📄 9. Sınıf Edebiyat: Dilin işlevleri Çalışma Kağıdı
📌 1. Doğru / Yanlış
1. Dilin göndergesel işlevinde amaç, alıcıda estetik bir heyecan uyandırmaktır.
2. Öğretmenlerin öğrencilere 'Sessiz olun!' demesi, dilin alıcıyı harekete geçirme işlevine örnektir.
3. Dil bilgisi kurallarını açıklayan cümlelerde dil, dil ötesi işlevde kullanılır.
4. Şiirlerde ve edebi metinlerde dil genellikle kanalı kontrol işleviyle kullanılır.
5. 'Beni duyuyor musun?' sorusu dilin kanalı kontrol işlevine bir örnektir.
✏️ 2. Boşluk Doldurma
🔗 3. Kavram Eşleştirme
✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular
1. 'Ey Türk Gençliği! Birinci vazifen, Türk istiklalini, Türk cumhuriyetini, ilelebet muhafaza ve müdafaa etmektir.' cümlesinde dil hangi işlevde kullanılmıştır?
2. Türkçede isim soylu sözcükler ad ve sıfat olarak ikiye ayrılır. Bu cümlede dil hangi işlevde kullanılmıştır?
3. 'Ah, ne kadar güzel bir gün!' cümlesinde dilin hangi işlevi ağır basmaktadır?
🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular
1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil 'göndergesel işlev'de kullanılmıştır?
2. Bir öğretmen sınıfa girip 'Herkes kitabının 45. sayfasını açsın.' dediğinde dilin hangi işlevini kullanmış olur?
3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil 'kanalı kontrol işlevi' ile kullanılmıştır?
4. Dilin, dil bilgisi kurallarını açıklamak ve dil hakkında bilgi vermek amacıyla kullanıldığı işlev aşağıdakilerden hangisidir?
5. I. Yaşasın, sınavdan yüz almışım!
II. Kitap okumak insanın ufkunu açar.
III. Tahtayı temizler misin?
Yukarıdaki cümlelerde dilin işlevleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular
1. Dilin göndergesel işlevi ile şiirsel (sanatsal) işlevi arasındaki temel farkları ikişer madde halinde açıklayınız.
2. Gündelik hayatta sıkça kullandığımız 'Alo, orada mısın?' ifadesinde dil hangi işlevde kullanılmıştır? Bu işlevin iletişimdeki önemini kısaca açıklayınız.
3. Dil ötesi işlev nedir? Bir örnek cümle yazarak bu işlevin neden kullanıldığını açıklayınız.
|
Ad Soyad: .................................. Sınıf / No: ....... / ......... Tarih: .... / .... / 202...
Dilin işlevleri Çalışma Kağıdı
|
PUAN
|
A. Doğru (D) / Yanlış (Y) Bölümü
| ( .... ) | Dilin göndergesel işlevinde amaç, alıcıda estetik bir heyecan uyandırmaktır. |
| ( .... ) | Öğretmenlerin öğrencilere 'Sessiz olun!' demesi, dilin alıcıyı harekete geçirme işlevine örnektir. |
| ( .... ) | Dil bilgisi kurallarını açıklayan cümlelerde dil, dil ötesi işlevde kullanılır. |
| ( .... ) | Şiirlerde ve edebi metinlerde dil genellikle kanalı kontrol işleviyle kullanılır. |
| ( .... ) | 'Beni duyuyor musun?' sorusu dilin kanalı kontrol işlevine bir örnektir. |
B. Boşluk Doldurma Bölümü
| 1) | Bir iletinin dilin kurallarını açıklamak amacıyla kullanılmasına dilin .................... işlevi denir. |
| 2) | Kullanıcıya doğrudan bilgi vermek amacıyla yazılan nesnel metinlerde dil .................... işlevde kullanılır. |
| 3) | Alıcıda bir davranış değişikliği yaratmayı, ona bir şey yaptırmayı amaçlayan işlev .................... işlevidir. |
| 4) | Şiirsel (sanatsal) işlevde dil, iletinin kendisini öne çıkarmak ve alıcıda .................... bir zevk uyandırmak için kullanılır. |
| 5) | İletişimin kurulmasını, sürdürülmesini veya kesilmesini sağlayan işlev dilin .................... işlevidir. |
🔗 3. Kavram Eşleştirme
D. Kısa Cevaplı Sorular
| 1) | 'Ey Türk Gençliği! Birinci vazifen, Türk istiklalini, Türk cumhuriyetini, ilelebet muhafaza ve müdafaa etmektir.' cümlesinde dil hangi işlevde kullanılmıştır? |
| 2) | Türkçede isim soylu sözcükler ad ve sıfat olarak ikiye ayrılır. Bu cümlede dil hangi işlevde kullanılmıştır? |
| 3) | 'Ah, ne kadar güzel bir gün!' cümlesinde dilin hangi işlevi ağır basmaktadır? |
E. Çoktan Seçmeli Sorular
| 1) |
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil 'göndergesel işlev'de kullanılmıştır?
A) Lütfen kapıyı kapatır mısınız?
B) Su, normal şartlar altında 100 derecede kaynar.
C) Eyvah, anahtarımı içeride unuttum!
D) Sesim arkalara kadar geliyor mu?
E) Ruhumun dalgalarında kaybolan bir gemiyim.
|
| 2) |
Bir öğretmen sınıfa girip 'Herkes kitabının 45. sayfasını açsın.' dediğinde dilin hangi işlevini kullanmış olur?
A) Göndergesel işlev
B) Kanalı kontrol işlevi
C) Alıcıyı harekete geçirme işlevi
D) Dil ötesi işlev
E) Heyecana bağlı işlev
|
| 3) |
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil 'kanalı kontrol işlevi' ile kullanılmıştır?
A) Beni dikkatlice dinliyor musunuz?
B) Sıfatlar, isimlerin önüne gelerek onları niteler.
C) Sınav sonuçları yarın panoda açıklanacak.
D) Of, bu sıcakta hiç çekilmiyor!
E) Yavaş yavaş sallanıyor dalgalar.
|
| 4) |
Dilin, dil bilgisi kurallarını açıklamak ve dil hakkında bilgi vermek amacıyla kullanıldığı işlev aşağıdakilerden hangisidir?
A) Şiirsel işlev
B) Göndergesel işlev
C) Heyecana bağlı işlev
D) Dil ötesi işlev
E) Kanalı kontrol işlevi
|
| 5) |
I. Yaşasın, sınavdan yüz almışım! II. Kitap okumak insanın ufkunu açar. III. Tahtayı temizler misin? Yukarıdaki cümlelerde dilin işlevleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
A) Heyecana bağlı - Göndergesel - Alıcıyı harekete geçirme
B) Göndergesel - Dil ötesi - Kanalı kontrol
C) Şiirsel - Heyecana bağlı - Alıcıyı harekete geçirme
D) Heyecana bağlı - Dil ötesi - Göndergesel
E) Kanalı kontrol - Göndergesel - Alıcıyı harekete geçirme
|
F. Açık Uçlu Klasik Sorular
| 1) | Dilin göndergesel işlevi ile şiirsel (sanatsal) işlevi arasındaki temel farkları ikişer madde halinde açıklayınız. |
| 2) | Gündelik hayatta sıkça kullandığımız 'Alo, orada mısın?' ifadesinde dil hangi işlevde kullanılmıştır? Bu işlevin iletişimdeki önemini kısaca açıklayınız. |
| 3) | Dil ötesi işlev nedir? Bir örnek cümle yazarak bu işlevin neden kullanıldığını açıklayınız. |
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-edebiyat-dilin-islevleri/etkinlikler