🎓 8. Sınıf (Lgs)
📚 8. Sınıf Türkçe
💡 8. Sınıf Türkçe: İkilemeler Çözümlü Örnekler
8. Sınıf Türkçe: İkilemeler Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Aşağıdaki cümlelerde yer alan ikilemeleri bulunuz:
1. Çocuklar sokakta koşa koşa oynuyordu.
2. Annem pazardan efir efir giysiler almıştı.
3. Sınav sonuçları açıklanınca hepimiz merak merak bekledik.
4. Hava kararınca ortalık sessiz sedasız kaldı.
1. Çocuklar sokakta koşa koşa oynuyordu.
2. Annem pazardan efir efir giysiler almıştı.
3. Sınav sonuçları açıklanınca hepimiz merak merak bekledik.
4. Hava kararınca ortalık sessiz sedasız kaldı.
Çözüm:
Bu cümlelerdeki ikilemeler şunlardır:
- koşa koşa: Yürüyüş veya koşuş biçimini anlatır.
- efir efir: Geniş, ferah anlamında kullanılır.
- merak merak: Yoğun bir merak durumunu ifade eder.
- sessiz sedasız: Hiç ses çıkarmadan, sakin bir şekilde anlamındadır.
Örnek 2:
İkilemelerin anlamı ve oluşum biçimleri hakkında bilgi veren bir paragraf yazınız.
Örnek olarak "yol yavaş" ikilemesini kullanınız.
Örnek olarak "yol yavaş" ikilemesini kullanınız.
Çözüm:
İkilemeler, aynı kelimenin tekrarıyla, yakın anlamlı kelimelerin, zıt anlamlı kelimelerin veya biri anlamlı diğeri anlamsız kelimelerin bir araya gelmesiyle oluşabilir.
Örneğin, "yol yavaş" ikilemesi, yolun yavaş ilerlediği, yavaş bir şekilde gidildiği anlamını pekiştirmek için kullanılabilir. Bu tür ikilemeler, anlatımı daha canlı ve etkili hale getirir.
📌 İkilemeler, genellikle zarf veya sıfat görevinde kullanılır.
Örneğin, "yol yavaş" ikilemesi, yolun yavaş ilerlediği, yavaş bir şekilde gidildiği anlamını pekiştirmek için kullanılabilir. Bu tür ikilemeler, anlatımı daha canlı ve etkili hale getirir.
📌 İkilemeler, genellikle zarf veya sıfat görevinde kullanılır.
Örnek 3:
Aşağıdaki tabloda verilen kelimeleri kullanarak anlamlı ikilemeler oluşturunuz ve bu ikilemelerin hangi anlamı pekiştirdiğini belirtiniz:
| Kelimeler | Oluşturulan İkileme | Anlamı Pekiştirmesi | |---|---|---| | abuk | | | | şahane | | | | yavaş | | | | darmadağın | | |
| Kelimeler | Oluşturulan İkileme | Anlamı Pekiştirmesi | |---|---|---| | abuk | | | | şahane | | | | yavaş | | | | darmadağın | | |
Çözüm:
Tabloyu dolduralım:
- Kelime: abuk
Oluşturulan İkileme: abuk subuk
Anlamı Pekiştirmesi: Saçma, anlamsız davranışları veya sözleri ifade eder. - Kelime: şahane
Oluşturulan İkileme: şahane şahane
Anlamı Pekiştirmesi: Çok güzel, harika anlamını vurgular. - Kelime: yavaş
Oluşturulan İkileme: yavaş yavaş
Anlamı Pekiştirmesi: Bir eylemin çok yavaş bir tempoda gerçekleştiğini belirtir. - Kelime: darmadağın
Oluşturulan İkileme: darmadağın darmadağın
Anlamı Pekiştirmesi: Çok dağınık, perişan bir durumu ifade eder.
Örnek 4:
Anneler gününde annenize hediye alırken yaşadığınız heyecanı ve telaşı anlatan bir paragraf yazın. İkilemelerden yararlanın.
Çözüm:
Anneler Günü yaklaşırken içimde bir heyecan, bir telaş sardı. Anneme ne alsam diye günlerdir kara kara düşünüyordum. Pazara gittim, çarşıya baktım ama hiçbir şey içime sinmedi. Sonunda gözüme bir takı ilişti. Tam annemin zevkine göreydi! Alırken elim ayağım birbirine dolandı, hem sevinçten hem de heyecandan kalbim pıt pıt atıyordu. Hediyeyi eve getirip özenle paketledim. Annemin yüzündeki o gülümsemeyi görmek için sabırsızlanıyordum.
✅ Bu paragrafta geçen "kara kara" (düşünmek), "elim ayağım birbirine dolandı" (heyecanlanmak) ve "pıt pıt" (kalp atışı) gibi ifadeler ikileme örnekleridir.
✅ Bu paragrafta geçen "kara kara" (düşünmek), "elim ayağım birbirine dolandı" (heyecanlanmak) ve "pıt pıt" (kalp atışı) gibi ifadeler ikileme örnekleridir.
Örnek 5:
Aşağıdaki cümlelerde kullanılan ikilemelerin türünü (aynı kelimenin tekrarı, yakın anlamlı kelimeler, zıt anlamlı kelimeler, biri anlamlı diğeri anlamsız kelimeler) belirleyiniz:
1. Çocuklar sokakta eğri büğrü yollardan geçiyordu.
2. Kardeşimle aramızda tatlı sert bir şakalaşma geçti.
3. Bu işi rast gele yapamazsın.
4. Elindeki parayı zibilyon tane şeye harcamış.
1. Çocuklar sokakta eğri büğrü yollardan geçiyordu.
2. Kardeşimle aramızda tatlı sert bir şakalaşma geçti.
3. Bu işi rast gele yapamazsın.
4. Elindeki parayı zibilyon tane şeye harcamış.
Çözüm:
İkilemelerin türleri şunlardır:
- 1. eğri büğrü: Biri anlamlı, diğeri az kullanılan (veya bazen anlamsız kabul edilen) kelimelerin tekrarı.
- 2. tatlı sert: Zıt anlamlı kelimelerin bir araya gelmesiyle oluşan ikileme.
- 3. rast gele: Biri anlamlı, diğeri daha az kullanılan kelimelerin birleşimi.
- 4. zibilyon tane: Biri anlamlı, diğeri anlamsız kelimelerin bir araya gelmesiyle oluşan ikileme (burada "zibilyon" kelimesi "çok fazla" anlamını pekiştirmek için kullanılmıştır).
Örnek 6:
Aşağıdaki cümlelerde yer alan ikilemeleri bularak, cümlenin anlamını nasıl değiştirdiğini açıklayınız:
1. Elbisesi rengarenk çiçeklerle süslenmişti.
2. Hava birdenbire ırıl ırıl akmaya başladı.
3. Çocuklar pıtır pıtır koşarak yanıma geldiler.
1. Elbisesi rengarenk çiçeklerle süslenmişti.
2. Hava birdenbire ırıl ırıl akmaya başladı.
3. Çocuklar pıtır pıtır koşarak yanıma geldiler.
Çözüm:
Cümlelerdeki ikilemeler ve anlamı değiştirmeleri:
- 1. rengarenk: Bu ikileme, "çok renkli" anlamını pekiştirerek elbisenin canlı ve çeşitli renklere sahip olduğunu vurgular.
- 2. ırıl ırıl: Burada "ırıl ırıl" kelimesi, suyun akışını betimleyen bir ikilemedir. Cümlede hava için kullanılması, havanın akışkan, serin ve ferahlatıcı olduğunu ifade eder.
- 3. pıtır pıtır: Bu ikileme, çocukların hızlı ve seri bir şekilde, sanki küçük adımlarla koşarak geldiklerini anlatır. Hareketin canlılığını ve çabukluğunu ifade eder.
Örnek 7:
Aşağıdaki metinde bulunan ikilemeleri bularak, bu ikilemelerin metnin genelindeki etkisini açıklayınız:
"Ormanda ilerlerken etrafımdaki sessizlik beni büyülemişti. Ağaçlar yaprak yaprak dökülüyor, yerler sarı ve kızıl bir örtüyle kaplanıyordu. Kuşların cıvıltıları uzaktan gelip geçiyor, arada sırada bir sincabın fındık fıstık aradığını görüyordum. Hava soğuk soğuk esiyordu ve ben bu huzurlu anın tadını ağır ağır çıkarıyordum."
"Ormanda ilerlerken etrafımdaki sessizlik beni büyülemişti. Ağaçlar yaprak yaprak dökülüyor, yerler sarı ve kızıl bir örtüyle kaplanıyordu. Kuşların cıvıltıları uzaktan gelip geçiyor, arada sırada bir sincabın fındık fıstık aradığını görüyordum. Hava soğuk soğuk esiyordu ve ben bu huzurlu anın tadını ağır ağır çıkarıyordum."
Çözüm:
Metindeki ikilemeler ve etkileri:
- yaprak yaprak: Ağaçlardan yaprakların dökülme eyleminin yoğunluğunu ve devamlılığını vurgular.
- gelip geçiyor: Kuş seslerinin sürekli olmadığını, ara sıra duyulduğunu ve geçici olduğunu belirtir.
- fındık fıstık: Sincabın çeşitli küçük yiyecekler aradığını, bu arayışın detayını pekiştirir.
- soğuk soğuk: Hava akımının hissedilir derecede soğuk olduğunu ve bu soğukluğun devam ettiğini ifade eder.
- ağır ağır: Anlatıcının bu anın tadını yavaşça, sindirerek ve acele etmeden çıkardığını belirtir.
Örnek 8:
Bir markette alışveriş yaparken yaşadığınız bir durumu, ikilemeler kullanarak anlatınız.
Çözüm:
Markete girdiğimde altı üstü bir süt alacaktım ama sonra gözüm indirimdeki ürünlere takıldı. Aman aman, ne kadar çok indirim! Önce bir sağa sola baktım, kimse var mı diye. Sonra acele acele reyonları gezmeye başladım. Bir bakmışım, elimde bir sürü şey var. Evirip çevirip ürünlere baktım, etiketlerini okudum. Sonunda kasaya geldiğimde, başlangıçta almayı düşündüğüm sütün yanında bir yığın başka şey vardı. İşin garibi, hepsini de ihtiyacım varmış gibi hissettim!
💡 Bu örnekte "altı üstü", "aman aman", "sağa sola", "acele acele", "evirip çevirip", "yığın" ve "işin garibi" gibi ifadeler ikileme örneğidir ve durumu daha canlı anlatmaya yardımcı olmuştur.
💡 Bu örnekte "altı üstü", "aman aman", "sağa sola", "acele acele", "evirip çevirip", "yığın" ve "işin garibi" gibi ifadeler ikileme örneğidir ve durumu daha canlı anlatmaya yardımcı olmuştur.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/8-sinif-turkce-ikilemeler/sorular