🪄 İçerik Hazırla
🎓 9. Sınıf 📚 9. Sınıf Coğrafya

📄 9. Sınıf Coğrafya: Ekosistemler Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Ekosistem, canlı (biyotik) ve cansız (abiyotik) unsurların karşılıklı etkileşimiyle oluşan dinamik bir sistemdir.

2. Güneş ışığı, sıcaklık, rüzgar ve nem ekosistemin biyotik (canlı) unsurları arasında yer alır.

3. Bir canlı türünün ekosistem içinde yaşamını en iyi şekilde sürdürdüğü ve uyum sağladığı doğal yaşam alanına habitat denir.

4. Ekosistemdeki birincil tüketiciler, besin ihtiyaçlarını doğrudan üreticilerden (yeşil bitkilerden) karşılayan otçul canlılardır.

5. Atmosfer, litosfer ve hidrosfer katmanları bir araya gelerek ekosistemin yalnızca biyotik unsurlarını oluşturur.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Kendi besinini fotosentez yoluyla üretebilen bitki, alg ve bazı bakterilere ekosistemde adı verilir.
2. Yeryüzündeki canlıların yaşam alanlarını oluşturan; taş küre, su küre ve hava küre ile etkileşim halinde olan canlılar tabakasına denir.
3. Belirli iklim koşullarına ve özelliklerine sahip, benzer bitki ve hayvan topluluklarını barındıran geniş coğrafi bölgelere denir.
4. Ekosistemde canlıların beslenme ilişkilerini gösteren ve enerjinin bir canlıdan diğerine aktarılmasını ifade eden zincire denir.
5. Ekosistemin cansız unsurlarından olan , kimyasal elementlerin canlılar ile çevre arasında sürekli döngü halinde olmasını sağlar.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Ekosistemdeki üreticiler, tüketiciler ve ayrıştırıcılardan oluşan canlı ögeler.
« Bir organizmanın veya canlı türünün ekosistem içinde doğal olarak yaşadığı ve ürediği adres.
« Ölü organik maddeleri parçalayarak mineral maddelere dönüştüren bakteri ve mantarlar.
« Benzer iklim ve bitki örtüsüne sahip, kendine özgü canlı topluluklarını barındıran büyük ekolojik bölgeler.
« Ekosistemdeki sıcaklık, rüzgar, su, toprak ve mineraller gibi cansız fiziksel ve kimyasal ögeler.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Ekosistemlerin işleyişi için gerekli olan enerjinin temel kaynağı nedir?

2. Ekosistemde organik maddeleri inorganik maddelere dönüştürerek madde döngüsüne katkı sağlayan canlı grubu hangisidir?

3. Karasal biyomların yeryüzündeki dağılışını ve sınırlarını belirleyen en temel iki iklim elemanı nedir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Ekosistemi oluşturan unsurlar canlı (biyotik) ve cansız (abiyotik) olmak üzere ikiye ayrılır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi ekosistemin cansız (abiyotik) unsurlarından biri değildir?

2. Benzer bitki ve hayvan topluluklarını barındıran, yeryüzündeki geniş coğrafi bölgelere biyom adı verilir. Buna göre, her mevsim sıcak ve yağışlı olan, biyoçeşitliliğin en fazla olduğu biyom aşağıdakilerden hangisidir?

3. Ekosistemde enerjinin tek yönlü akışı ve maddelerin döngüsü yaşamın sürekliliği için şarttır. Enerji akışı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

4. Aşağıdakilerden hangisi yeryüzünde biyoçeşitliliğin dağılışını etkileyen fiziki (doğal) faktörlerden biri değildir?

5. Canlıların yeryüzündeki dağılışını etkileyen paleocoğrafya faktörleri geçmiş dönemlerdeki coğrafi değişimleri kapsar. Buna göre;
I. Kıtaların kayması
II. İklim değişiklikleri
III. Dağların uzanış yönü
yukarıdakilerden hangileri paleocoğrafya faktörleri arasında yer alır?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Ekosistemlerdeki 'ayrıştırıcıların' (bakteri ve mantarlar) ekolojik önemini açıklayınız. Eğer ekosistemde ayrıştırıcılar olmasaydı ne gibi sorunlar ortaya çıkardı?

2. Biyoçeşitliliğin yeryüzündeki dağılışında iklimin (özellikle sıcaklık ve yağışın) rolünü bir örnekle açıklayınız.

3. Besin zincirinde üreticilerden tüketicilere doğru gidildikçe aktarılan enerji miktarında nasıl bir değişim gözlenir? 'Enerji Piramidi' kurallarına göre açıklayınız.