşan üç farklı yüzey alanı kastedilir. Genellikle $2a \times a$, $a \times a$ ve $2a \times a$ yerine $2a \times a$, $a \times a$ ve $2a \times a$ şeklinde üç farklı yüzey alanı vardır.
Varsayalım ki:
P$_1$: Taban alanı $2a \times a = 2a^2$
P$_2$: Taban alanı $a \times a = a^2$
P$_3$: Taban alanı $2a \times a = 2a^2$
Bu durumda P$_1$ ve P$_3$ aynı olur.
$P_1 = \frac{G}{2a^2}$
$P_2 = \frac{G}{a^2}$
$P_3 = \frac{G}{2a^2}$
Bu durumda $P_2$ en büyük, $P_1$ ve $P_3$ birbirine eşit ve $P_2$'den küçüktür.
Sıralama: $P_2 > P_1 = P_3$.

Düşey kesiti verilen kapalı kapta, cıva ile sıkıştırılmış bir miktar gaz bulunmaktadır. Gazın basıncı P$_\text{gaz}$, açık hava basıncı P$_0$ ve cıvanın yüksekliği h'dir.
Manometrenin açık ucu yukarı doğru bakacak şekilde olup, cıva seviyesi soldaki kapalı kolda h$_1$, sağdaki açık kolda h$_2$ ve h = h$_2$ - h$_1$ olarak gösterilmiştir. (Sağdaki açık kolun cıva seviyesi daha yüksektir.)
Buna göre, gazın basıncı P$_\text{gaz}$ için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Düşey kesiti verilen kapta, birbirine karışmayan 2d ve 3d özkütleli sıvılar bulunmaktadır. Kap tabanına yapılan toplam sıvı basıncı P'dir.
Üstteki 2d özkütleli sıvının yüksekliği 2h, alttaki 3d özkütleli sıvının yüksekliği h'dir.
Buna göre, kap tabanına yapılan toplam sıvı basıncı P kaç hdg'dir? (g yerçekimi ivmesidir.)

Bir katı cisim, yatay zeminde dururken zemine P basıncı uygulamaktadır. Cismin üzerinden, cismin hacminin yarısı kadar malzeme düzgün bir şekilde kesilip çıkarılıyor ve kalan kısım zemine aynı yüzey alanı üzerinde duracak şekilde yerleştiriliyor.
Bu durumda zemine uygulanan yeni basınç P' olduğuna göre, P ve P' arasındaki ilişki nedir?