🪄 İçerik Hazırla
🎓 9. Sınıf 📚 9. Sınıf Fizik

📄 9. Sınıf Fizik: Hal değişim sıcaklığında bulunan saf bir maddenin hal değiştirmesi için alınan ya da verilen ısı miktarının bağlı olduğu değişiklikler hakkında bilimsel çıkarım yapma Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Hal değiştirme sıcaklığındaki saf bir maddenin hal değiştirmesi için gereken ısı miktarı, maddenin kütlesi ile doğru orantılıdır.

2. Saf bir katı erirken sıcaklığı sürekli artar.

3. Hal değişim ısısı (\(L\)), saf maddeler için ayırt edici bir özelliktir.

4. Aynı maddeden yapılmış \(2m\) kütleli buzu eritmek için gereken ısı, \(m\) kütleli buzu eritmek için gereken ısının yarısı kadardır.

5. Buharlaşma ısısı, yoğuşma ısısına sayısal olarak eşittir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Hal değiştirme sıcaklığındaki saf bir maddenin \(1\) gramının tamamen hal değiştirmesi için gereken ısı miktarına denir.
2. Saf bir maddenin hal değişimi sırasında sıcaklığı kalır.
3. Hal değişimi sırasında alınan ya da verilen ısı miktarı \(Q = m \times L\) formülü ile hesaplanır; buradaki \(m\) sembolü maddenin değerini temsil eder.
4. Erime sıcaklığındaki bir katının sıvı hale geçmesi için çevresinden ısı gerekir.
5. Hal değişim ısısının SI birim sistemindeki birimi bölü kilogramdır.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Erime sıcaklığındaki \(1\) gram saf katının tamamen sıvı hale geçmesi için gereken ısıdır.
« Kaynama sıcaklığındaki \(1\) gram saf sıvının tamamen gaz hale geçmesi için gereken ısıdır.
« Hal değişimi için gereken toplam ısı miktarını doğrudan etkileyen madde miktarı ölçüsüdür.
« Donma sıcaklığındaki \(1\) gram saf sıvının tamamen katı hale geçerken çevreye verdiği ısıdır.
« Hal değişimi sürecinde maddeler arasında transfer edilen enerji miktarıdır.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Erime sıcaklığındaki \(50\) gram buzu tamamen eritmek için verilmesi gereken ısı miktarını \(Q = m \times L_e\) formülünü kullanarak bulunuz. (Buzun erime ısısı: \(L_e = 80\) cal/g)

2. Saf bir maddenin hal değişim ısısı (\(L\)) nelere bağlıdır?

3. Hal değiştirmekte olan saf bir maddenin iç enerjisi değişir mi? Açıklayınız.

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Erime sıcaklığındaki saf bir katı maddeye ısı verildiğinde, bu maddenin sıvı hale geçiş süreciyle ilgili;
I. Sıcaklığı artar.
II. Tanecikler arası boşluk artar.
III. Kütlesi artar.
yargılarından hangileri doğrudur?

2. Hal değiştirme sıcaklığında bulunan saf bir maddenin tamamen hal değiştirmesi için alması veya vermesi gereken ısı miktarı (\(Q\));
I. Maddenin kütlesi,
II. Maddenin cinsi,
III. Maddenin ilk sıcaklığı
niceliklerinden hangilerine bağlıdır?

3. Erime sıcaklığındaki \(m\) kütleli bir katıyı eritmek için \(Q\) kadar ısı verilmektedir. Aynı maddeden yapılmış \(3m\) kütleli katıyı tamamen eritmek için verilmesi gereken ısı miktarı kaç \(Q\) olmalıdır?

4. Hal değişim ısısı (\(L\)) ile ilgili aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?

5. Kaynama sıcaklığındaki \(10\) gram saf suyun tamamen buharlaşması için verilmesi gereken ısı \(Q_1\), kaynama sıcaklığındaki \(20\) gram saf suyun tamamen buharlaşması için verilmesi gereken ısı \(Q_2\)'dir. Buna göre \(\frac{Q_1}{Q_2}\) oranı kaçtır?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. 'Hal değişim sıcaklığında bulunan saf bir maddenin hal değiştirmesi için gereken ısı miktarı, maddenin kütlesi ile doğru orantılıdır.' hipotezini test etmek isteyen bir öğrenci nasıl bir deney düzeneği tasarlamalıdır? Bağımlı, bağımsız ve kontrol edilen değişkenleri belirterek açıklayınız.

2. Erime sıcaklığındaki \(200\) gram kurşunun tamamen erimesi için verilmesi gereken ısı miktarını hesaplayınız. (Kurşunun erime ısısı: \(L_e = 5.5\) cal/g)

3. Isıca yalıtılmış bir kapta bulunan buz-su karışımına ısı verildiğinde kaptaki buz kütlesinin zamana göre azaldığı gözleniyor. Bu süreçte suyun sıcaklığının nasıl değiştiğini ve nedenini fiziksel ilkelerle açıklayınız.