🎓 9. Sınıf
📚 9. Sınıf Fizik
💡 9. Sınıf Fizik: Fizik Çözümlü Örnekler
9. Sınıf Fizik: Fizik Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Bir cismin kütlesi 5 kg olarak ölçülüyor. Bu cismin ağırlığını hesaplayınız. (Yerçekimi ivmesi \( g = 10 \, \text{m/s}^2 \) kabul edilecektir.) 🌍
Çözüm:
Ağırlık, kütle ile yerçekimi ivmesinin çarpımıdır. Formülü şu şekildedir:
- Ağırlık \( (G) = \text{kütle} (m) \times \text{yerçekimi ivmesi} (g) \)
- \( m = 5 \, \text{kg} \)
- \( g = 10 \, \text{m/s}^2 \)
- \( G = 5 \, \text{kg} \times 10 \, \text{m/s}^2 \)
- \( G = 50 \, \text{N} \) (Newton)
Örnek 2:
Sürtünmesiz yatay düzlemde durmakta olan bir cisme 20 N büyüklüğünde bir kuvvet uygulanıyor. Cismin ivmesi kaç \( \text{m/s}^2 \) olur? (Cismin kütlesi 4 kg'dır.) 🚀
Çözüm:
Newton'un İkinci Hareket Yasası'na göre, bir cisme etki eden net kuvvet, cismin kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir. Formülü:
- Net Kuvvet \( (F_{net}) = \text{kütle} (m) \times \text{ivme} (a) \)
- \( F_{net} = 20 \, \text{N} \)
- \( m = 4 \, \text{kg} \)
- \( a = \frac{F_{net}}{m} \)
- \( a = \frac{20 \, \text{N}}{4 \, \text{kg}} \)
- \( a = 5 \, \text{m/s}^2 \)
Örnek 3:
Bir bisikletli, 100 metre mesafeyi 20 saniyede alıyor. Bisikletlinin ortalama sürati kaç \( \text{m/s} \) olur? 🚴
Çözüm:
Ortalama sürat, alınan toplam yolun bu yolu almaya harcanan toplam zamana bölünmesiyle bulunur. Formülü:
- Ortalama Sürat \( (v_{ort}) = \frac{\text{Alınan Yol}}{\text{Zaman}} \)
- Alınan Yol = 100 m
- Zaman = 20 s
- \( v_{ort} = \frac{100 \, \text{m}}{20 \, \text{s}} \)
- \( v_{ort} = 5 \, \text{m/s} \)
Örnek 4:
Bir aracın ilk hızı \( 10 \, \text{m/s} \) iken sabit bir ivme ile hızlanarak 5 saniye sonra hızı \( 30 \, \text{m/s} \) oluyor. Aracın ivmesi kaç \( \text{m/s}^2 \) olur? 🚗💨
Çözüm:
İvme, hızdaki değişimin zamana bölünmesiyle bulunur. Formülü:
- İvme \( (a) = \frac{\text{Son Hız} - \text{İlk Hız}}{\text{Zaman}} \)
- İlk Hız \( (v_i) = 10 \, \text{m/s} \)
- Son Hız \( (v_f) = 30 \, \text{m/s} \)
- Zaman \( (\Delta t) = 5 \, \text{s} \)
- \( a = \frac{30 \, \text{m/s} - 10 \, \text{m/s}}{5 \, \text{s}} \)
- \( a = \frac{20 \, \text{m/s}}{5 \, \text{s}} \)
- \( a = 4 \, \text{m/s}^2 \)
Örnek 5:
Ali, 2 kg kütleli bir kutuyu yatay zeminde 10 N'luk kuvvetle itiyor. Zeminin kutuya uyguladığı sürtünme kuvveti 4 N olduğuna göre, kutunun ivmesi kaç \( \text{m/s}^2 \) olur? 📦
Çözüm:
Bu soruda net kuvveti bulmamız gerekiyor. Net kuvvet, uygulanan kuvvet ile sürtünme kuvvetinin farkıdır (hareket yönüne zıt olduğu için).
- Net Kuvvet \( (F_{net}) = \text{Uygulanan Kuvvet} - \text{Sürtünme Kuvveti} \)
- Kütle \( (m) = 2 \, \text{kg} \)
- Uygulanan Kuvvet \( (F_{uygulanan}) = 10 \, \text{N} \)
- Sürtünme Kuvveti \( (F_{sürtünme}) = 4 \, \text{N} \)
- \( F_{net} = 10 \, \text{N} - 4 \, \text{N} \)
- \( F_{net} = 6 \, \text{N} \)
- \( F_{net} = m \times a \)
- \( 6 \, \text{N} = 2 \, \text{kg} \times a \)
- \( a = \frac{6 \, \text{N}}{2 \, \text{kg}} \)
- \( a = 3 \, \text{m/s}^2 \)
Örnek 6:
Bir market arabasını ittiğinizi düşünün. Arabanın içindeki ürünlerin ağırlığı arttıkça, arabayı aynı ivmeyle hareket ettirmek için daha fazla kuvvet uygulamanız gerektiğini fark edersiniz. Bu durum, fiziğin hangi temel prensibiyle açıklanabilir? 🛒
Çözüm:
Bu durum, Newton'un İkinci Hareket Yasası ile açıklanır. Bu yasa, bir cisme etki eden net kuvvetin, cismin kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşit olduğunu belirtir. Formülü:
- \( F_{net} = m \times a \)
- Arabanın içindeki ürünlerin ağırlığı arttığında, arabanın toplam kütlesi \( (m) \) artar.
- Aynı ivmeyi \( (a) \) sağlamak istediğimiz için, formülden de görüleceği üzere, kütle \( (m) \) arttığında net kuvvet \( (F_{net}) \) de artmalıdır.
- Uyguladığımız kuvvet, sürtünme kuvvetini de hesaba kattığımızda net kuvveti oluşturur. Bu nedenle, kütle arttığında aynı ivmeyi elde etmek için daha büyük bir kuvvet uygulamamız gerekir.
Örnek 7:
1000 gramlık bir elmanın kütlesini kilogram cinsinden ifade ediniz. 🍎
Çözüm:
Kütle birimleri arasında dönüşüm yapmamız gerekiyor. 1 kilogramın 1000 gram olduğunu biliyoruz.
- 1 kg = 1000 g
- \( \frac{1000 \, \text{g}}{1000 \, \text{g/kg}} = 1 \, \text{kg} \)
Örnek 8:
Bir top, 20 m/s hızla hareket ederken 5 saniye boyunca sabit bir ivmeyle yavaşlıyor ve duruyor. Topun yavaşlama ivmesi kaç \( \text{m/s}^2 \) olur? ⚽
Çözüm:
Yavaşlama durumunda ivme negatiftir veya yavaşlama ivmesi olarak ifade edilir. Formülümüz yine aynıdır:
- İvme \( (a) = \frac{\text{Son Hız} - \text{İlk Hız}}{\text{Zaman}} \)
- İlk Hız \( (v_i) = 20 \, \text{m/s} \)
- Son Hız \( (v_f) = 0 \, \text{m/s} \) (Çünkü top duruyor)
- Zaman \( (\Delta t) = 5 \, \text{s} \)
- \( a = \frac{0 \, \text{m/s} - 20 \, \text{m/s}}{5 \, \text{s}} \)
- \( a = \frac{-20 \, \text{m/s}}{5 \, \text{s}} \)
- \( a = -4 \, \text{m/s}^2 \)
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-fizik-fizik/sorular