📄 9. Sınıf Biyoloji: Bilimin doğası ve araştırma süreci Çalışma Kağıdı
📌 1. Doğru / Yanlış
1. Bilimsel bir problem çözümünde ilk basamak hipotez kurmaktır.
2. Nitel gözlemler, ölçü araçları kullanılarak yapılan ve sayısal veri içeren güvenilir gözlemlerdir.
3. Kontrollü deneylerde etkisi araştırılan ve araştırmacı tarafından değiştirilen değişkene bağımsız değişken denir.
4. Bilimsel teoriler zamanla yeterli kanıt toplandığında kesinleşerek kanunlara dönüşür.
5. Hipotez, karşılaşılan bir probleme yönelik sunulan geçici çözüm yoludur.
✏️ 2. Boşluk Doldurma
🔗 3. Kavram Eşleştirme
✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular
1. Nicel gözlemin nitel gözleme göre bilimsel araştırmalarda daha çok tercih edilmesinin temel sebebi nedir?
2. Bilimsel bir araştırmada kurulan hipotezin mutlaka sahip olması gereken en önemli özellik nedir?
3. Bir kontrollü deneyde sadece tek bir değişkenin değiştirilmesinin amacı nedir?
🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular
1. Bir biyolog, göldeki balık ölümlerinin nedenini araştırırken su sıcaklığının artışının oksijen miktarını azalttığını ve balıkların bu yüzden öldüğünü düşünmektedir. Bu biyoloğun yaptığı bu geçici çözüm önerisi bilimsel metodun hangi basamağına denk gelir?
2. Bilimsel yöntem basamakları ile ilgili;
I. Teori ve kanunlar birbirine dönüşebilir.
II. Hipotezler kontrollü deneylerle test edilir.
III. Nicel gözlemler nitel gözlemlere göre daha nesneldir.
ifadelerinden hangileri doğrudur?
3. Bir araştırmacı, ışık şiddetinin fotosentez hızına etkisini incelemek için özdeş bitkilerle bir deney düzeneği hazırlıyor. Sıcaklık, su miktarı ve toprak yapısını sabit tutarken sadece ışık şiddetini değiştiriyor. Bu deneydeki bağımsız değişken aşağıdakilerden hangisidir?
4. Bilimsel bilgi ve bilimin doğası ile ilgili aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?
5. Bir bilim insanının yaptığı 'Eğer su sıcaklığı artarsa, sudaki çözünmüş oksijen miktarı azalacaktır.' cümlesi bilimsel çalışma basamaklarından hangisine örnektir?
📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular
1. Bilimsel bilgi türlerinden olan 'Teori' ve 'Kanun' kavramları arasındaki farkları açıklayınız. Bu iki kavramın birbirine dönüşüp dönüşemeyeceğini belirtiniz.
2. Bir öğrenci, bitki büyümesinde gübrenin etkisini araştırmak istiyor. Bu amaçla iki özdeş saksı alıyor. Her iki saksıya aynı miktarda toprak, aynı tür bitki koyuyor ve aynı miktarda su veriyor. Ancak 1. saksıya gübre eklerken, 2. saksıya gübre eklemiyor. Bu deneydeki bağımlı, bağımsız ve kontrol edilen (sabit) değişkenleri yazınız.
3. Bilimsel araştırma sürecinde 'Gözlem' kavramını tanımlayarak, nitel ve nicel gözlem arasındaki farkları ikişer örnekle açıklayınız.
|
Ad Soyad: .................................. Sınıf / No: ....... / ......... Tarih: .... / .... / 202...
Bilimin doğası ve araştırma süreci Çalışma Kağıdı
|
PUAN
|
A. Doğru (D) / Yanlış (Y) Bölümü
| ( .... ) | Bilimsel bir problem çözümünde ilk basamak hipotez kurmaktır. |
| ( .... ) | Nitel gözlemler, ölçü araçları kullanılarak yapılan ve sayısal veri içeren güvenilir gözlemlerdir. |
| ( .... ) | Kontrollü deneylerde etkisi araştırılan ve araştırmacı tarafından değiştirilen değişkene bağımsız değişken denir. |
| ( .... ) | Bilimsel teoriler zamanla yeterli kanıt toplandığında kesinleşerek kanunlara dönüşür. |
| ( .... ) | Hipotez, karşılaşılan bir probleme yönelik sunulan geçici çözüm yoludur. |
B. Boşluk Doldurma Bölümü
| 1) | Sadece duyu organları kullanılarak yapılan, kişiden kişiye değişebilen gözlemlere .................... gözlem denir. |
| 2) | Bilimsel bir çalışmada bağımsız değişkene bağlı olarak değişen, yani deneyin sonucu olan değişkene .................... değişken denir. |
| 3) | Bir hipotezden mantıklı sonuçlar çıkarma işlemine .................... denir ve genellikle 'Eğer ... ise ... dir' kalıbıyla ifade edilir. |
| 4) | Doğada gerçekleşen olaylar hakkında yapılan ve beş duyu organı veya araç gereçlerle elde edilen bilgilere .................... denir. |
| 5) | Bilimde doğruluğu geniş kitlelerce kabul edilen, 'neden' sorusuna cevap arayan güçlü açıklamalara .................... denir. |
🔗 3. Kavram Eşleştirme
D. Kısa Cevaplı Sorular
| 1) | Nicel gözlemin nitel gözleme göre bilimsel araştırmalarda daha çok tercih edilmesinin temel sebebi nedir? |
| 2) | Bilimsel bir araştırmada kurulan hipotezin mutlaka sahip olması gereken en önemli özellik nedir? |
| 3) | Bir kontrollü deneyde sadece tek bir değişkenin değiştirilmesinin amacı nedir? |
E. Çoktan Seçmeli Sorular
| 1) |
Bir biyolog, göldeki balık ölümlerinin nedenini araştırırken su sıcaklığının artışının oksijen miktarını azalttığını ve balıkların bu yüzden öldüğünü düşünmektedir. Bu biyoloğun yaptığı bu geçici çözüm önerisi bilimsel metodun hangi basamağına denk gelir?
A) Gözlem yapma
B) Hipotez kurma
C) Tahminde bulunma
D) Kontrollü deney yapma
E) Teori oluşturma
|
| 2) |
Bilimsel yöntem basamakları ile ilgili; I. Teori ve kanunlar birbirine dönüşebilir. II. Hipotezler kontrollü deneylerle test edilir. III. Nicel gözlemler nitel gözlemlere göre daha nesneldir. ifadelerinden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
|
| 3) |
Bir araştırmacı, ışık şiddetinin fotosentez hızına etkisini incelemek için özdeş bitkilerle bir deney düzeneği hazırlıyor. Sıcaklık, su miktarı ve toprak yapısını sabit tutarken sadece ışık şiddetini değiştiriyor. Bu deneydeki bağımsız değişken aşağıdakilerden hangisidir?
A) Fotosentez hızı
B) Sıcaklık
C) Işık şiddeti
D) Su miktarı
E) Bitki türü
|
| 4) |
Bilimsel bilgi ve bilimin doğası ile ilgili aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Bilimsel bilgiler mutlak gerçekler değildir, zamanla değişebilir.
B) Teoriler, kanunların ispatlanmış ve bir üst aşamaya geçmiş halidir.
C) Gözlem ve deneyler bilimsel bilginin temelini oluşturur.
D) Bilim insanları çalışmalarında tarafsız ve objektif olmalıdır.
E) Bilimsel süreç yaratıcılık ve hayal gücü gerektirir.
|
| 5) |
Bir bilim insanının yaptığı 'Eğer su sıcaklığı artarsa, sudaki çözünmüş oksijen miktarı azalacaktır.' cümlesi bilimsel çalışma basamaklarından hangisine örnektir?
A) Hipotez
B) Gözlem
C) Tahmin
D) Veri toplama
E) Kontrollü deney
|
F. Açık Uçlu Klasik Sorular
| 1) | Bilimsel bilgi türlerinden olan 'Teori' ve 'Kanun' kavramları arasındaki farkları açıklayınız. Bu iki kavramın birbirine dönüşüp dönüşemeyeceğini belirtiniz. |
| 2) | Bir öğrenci, bitki büyümesinde gübrenin etkisini araştırmak istiyor. Bu amaçla iki özdeş saksı alıyor. Her iki saksıya aynı miktarda toprak, aynı tür bitki koyuyor ve aynı miktarda su veriyor. Ancak 1. saksıya gübre eklerken, 2. saksıya gübre eklemiyor. Bu deneydeki bağımlı, bağımsız ve kontrol edilen (sabit) değişkenleri yazınız. |
| 3) | Bilimsel araştırma sürecinde 'Gözlem' kavramını tanımlayarak, nitel ve nicel gözlem arasındaki farkları ikişer örnekle açıklayınız. |
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-biyoloji-bilimin-dogasi-ve-arastirma-sureci/etkinlikler