✅ 9. Sınıf Coğrafya: Afetleri sınıflandırabilme Test Çöz

Afetler oluşum kökenlerine göre jeolojik, klimatik, hidrolojik, biyolojik, sosyal ve teknolojik afetler olarak sınıflandırılır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi jeolojik kökenli bir afettir?

Afetler oluşum hızlarına göre "ani gelişen afetler" ve "yavaş gelişen afetler" olmak üzere iki gruba ayrılır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi yavaş gelişen afetlere örnek olarak gösterilebilir?

Doğal afetlerin bir kısmı doğrudan atmosferde meydana gelen hava olaylarına ve iklim koşullarına bağlı olarak gelişir. Bunlara klimatik kökenli afetler denir.

Buna göre, aşağıdaki afetlerden hangisinin kökeni doğrudan klimatik (atmosferik) süreçlere dayanır?

İnsan faaliyetleri, sanayileşme ve teknolojinin gelişimiyle birlikte ortaya çıkan, can ve mal kayıplarına yol açan olaylara teknolojik afetler denir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi teknolojik afetler kapsamında yer alır?

Bazı afetlerin oluşumunda hem yerin yapısı (jeolojik yapı) hem de yer şekilleri (jeomorfolojik özellikler) birlikte etkili olmaktadır. Eğimli yamaçlarda killi tabakaların suya doygun hale gelerek yer çekiminin etkisiyle kütle halinde aşağıya doğru kayması bu tür afetlere örnektir.

Yukarıda özellikleri belirtilen doğal afet aşağıdakilerden hangisidir?

Doğal afetler bazen tek başına gerçekleşmeyip zincirleme bir reaksiyon şeklinde başka afetlerin de tetikleyicisi olabilir.

Deniz veya okyanus tabanlarında meydana gelen deprem, heyelan ya da volkanik faaliyetlerin tetiklediği, kıyı bölgelerinde dev dalgalar halinde büyük yıkımlara yol açan afet aşağıdakilerden hangisidir?

Klimatik ve hidrolojik afetler; atmosferdeki hava kütlelerinin hareketi, sıcaklık ve yağış koşulları ile su döngüsündeki ekstrem durumlar sonucu meydana gelir.

Buna göre, aşağıda verilen afet eşleştirmelerinden hangisindeki afetlerin her ikisi de klimatik ve hidrolojik kökenlidir?

Doğal afetlerin birçoğunun meydana gelmesinde veya şiddetinin artmasında doğrudan ya da dolaylı olarak insan faaliyetlerinin (beşerî faktörlerin) etkisi bulunurken, bazılarında ise insanın hiçbir etkisi yoktur.

Buna göre, aşağıdaki afetlerden hangisinin oluşumunda beşerî faktörlerin doğrudan veya dolaylı bir etkisi kesinlikle söz konusu olamaz?

Canlıların doğrudan veya dolaylı olarak neden olduğu, ekolojik dengenin bozulmasıyla ortaya çıkan ve insan yaşamını, tarımsal üretimi olumsuz etkileyen afetlere biyolojik afetler denir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi biyolojik afetler kapsamında değerlendirilir?

Bir coğrafya öğretmeni tahtaya afetlerin sınıflandırılmasıyla ilgili bir şema çizmiş ve öğrencilerine şu soruyu yöneltmiştir:

"Çocuklar, hem klimatik kökenli olan hem de oluşum süreci bakımından yavaş gelişen afet grubunda yer alan afet hangisidir?"

Öğrencilerin öğretmene vermesi gereken doğru cevap aşağıdakilerden hangisidir?

Beşerî kökenli afetler; insanların sosyal, siyasi, ekonomik veya teknolojik faaliyetleri sonucunda ortaya çıkan yıkımlardır. Bu afetler kendi içinde "sosyal afetler" ve "teknolojik afetler" olarak alt gruplara ayrılır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kökeni bakımından diğerlerinden farklı bir beşerî afet grubunda yer alır?

Bir bölgede tabakaların eğim yönünde uzanması, killi toprak yapısının varlığı ve ilkbahar mevsiminde ani sıcaklık artışıyla birlikte kar erimelerinin başlaması, o bölgede büyük bir afet riskini ortaya çıkarmıştır.

Bu bölgede yaşanması beklenen afet ve bu afetin kökenine göre sınıflandırılması aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Coğrafya dersinde "Afetlerin Sınıflandırılması" konusunu işleyen öğrenciler, afetlerin kökenleri ve özellikleri hakkında aşağıdaki değerlendirmeleri yapmışlardır:

Ahmet:* "Deprem ve volkanizma, enerjisini yerin derinliklerinden aldığı için jeolojik kökenli afetlerdir."
Burcu:* "Erozyon ve kuraklık, aniden ortaya çıkmayan ve etkileri uzun yıllar içinde belirginleşen yavaş gelişen afetlerdir."
Cenk:* "Tsunami, okyanus tabanındaki sismik hareketler sonucu oluştuğu için klimatik kökenli bir afettir."
Derya:* "Salgın hastalıklar ve böcek istilaları, biyolojik süreçlere bağlı olarak gelişen afetler grubundadır."
Elif:* "Nükleer santral kazaları ve baraj patlamaları, insan yapımı sistemlerin bozulmasıyla oluşan teknolojik afetlerdir."

Buna göre, öğrencilerden hangisinin yaptığı değerlendirme bilimsel olarak yanlıştır?

Bir coğrafi analiz çalışmasında afetler üç temel kritere göre incelenmiştir:

1. Kökeni: Klimatik kökenli olması
2. Oluşum Hızı: Yavaş gelişen bir afet olması
3. İnsan Etkisi: Oluşumunda ve şiddetlenmesinde beşerî faaliyetlerin (yanlış arazi kullanımı, bitki örtüsünün tahrip edilmesi vb.) doğrudan veya dolaylı etkisinin bulunması

Buna göre, bu üç kriterin tamamına sahip olan afet aşağıdakilerden hangisidir?