📄 9. Sınıf Edebiyat: Edebiyatın bilim ve sanat ile ilişkisi Çalışma Kağıdı
📌 1. Doğru / Yanlış
1. Edebiyat; malzemesi dil olan, duyguları, düşünceleri ve hayalleri estetik bir biçimde ifade eden fonetik (işitsel) bir sanat dalıdır.
2. Edebiyat eserlerinde dil, sadece bilginin doğrudan aktarılmasını sağlayan göndergesel işlevinde kullanılır.
3. Bir roman veya hikâye yazarı, karakterlerin ruhsal durumlarını ve iç dünyalarını anlatırken psikoloji biliminden yararlanabilir.
4. Tarihi romanlar doğrudan tarih biliminin kaynak yayınıdır ve objektif bir araştırma metni olarak kabul edilir.
5. Edebiyat, sosyoloji ve felsefe gibi sosyal bilimlerle insanı ve toplumu merkezine alması bakımından ortak paydada buluşur.
✏️ 2. Boşluk Doldurma
🔗 3. Kavram Eşleştirme
✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular
1. Edebiyatı resim, heykel ve mimari gibi diğer güzel sanat dallarından ayıran en temel malzeme farkı nedir?
2. Edebî metinler ile bilimsel metinler arasındaki en belirgin dil ve anlatım farkını açıklayınız.
3. Tarık Buğra'nın 'Küçük Ağa' romanının Millî Mücadele dönemini konu edinmesi, edebiyatın hangi bilim dalı ile olan ilişkisine doğrudan örnektir?
🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular
1. Güzel sanatlar kullandıkları malzemeye ve kendilerini ifade ediş biçimlerine göre fonetik (işitsel), plastik (görsel) ve dramatik (ritmik) sanatlar olmak üzere üçe ayrılır. Buna göre aşağıdakilerden hangi seçenekteki sanat dallarının tamamı 'fonetik sanatlar' grubunda yer alır?
2. Aşağıdakilerden hangisi edebî metinlerin temel özelliklerinden biri değildir?
3. Edebiyatın farklı bilim dalları ile ilişkisini gösteren aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlış bir bakış açısını yansıtır?
4. I. Amaç, okuyucuda estetik duygular uyandırmaktır.
II. Dil, kelimelerin ilk ve sözlük anlamlarıyla (göndergesel işlevde) kullanılır.
III. Gerçeklik doğrudan değil, kurgulanarak yeniden sunulur.
IV. Anlatılanları ispatlama ve deneyle doğrulama zorunluluğu yoktur.
Yukarıda verilen öncüllerden hangileri edebî metinlerin nitelikleri arasındadır?
5. Mehmet Rauf'un 'Eylül' romanı Türk edebiyatında ilk psikolojik roman olarak kabul edilir. Eserde kahramanların ruhsal çözümlemelerine geniş yer verilmiştir. Bu durum edebiyatın en çok hangi bilim dalı ile etkileşim halinde olduğunu kanıtlar?
📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular
1. Edebiyatın bilim dallarıyla (tarih, psikoloji, sosyoloji, felsefe) olan ilişkisini 'insan' unsuru çerçevesinde açıklayınız.
2. Edebî metinler ile bilimsel metinler arasındaki temel farkları; amaç, dil kullanımı, gerçeklik anlayışı ve nesnellik/öznellik açıdan karşılaştırarak maddeler halinde yazınız.
3. Sanat dalları sınıflandırılırken edebiyat hangi grupta yer almaktadır? Edebiyatın bu grupta yer almasının nedenini kullandığı malzeme açısından açıklayınız.
|
Ad Soyad: .................................. Sınıf / No: ....... / ......... Tarih: .... / .... / 202...
Edebiyatın bilim ve sanat ile ilişkisi Çalışma Kağıdı
|
PUAN
|
A. Doğru (D) / Yanlış (Y) Bölümü
| ( .... ) | Edebiyat; malzemesi dil olan, duyguları, düşünceleri ve hayalleri estetik bir biçimde ifade eden fonetik (işitsel) bir sanat dalıdır. |
| ( .... ) | Edebiyat eserlerinde dil, sadece bilginin doğrudan aktarılmasını sağlayan göndergesel işlevinde kullanılır. |
| ( .... ) | Bir roman veya hikâye yazarı, karakterlerin ruhsal durumlarını ve iç dünyalarını anlatırken psikoloji biliminden yararlanabilir. |
| ( .... ) | Tarihi romanlar doğrudan tarih biliminin kaynak yayınıdır ve objektif bir araştırma metni olarak kabul edilir. |
| ( .... ) | Edebiyat, sosyoloji ve felsefe gibi sosyal bilimlerle insanı ve toplumu merkezine alması bakımından ortak paydada buluşur. |
B. Boşluk Doldurma Bölümü
| 1) | Edebiyat, ses ve kelimelerle icra edildiği için güzel sanatların .................... sanatlar kolunda yer alır. |
| 2) | Bir edebî eserin yazıldığı dönemin toplumsal yapısını ve kültürel değişimlerini yansıtması, edebiyatın .................... bilimi ile olan ilişkisini gösterir. |
| 3) | Bilimsel metinler nesnel bir nitelik taşırken, edebî metinlerde .................... bir anlatım ve estetik kaygı ön plandadır. |
| 4) | İnsanın iç dünyasını, ruhsal çatışmalarını ve davranım nedenlerini konu edinen roman türlerinde edebiyat en çok .................... biliminden faydalanır. |
| 5) | Mimari, heykel ve resim görsel sanatlar içinde yer alırken; tiyatro, sinema ve dans .................... sanatlar grubunda değerlendirilir. |
🔗 3. Kavram Eşleştirme
D. Kısa Cevaplı Sorular
| 1) | Edebiyatı resim, heykel ve mimari gibi diğer güzel sanat dallarından ayıran en temel malzeme farkı nedir? |
| 2) | Edebî metinler ile bilimsel metinler arasındaki en belirgin dil ve anlatım farkını açıklayınız. |
| 3) | Tarık Buğra'nın 'Küçük Ağa' romanının Millî Mücadele dönemini konu edinmesi, edebiyatın hangi bilim dalı ile olan ilişkisine doğrudan örnektir? |
E. Çoktan Seçmeli Sorular
| 1) |
Güzel sanatlar kullandıkları malzemeye ve kendilerini ifade ediş biçimlerine göre fonetik (işitsel), plastik (görsel) ve dramatik (ritmik) sanatlar olmak üzere üçe ayrılır. Buna göre aşağıdakilerden hangi seçenekteki sanat dallarının tamamı 'fonetik sanatlar' grubunda yer alır?
A) Resim - Müzik
B) Edebiyat - Müzik
C) Tiyatro - Heykel
D) Sinema - Edebiyat
E) Mimari - Resim
|
| 2) |
Aşağıdakilerden hangisi edebî metinlerin temel özelliklerinden biri değildir?
A) Okuyucuda estetik heyecan ve haz uyandırmayı hedefler.
B) Yan anlam değeri ve çağrışım yönü zengin bir dil kullanılır.
C) Bilimsel gerçekleri doğrudan aktarma ve kanıtlama amacı güder.
D) Gerçeklik, yazarın dünyasında kurgulanarak yeniden üretilir.
E) Öznel ve özgün bir anlatım tutumu sergilenir.
|
| 3) |
Edebiyatın farklı bilim dalları ile ilişkisini gösteren aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlış bir bakış açısını yansıtır?
A) Bir romanda karakterin çocukluk travmalarının ve iç çatışmalarının anlatılması -> Psikoloji
B) Bir destanda kavimlerin göç yollarının ve iklim koşullarının aktarılması -> Coğrafya
C) Kurtuluş Savaşı'nı konu edinen bir romanda dönemin ruhunun yansıtılması -> Tarih
D) Toplumun sınıfsal yapısının ve değişen aile kurumunun hikâyede işlenmesi -> Sosyoloji
E) Bir şiirde hücre bölünmesinin ve biyolojik evrelerin bilgi vermek amacıyla açıklanması -> Biyoloji
|
| 4) |
I. Amaç, okuyucuda estetik duygular uyandırmaktır. II. Dil, kelimelerin ilk ve sözlük anlamlarıyla (göndergesel işlevde) kullanılır. III. Gerçeklik doğrudan değil, kurgulanarak yeniden sunulur. IV. Anlatılanları ispatlama ve deneyle doğrulama zorunluluğu yoktur. Yukarıda verilen öncüllerden hangileri edebî metinlerin nitelikleri arasındadır?
A) I ve II
B) I, III ve IV
C) II ve III
D) Sadece IV
E) II, III ve IV
|
| 5) |
Mehmet Rauf'un 'Eylül' romanı Türk edebiyatında ilk psikolojik roman olarak kabul edilir. Eserde kahramanların ruhsal çözümlemelerine geniş yer verilmiştir. Bu durum edebiyatın en çok hangi bilim dalı ile etkileşim halinde olduğunu kanıtlar?
A) Felsefe
B) Sosyoloji
C) Psikoloji
D) Mantık
E) Arkeoloji
|
F. Açık Uçlu Klasik Sorular
| 1) | Edebiyatın bilim dallarıyla (tarih, psikoloji, sosyoloji, felsefe) olan ilişkisini 'insan' unsuru çerçevesinde açıklayınız. |
| 2) | Edebî metinler ile bilimsel metinler arasındaki temel farkları; amaç, dil kullanımı, gerçeklik anlayışı ve nesnellik/öznellik açıdan karşılaştırarak maddeler halinde yazınız. |
| 3) | Sanat dalları sınıflandırılırken edebiyat hangi grupta yer almaktadır? Edebiyatın bu grupta yer almasının nedenini kullandığı malzeme açısından açıklayınız. |
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-edebiyat-edebiyatin-bilim-ve-sanat-ile-iliskisi/etkinlikler