🪄 İçerik Hazırla
🎓 9. Sınıf 📚 9. Sınıf Edebiyat

📄 9. Sınıf Edebiyat: Söz sanatı Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. İntak (konuşturma) sanatının olduğu her yerde teşhis (kişileştirme) sanatı da vardır.

2. Teşbih (benzetme) sanatının temel ögeleri benzeyen ve kendisine benzetilendir.

3. Mübalağa (abartma) sanatı, bir niteliği olduğundan sadece daha büyük göstermek için kullanılır, küçük göstermek için kullanılamaz.

4. Tezat sanatında sadece zıt anlamlı kelimelerin bir arada kullanılması yeterlidir, düşüncelerin zıtlığı aranmaz.

5. İstiare (eğretileme), benzetmenin temel ögelerinden (benzeyen ya da kendisine benzetilen) sadece biriyle yapılan bir söz sanatıdır.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Aralarında çeşitli yönlerden ilgi bulunan iki şeyden zayıf olanı güçlü olana benzetmeye denir.
2. İnsan dışındaki canlı ve cansız varlıklara insani özellikler verilmesine adı verilir.
3. Bir sözü hem gerçek hem de mecaz anlama gelecek şekilde kullanıp mecaz anlamı kastetmeye denir.
4. Sözlükte 'ödünç alma' anlamına gelen ve benzetmenin temel ögelerinden sadece biriyle yapılan sanata denir.
5. Bir sözü, benzetme amacı gütmeden, aralarındaki parça-bütün, iç-dış gibi ilgilerden dolayı başka bir sözün yerine kullanmaya denir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Aralarında ilgi bulunan iki şeyden zayıf olanın güçlü olana benzetilmesi sanatıdır.
« Birbirine karşıt iki düşünce, duygu veya durumun bir arada kullanılması sanatıdır.
« İnsan dışındaki varlıkları konuşturma sanatıdır.
« Bir özelliğin ya da durumun olduğundan çok daha büyük veya küçük gösterilmesi sanatıdır.
« Bir sözü, genellikle iğneleyici bir amaçla tam tersi anlamda kullanma sanatıdır.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. 'Kükremiş sel gibiyim, bendimi çiğner, aşarım.' dizesindeki söz sanatını belirterek kısaca açıklayınız.

2. 'Ağlama karanfil beni de ağlatma / Silemezler maziye çekilen hattı' dizelerindeki kişileştirilen varlığı yazınız.

3. Sadece kendisine benzetilen ögesi kullanılarak yapılan istiare türüne ne ad verilir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Aşağıdaki dizelerin hangisinde 'teşhis' (kişileştirme) sanatı vardır?

2. 'Sana dar gelmeyecek makberi kimler kazsın? / Gömelim gel seni tarihe desem, sığmazsın.' dizelerinde hangi söz sanatı ağır basmaktadır?

3. Aşağıdaki dizelerin hangisinde 'tezat' sanatı kullanılmıştır?

4. Aşağıdaki dizelerin hangisinde 'mecazımürsel' (ad aktarması) sanatı vardır?

5. 'Can kafeste durmaz uçar / Dünya bir han, konan göçer' dizelerinde altı çizili 'kafes' sözcüğü ile 'beden' kastedilmiştir. Sadece 'kendisine benzetilen' (kafes) kullanılarak yapılan bu söz sanatı aşağıdakilerden hangisidir?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. 'Ağaçlar sonbahara hazırlanırken hüzünlü bir vedaya hazırlanıyor gibiydi.' cümlesindeki söz sanatlarını bularak, bu sanatların nasıl yapıldığını detaylıca açıklayınız.

2. Teşbih (benzetme) sanatının dört temel ögesini yazarak, 'Ali aslan gibi cesur bir askerdir.' cümlesindeki ögeleri bu doğrultuda gösteriniz.

3. İntak (konuşturma) sanatı ile teşhis (kişileştirme) sanatı arasındaki ilişkiyi açıklayınız. Her intak sanatının aynı zamanda bir teşhis sanatı olup olmadığını gerekçesiyle belirtiniz.