🎓 9. Sınıf
📚 9. Sınıf Edebiyat
💡 9. Sınıf Edebiyat: Redif Kafiye Bulma Çözümlü Örnekler
9. Sınıf Edebiyat: Redif Kafiye Bulma Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Aşağıdaki dizelerde redif ve kafiyeyi bulunuz.
"Yine bir gurbet akşamı çöktü başıma,
Yine bir hüzün düştü içime."
"Yine bir gurbet akşamı çöktü başıma,
Yine bir hüzün düştü içime."
Çözüm:
Bu dizelerde redif ve kafiyeyi bulmak için dize sonlarındaki seslere odaklanalım: 🧐
- "başıma" ve "içime" kelimelerinin sonlarına bakıyoruz.
- 👉 İki kelimede de "-ıma" ve "-ime" ekleri bulunuyor. Ancak, 9. sınıf seviyesinde genellikle ses benzerliği ve görev ayrımına dikkat ederiz.
- ✅ Redif: Her iki kelimenin de sonundaki "-e" sesleri, yönelme hal eki görevinde kullanıldığı için ek halinde rediftir.
- ✅ Kafiye: "-ım" ve "-im" sesleri arasında tek ses benzerliği (m) olduğu için yarım kafiye vardır.
Örnek 2:
Verilen dizelerdeki redif ve kafiye türünü açıklayınız.
"Yolcu bilmez nereye gider,
Her yer ona yabancı gelir."
"Yolcu bilmez nereye gider,
Her yer ona yabancı gelir."
Çözüm:
Dize sonlarındaki kelimeleri inceleyelim: 🚶♀️
- "gider" ve "gelir" kelimeleri dize sonlarında yer alıyor.
- 👉 Bu kelimelerin kökleri "git-" ve "gel-"dir. "-er" ve "-ir" ekleri ise geniş zaman ekleridir.
- ✅ Redif: "-er" ve "-ir" ekleri, görevleri (geniş zaman eki) aynı olduğu için ek halinde rediftir.
- ✅ Kafiye: "git-" ve "gel-" köklerindeki "t" ve "l" sesleri arasında herhangi bir ses benzerliği yoktur. Ancak, 9. sınıf müfredatında geniş zaman ekleri redif olarak alındığında, kalan köklerdeki ses benzerliklerine bakılır. Eğer kökler arasında bir benzerlik olsaydı o da kafiye olurdu. Bu örnekte, sadece redif bulunmaktadır. Eğer köklerde de benzer sesler olsaydı, o zaman kafiye de olurdu. Burada sadece ekler rediftir.
Örnek 3:
Aşağıdaki şiir parçasında redif ve kafiyeyi belirleyiniz.
"Akşam olur güneş batar,
Yüreğime hüzün katar."
"Akşam olur güneş batar,
Yüreğime hüzün katar."
Çözüm:
Dizelerin son kelimelerine odaklanalım: 🌅
- "batar" ve "katar" kelimeleri benzer sesler içeriyor.
- 👉 Her iki kelimenin de kökü "bat-" ve "kat-"tır. "-ar" ekleri ise geniş zaman ekidir.
- ✅ Redif: Kelimelerin sonundaki "-ar" ekleri, aynı görevde (geniş zaman eki) kullanıldıkları için ek halinde rediftir.
- ✅ Kafiye: "bat-" ve "kat-" köklerindeki "t" sesleri benzerdir. Tek ses benzerliği olduğu için yarım kafiye vardır.
Örnek 4:
Bu dizelerde hangi kafiye ve redif türleri bulunmaktadır?
"Çoktan beri bekliyordum seni,
Umutlarım yeşerecek miydi yani?"
"Çoktan beri bekliyordum seni,
Umutlarım yeşerecek miydi yani?"
Çözüm:
Dize sonlarındaki kelimeleri dikkatlice inceleyelim: 🌱
- "seni" ve "yani" kelimeleri.
- 👉 "Seni" kelimesinde "sen" kök, "-i" belirtme hal ekidir. "Yani" kelimesi ise tek başına bir edattır.
- ✅ Redif: Bu dizelerde ses ve görev bakımından aynı olan bir ek veya kelime tekrarı olmadığı için redif bulunmamaktadır.
- ✅ Kafiye: "seni" ve "yani" kelimelerindeki "-eni" ve "-ani" seslerine baktığımızda, "n" ve "i" sesleri benzerdir. İki ses benzerliği olduğu için tam kafiye vardır.
Örnek 5:
Aşağıdaki dizelerde geçen kafiye ve redifi açıklayınız.
"Gözlerimde yaşlar döner,
İçimde bir ateş yanar."
"Gözlerimde yaşlar döner,
İçimde bir ateş yanar."
Çözüm:
Dize sonlarındaki "döner" ve "yanar" kelimelerini inceleyelim: 🔥
- "döner" kelimesinin kökü "dön-", "yanar" kelimesinin kökü "yan-"dır. "-er" ve "-ar" ekleri geniş zaman ekidir.
- ✅ Redif: "-er" ve "-ar" ekleri, görevleri (geniş zaman eki) aynı olduğu için ek halinde rediftir. (Unutmayın, geniş zaman ekleri ses değişse bile görev aynı olduğunda redif kabul edilebilir).
- ✅ Kafiye: "dön-" ve "yan-" köklerindeki "n" sesleri benzerdir. Tek ses benzerliği olduğu için yarım kafiye vardır.
Örnek 6:
Bir şair, "Hasretinle yandı gönlüm, yandı içim,
Sana kavuşmak için tutuştu her seçim." dizelerini yazmıştır.
Bu dizelerde "içim" ve "seçim" kelimeleri arasında kurulan ses ve anlam ilişkisini 9. sınıf edebiyat bilgilerinize göre değerlendiriniz. Özellikle kafiye türüne odaklanınız.
Sana kavuşmak için tutuştu her seçim." dizelerini yazmıştır.
Bu dizelerde "içim" ve "seçim" kelimeleri arasında kurulan ses ve anlam ilişkisini 9. sınıf edebiyat bilgilerinize göre değerlendiriniz. Özellikle kafiye türüne odaklanınız.
Çözüm:
Bu dizelerdeki ses ve anlam ilişkisini inceleyelim: 🤔
- Dize sonlarındaki kelimeler "içim" ve "seçim"dir.
- 👉 Her iki kelimede de "-im" eki, birinci tekil şahıs iyelik eki olarak kullanılmıştır ("benim içim", "benim seçimim").
- ✅ Redif: "-im" ekleri, aynı görevde (iyelik eki) kullanıldığı için ek halinde rediftir.
- ✅ Kafiye: "iç-" ve "seç-" kelime köklerindeki "ç" sesleri benzerdir. Tek ses benzerliği olduğu için yarım kafiye vardır.
- 📌 Bu tarz sorularda, kelimelerin kök ve eklerini doğru ayırmak çok önemlidir.
Örnek 7:
Aşağıdaki dizelerde hangi kafiye ve redif kullanılmıştır?
"Denizlerde dalga dalga,
Gönüllerde sevda salar."
"Denizlerde dalga dalga,
Gönüllerde sevda salar."
Çözüm:
Dize sonlarındaki kelimeleri analiz edelim: 🌊
- "dalga" ve "salar" kelimeleri.
- 👉 "Dalga" kelimesi isimdir. "Salar" kelimesi ise "sal-" fiil köküne "-ar" geniş zaman ekinin gelmesiyle oluşmuştur.
- ✅ Redif: Bu dizelerde ses ve görev bakımından aynı olan bir ek veya kelime tekrarı olmadığı için redif bulunmamaktadır.
- ✅ Kafiye: "dalga" kelimesindeki "-alga" ve "salar" kelimesindeki "-alar" seslerine baktığımızda, sadece "a" ve "l" seslerinin benzer olduğunu görürüz. "al" sesleri benzerdir. İki ses benzerliği olduğu için tam kafiye vardır.
Örnek 8:
Verilen dizelerde redif ve kafiyeyi ayrıntılı bir şekilde açıklayınız.
"Yüreğimde açan bir gül,
Her dizesi bana bir öğüt."
"Yüreğimde açan bir gül,
Her dizesi bana bir öğüt."
Çözüm:
Bu dizelerdeki ses benzerliklerini inceleyelim: 🌹
- Dize sonundaki kelimeler "gül" ve "öğüt"tür.
- 👉 Bu kelimeler arasında anlamca veya görevce bir tekrar yoktur.
- ✅ Redif: Kelime veya ek halinde bir tekrar olmadığı için redif bulunmamaktadır.
- ✅ Kafiye: "gül" kelimesindeki "ül" sesleri ile "öğüt" kelimesindeki "üt" sesleri arasında, sadece "ü" sesinin benzer olduğu düşünülebilir, bu da yarım kafiye olur. Ancak 9. sınıf müfredatında daha belirgin ses benzerlikleri aranır. Bu örnekte, "gül" ve "öğüt" kelimeleri arasında sadece tek bir ses benzerliği (ü) olduğu için yarım kafiye vardır. Eğer "gül" ve "bülbül" gibi olsaydı, "ül" sesleri zengin kafiye olurdu. Burada sadece "ü" sesleri benzerdir.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-edebiyat-redif-kafiye-bulma/sorular