✅ 11. Sınıf Biyoloji: Bitkilerde yönelme hareketleri Test Çöz
🚀 Teste Hazır mısın?
Öğrendiklerini pekiştirmek ve kendini denemek için harika bir fırsat! Soruları dikkatlice oku ve çözümlere göz atmayı unutma.
✅ 11. Sınıf Biyoloji: Bitkilerde yönelme hareketleri Testi
Bitkilerde dış ortamdan gelen uyarının yönüne bağlı olarak gerçekleşen yönelme hareketlerine tropizma adı verilir.
Buna göre, aşağıda verilen bitkisel hareketlerden hangisi pozitif veya negatif bir tropizma (yönelme) hareketine örnek oluşturmaz?
B) Sarmaşık bitkisinin destek çubuğuna sarılması
C) Böcekçil bitkinin yaprağına konan böceği yakalamak için kapatması
D) Bitki gövdesinin ışığın geldiği yöne doğru bükülmesi
E) Bitki köklerinin yer çekimi doğrultusunda aşağıya doğru uzaması
Bir bitki koloptilinin tek taraflı ışıkla uyarılması sonucunda ışığa doğru yöneldiği (pozitif fototropizma) gözlemlenmiştir.
Bu yönelme olayının gerçekleşmesinde aşağıdakilerden hangisi doğrudan etkili olmuştur?
B) Oksin hormonunun ışık görmeyen gölge tarafta daha fazla birikerek o bölgedeki hücre uzamasını hızlandırması
C) Işığın etkisiyle stomaların kapanması ve terlemenin durması
D) Gelişimin sadece giberellin hormonu kontrolünde gerçekleşmesi
E) Bitki köklerinden gövdeye doğru sitokinin taşınmasının engellenmesi
Bitki organlarının yer çekimi uyarısına karşı gösterdiği yönelme tepkileri ile ilgili;
I. Bitki kökleri pozitif geotropizma gösterir.
II. Bitki gövdeleri negatif geotropizma gösterir.
III. Yer çekimi etkisiyle oksin hormonu organların alt kısmında birikir.
ifadelerinden hangileri doğrudur?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Bitkilerde görülen tropizma ve nasti hareketleri karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi tropizma hareketlerini nasti hareketlerinden ayıran temel özelliklerden biridir?
A) Sadece otsu bitkilerde görülmesiB) Hareketin uyarının yönüne bağlı olarak gerçekleşmesi
C) Hücrelerdeki turgor basıncı değişimleri ile sağlanması
D) Uyarının şiddetinden etkilenmemesi
E) Sadece gece saatlerinde gerçekleşmesi
Yulaf koleoptilleri ile yapılan aşağıdaki deneysel uygulamaların hangisinde, tek taraflı ışık verilmesine rağmen koleoptilde ışığa doğru bükülme (fototropizma) gerçekleşmesi beklenir?
A) Koleoptil ucu kesilip gövdeden çıkarıldığındaB) Koleoptil ucunun üzeri ışık geçirmeyen siyah bir kapsül ile kapatıldığında
C) Koleoptil ucu ile gövde arasına suda çözünen maddeleri geçiren jelatin blok yerleştirildiğinde
D) Koleoptil ucu ile gövde arasına kimyasal maddeleri geçirmeyen mika levha tam olarak yerleştirildiğinde
E) Koleoptil ucu tamamen karanlıkta tutulup gövde tabanı ışıklandırıldığında
Karanlık bir ortamda, ucu kesilmiş yulaf koleoptilinin sol üst tarafına oksin hormonu emdirilmiş bir agar bloğu yerleştiriliyor.
Yeterli bir süre bekletildikten sonra bu koleoptilde meydana gelecek değişim ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
B) Oksin her iki tarafa eşit dağılarak düz yukarı doğru büyür.
C) Koleoptilin sol tarafındaki hücreler daha çok uzayacağından koleoptil sağa doğru bükülür.
D) Koleoptilin sağ tarafındaki hücreler daha çok uzayacağından koleoptil sola doğru bükülür.
E) Oksin hormonunun etkisiyle koleoptil kök oluşturmaya başlar.
Saksıda yetişmekte olan otsu bir bitki yatay konuma getirilerek karanlık bir ortamda bekletiliyor. Bir süre sonra bitki gövdesinin yukarıya, kökünün ise aşağıya doğru büküldüğü tespit ediliyor.
Bu olayla ilgili olarak aşağıda verilen açıklamalardan hangisi yanlıştır?
B) Gövdede oksinin alt tarafta birikmesi, alt taraftaki hücrelerin uzamasını uyararak yukarı doğru bükülmeyi sağlar.
C) Kökte yüksek oksin derişimi büyüme ve uzamayı engellediği için alt taraftaki büyüme yavaşlar.
D) Kökteki yönelme pozitif geotropizma, gövdedeki yönelme ise negatif geotropizma olarak adlandırılır.
E) Gövdedeki ve kökteki yönelme hareketlerinde oksin hormonunun hücreler üzerindeki etkisi birebir aynıdır.
Bitkilerde gerçekleşen bazı yönelme olayları şunlardır:
1. Çiçek tohum taslağından salgılanan kimyasal maddelerin etkisiyle polen tüpünün yumurtalığa doğru uzaması
2. Bitki köklerinin aşırı tuzlu bölgeden uzaklaşarak tuzsuz bölgeye doğru ilerlemesi
3. Asma bitkisinin sülük adı verilen uzantılarının bir tahta çubuğa temas ettiğinde çubuğun etrafında sarılması
Bu olayların tropizma türleri ile doğru eşleştirmesi aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
B) 1: Pozitif Hidrotropizma, 2: Negatif Fototropizma, 3: Pozitif Geotropizma
C) 1: Pozitif Fototropizma, 2: Negatif Kemotropizma, 3: Negatif Tigmotropizma
D) 1: Pozitif Kemotropizma, 2: Negatif Hidrotropizma, 3: Pozitif Geotropizma
E) 1: Pozitif Geotropizma, 2: Negatif Geotropizma, 3: Pozitif Kemotropizma
Bitkilerde yer çekiminin algılanmasında ve gravitropizma (geotropizma) yanıtının oluşturulmasında kök şapkasında (kalipra) bulunan yoğun nişasta tanecikleri içeren organeller görev yapar.
Bu özel organellere ve gravitropik yönelmenin hücresel mekanizmasına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
B) Statolit (amiloplast) adı verilen bu organeller yer çekimi doğrultusunda hücrenin alt kısmına çökerek oksin taşınımını yönlendirir.
C) Kaliprası kesilen bir bitki kökü yer çekimine karşı daha hızlı ve artmış bir yönelme tepkisi verir.
D) Nişasta birikimi engellenen bitkiler yer çekimini çok daha hassas algılar.
E) Amiloplastlar sadece gövdelerdeki epidermal hücrelerde bulunur.
Tek taraflı ışıkla aydınlatılan bir yulaf koleoptilinde, gövdenin farklı bölgelerine kimyasal maddeleri geçirmeyen mika levhalar şekilde betimlendiği gibi kısmen saplanmıştır:
- 1. Koleoptil: Mika levha, ışık alan taraftan içeriye doğru yarım şekilde saplanmıştır.
- 2. Koleoptil: Mika levha, ışık almayan (gölge) taraftan içeriye doğru yarım şekilde saplanmıştır.
Bu iki koleoptilin büyüme ve yönelme durumları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
B) 1. Koleoptil yönelme gösteremez, 2. Koleoptil ışığa yönelir.
C) Her iki koleoptil de eşit miktarda ışığa doğru bükülür.
D) Her iki koleoptilin de büyümesi tamamen durur.
E) 1. Koleoptil ışığın aksi yönüne bükülür, 2. Koleoptil ışığa yönelir.
Toprakta gelişim göstermekte olan bir bitkinin kökü, yer çekimi uyarısı nedeniyle aşağıya doğru büyüme eğilimindedir (Pozitif Geotropizma). Ancak kökün yan tarafında (yatay doğrultuda) yoğun bir nem/su kaynağı bulunmaktadır.
Bu durumda bitki kökünün gösterdiği davranış ve arkasındaki fizyolojik neden ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
B) Su uyarısı (hidrotropizma), yer çekimi uyarısına (geotropizma) baskın gelerek kökün su kaynağına doğru bükülmesini sağlar.
C) Yer çekimi her zaman tek hakim kuvvettir; kök su kaynağını dikkate almadan strictly dik aşağı büyür.
D) Kök, su ile karşılaştığı an oksin sentezini tamamen durdurur ve büyüme sonlanır.
E) Su uyarısı kökte negatif hidrotropizma oluşturarak kökün sudan kaçmasına neden olur.
Yer çekimi etkisini homojenize etmek amacıyla kullanılan ve üzerine sabitlenen bitkiyi yatay eksende yavaşça döndüren bir cihaz (klinostat) hazırlanıyor.
Bu cihaza yatay konumda yerleştirilen otsu bir bitki:
I. Tamamen karanlık bir ortamda döndürüldüğünde,
II. Tek taraflı sabit bir ışık kaynağı altında döndürüldüğünde,
bitki gövdesinde gerçekleşecek büyüme ve yönelme hareketleri aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
B) I: Düz uzar (yönelme olmaz), II: Işık kaynağına doğru bükülür
C) I: Büyümesi durur, II: Işığın aksi yönüne bükülür
D) I: Aşağı doğru bükülür, II: Düz uzar (yönelme olmaz)
E) I: Düz uzar (yönelme olmaz), II: Yer çekimine doğru bükülür
Farklı oksin (IAA) derişimlerinin bitkinin kök ve gövde hücrelerindeki büyüme oranına etkisi aşağıdaki grafikte tanımlanmıştır:
- Kök: Çok düşük oksin derişiminde $ (10^{-10} - 10^{-8} \text{ M}) $ maksimum büyüme gösterirken, $ 10^{-6} \text{ M} $ ve üzerindeki oksin derişimlerinde büyüme engellenmektedir (inhibisyon).
- Gövde: Düşük oksin derişimlerinde tepki vermezken, yüksek oksin derişiminde $ (10^{-5} - 10^{-3} \text{ M}) $ maksimum büyüme göstermektedir.
Bu verilere dayanarak;
I. Kök hücrelerinin oksin hormonuna olan hassasiyeti gövde hücrelerine göre daha yüksektir.
II. Gövdede maksimum büyümeyi sağlayan bir oksin derişimi, kökte büyümeyi durdurucu etki yapar.
III. Oksin derişimindeki sürekli artış, bitkinin tüm organlarında büyümeyi doğru orantılı olarak artırır.
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Fototropizma ve oksin taşınımı ile ilgili yapılan üç farklı deneysel düzenek aşağıda verilmiştir:
- Düzenek X: Ucu kesilmiş bir yulaf koleoptilinin tepesinden sol yarısına oksin emdirilmiş bir agar bloğu yerleştirilip tamamen karanlık ortama konuluyor.
- Düzenek Y: Ucu kesilmiş bir yulaf koleoptilinin tepesine homojen oksin emdirilmiş bir agar bloğu simetrik (tam ortalanarak) yerleştiriliyor ve koleoptil sağ taraftan gelen tek yönlü ışıkla aydınlatılıyor (Not: Işığı algılayan fotoreseptörler koleoptil ucundaki canlı dokuda bulunur).
- Düzenek Z: Ucu kesilmemiş sağlam bir yulaf koleoptilinin ucuna ışığı geçiren şeffaf bir kılıf takılıyor ve sağ taraftan tek yönlü ışıkla aydınlatılıyor.
Buna göre, verilen düzeneklerden hangilerinde koleoptil sağa doğru bükülme gösterir?
B) Yalnız Z
C) X ve Z
D) Y ve Z
E) X, Y ve Z
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/11-sinif-biyoloji-bitkilerde-yonelme-hareketleri/testler