🪄 İçerik Hazırla
🎓 9. Sınıf 📚 9. Sınıf Biyoloji

📄 9. Sınıf Biyoloji: Madde geçişleri Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Pasif taşıma (difüzyon ve osmoz) sırasında hücre metabolik enerji (ATP) harcamaz.

2. Kolaylaştırılmış difüzyon sadece canlı hücrelerde gerçekleşebilir çünkü bu süreçte taşıyıcı proteinler görev alır.

3. Aktif taşıma, maddelerin çok yoğun olduğu ortamdan az yoğun olduğu ortama doğru kendiliğinden geçişidir.

4. Hücre çeperine sahip olan bitki ve mantar hücreleri, çeper engeli nedeniyle fagositoz yapamazlar.

5. Plazmoliz olmuş bir bitki hücresi saf suya konulduğunda su alarak eski haline dönmesine turgor denir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Hücrenin kendisinden daha yoğun (hipertonik) bir ortama konulduğunda su kaybederek büzülmesine denir.
2. Büyük ve katı moleküllerin yalancı ayaklar yardımıyla sarılarak koful oluşturup hücre içine alınmasına denir.
3. Sıcaklık arttıkça moleküllerin kinetik enerjisi artacağı için difüzyon hızı .
4. Hücre zarından geçemeyecek büyüklükteki maddelerin koful oluşturularak hücre dışına atılmasına denir.
5. Suyun yarı geçirgen bir zardan, osmotik basıncın yüksek olduğu ortama doğru geçişine denir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Küçük moleküllerin az yoğun ortamdan çok yoğun ortama ATP harcanarak taşıyıcı proteinlerle taşınması.
« Monomerlerin çok yoğundan az yoğuna doğru, ATP harcanmadan taşıyıcı proteinler yardımıyla geçişi.
« Hayvan hücresinin hipotonik ortamda aşırı su alarak şişmesi ve patlaması.
« Hücre içindeki suyun hücre zarına ve çeperine yaptığı iç basınç.
« Hücre zarından geçemeyen sıvı büyük moleküllerin cep oluşturularak hücre içine alınması.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Hücre zarından madde geçiş yöntemlerinden hangilerinde hücre zarı yüzey alanı küçülür?

2. Plazmolize uğramış büzülmüş bir bitki hücresinin, kendisinden daha az yoğun (hipotonik) bir ortama konularak su alıp eski haline dönmesi olayına ne ad verilir?

3. Aktif taşıma ile kolaylaştırılmış difüzyon arasındaki en temel fark nedir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Hücre zarından madde geçişleri ile ilgili;
I. Basit difüzyon
II. Aktif taşıma
III. Kolaylaştırılmış difüzyon
yukarıda verilen taşıma şekillerinden hangilerinde taşıyıcı proteinler görev alır?

2. %5 glikoz çözeltisine sahip bir amip hücresi, %15 glikoz içeren bir ortama bırakılıyor. Bu süreçte gerçekleşen olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

3. Aşağıdaki madde geçiş yöntemlerinden hangisi sadece canlı hücrelerde gerçekleşebilir?

4. Bitki hücrelerinde gerçekleşen turgor basıncı ile ilgili;
I. Hücreye diklik ve desteklik sağlar.
II. Hücrenin osmotik basıncı arttıkça turgor basıncı da artar.
III. Stomaların açılıp kapanmasında rol oynar.
ifadelerinden hangileri doğrudur?

5. Aşağıdaki maddelerden hangisi hücre zarından endositoz veya ekzositoz yollarıyla geçmek zorundadır?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Bir bitki hücresi yoğunluğu bilinmeyen bir ortama konulduğunda koful hacminin küçüldüğü ve hücre zarı ile hücre duvarı arasındaki mesafenin arttığı gözlenmiştir. Bu durumun nedenini ve hücrenin konulduğu ortamın yoğunluk türünü açıklayınız.

2. Aktif taşıma ile endositoz olaylarını; ATP kullanımı, taşıma yönü (yoğunluk farkı) ve taşınan maddenin büyüklüğü açısından karşılaştırınız.

3. Bir U borusunun A koluna %10 nişasta çözeltisi, B koluna ise saf su konuluyor. İki kol yarı geçirgen bir zarla ayrılıyor. Bir süre sonra bu sistemde ne gibi değişiklikler gözlenir? Nişasta moleküllerinin B koluna geçip geçemeyeceğini nedenleriyle açıklayınız.