📄 8. Sınıf Fen Bilimleri: Kalıtım Çalışma Kağıdı
📌 1. Doğru / Yanlış
1. Fenotip, bir canlının genetik yapısının ve çevre koşullarının etkisiyle dış görünüşüne yansımasıdır.
2. Saf döl (homozigot) bireylerde anne ve babadan gelen aleller birbirine zıttır.
3. İnsanlarda doğacak çocuğun cinsiyetini babadan gelen sperm hücresi belirler.
4. Baskın alel, her durumda (hem homozigot hem heterozigot) etkisini fenotipte gösterir.
5. Akraba evlilikleri kalıtsal hastalıklara yol açan çekinik alellerin bir araya gelme olasılığını azaltır.
✏️ 2. Boşluk Doldurma
🔗 3. Kavram Eşleştirme
✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular
1. Melez döl iki bezelyenin (Aa x Aa) çaprazlanması sonucu genotip oranı nasıl gerçekleşir?
2. İnsanlarda bir bebeğin kız veya erkek olma olasılığı yüzde kaçtır?
3. Akraba evliliği yapan bireylerin çocuklarında kalıtsal hastalık görülme olasılığının yüksek olmasının temel nedeni nedir?
🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular
1. Melez düzgün tohumlu iki bezelye çaprazlanıyor (Düzgün tohum aleli "D", buruşuk tohum aleli "d" aleline baskındır).
I. Buruşuk tohumlu bezelye oluşma olasılığı %25'tir.
II. Oluşan bezelyelerin %75'i heterozigot genotiptedir.
III. Saf döl düzgün tohumlu bezelye oluşma olasılığı %25'tir.
Buna göre yukarıda verilen ifadelerden hangileri doğrudur?
2. İnsanlarda cinsiyetin kalıtımı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
3. Sarı tohumlu bir bezelye ile yeşil tohumlu bir bezelye çaprazlandığında, birinci kuşakta elde edilen tüm bezelyeler sarı tohumlu olmaktadır.
Buna göre çaprazlanan atalarla ilgili aşağıdakilerden hangisi kesinlikle söylenebilir? (Sarı tohum aleli baskındır.)
4. Genotipi "AaBb" olan bir birey ile ilgili olarak aşağıda yapılan değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
5. Akraba evliliklerinin kalıtsal hastalıklar üzerindeki etkisiyle ilgili;
I. Akrabaların genetik yapıları birbirine benzediği için aynı çekinik genleri taşıma olasılıkları yüksektir.
II. Akraba evliliği yapan kişilerin tüm çocukları kesinlikle hasta doğar.
III. Çekinik alellerle taşınan hastalıkların çocukta ortaya çıkma riski artar.
yargılarından hangileri doğrudur?
📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular
1. Heterozigot mor çiçekli bir bezelye ile beyaz çiçekli bir bezelyenin çaprazlanması sonucunda oluşabilecek bezelyelerin genotip ve fenotip oranlarını adım adım göstererek yazınız. (Mor çiçek aleli 'M', beyaz çiçek aleli 'm' olarak kullanılacaktır.)
2. İnsanlarda bebeğin cinsiyetinin nasıl belirlendiğini, anneden ve babadan gelen eşey kromozomlarını (X ve Y) dikkate alarak çaprazlama yöntemiyle açıklayınız.
3. Akraba evliliklerinin kalıtsal hastalık riskini artırmasının nedenini genetik prensiplere (alel, homozigot, çekinik gen kavramlarına) dayanarak detaylıca açıklayınız.
|
Ad Soyad: .................................. Sınıf / No: ....... / ......... Tarih: .... / .... / 202...
Kalıtım Çalışma Kağıdı
|
PUAN
|
A. Doğru (D) / Yanlış (Y) Bölümü
| ( .... ) | Fenotip, bir canlının genetik yapısının ve çevre koşullarının etkisiyle dış görünüşüne yansımasıdır. |
| ( .... ) | Saf döl (homozigot) bireylerde anne ve babadan gelen aleller birbirine zıttır. |
| ( .... ) | İnsanlarda doğacak çocuğun cinsiyetini babadan gelen sperm hücresi belirler. |
| ( .... ) | Baskın alel, her durumda (hem homozigot hem heterozigot) etkisini fenotipte gösterir. |
| ( .... ) | Akraba evlilikleri kalıtsal hastalıklara yol açan çekinik alellerin bir araya gelme olasılığını azaltır. |
B. Boşluk Doldurma Bölümü
| 1) | Bir karakterin ortaya çıkmasında etkisini her durumda gösteren alele .................... alel denir. |
| 2) | Canlının gen yapısının tamamına .................... denir. |
| 3) | Anne ve babadan aynı alellerin gelmesi durumuna saf döl ya da .................... denir. |
| 4) | İnsanda cinsiyet kromozomları kadınlarda ...................., erkeklerde XY şeklindedir. |
| 5) | Aralarında kan bağı bulunan bireylerin evlenmesine .................... evliliği denir. |
🔗 3. Kavram Eşleştirme
D. Kısa Cevaplı Sorular
| 1) | Melez döl iki bezelyenin (Aa x Aa) çaprazlanması sonucu genotip oranı nasıl gerçekleşir? |
| 2) | İnsanlarda bir bebeğin kız veya erkek olma olasılığı yüzde kaçtır? |
| 3) | Akraba evliliği yapan bireylerin çocuklarında kalıtsal hastalık görülme olasılığının yüksek olmasının temel nedeni nedir? |
E. Çoktan Seçmeli Sorular
| 1) |
Melez düzgün tohumlu iki bezelye çaprazlanıyor (Düzgün tohum aleli "D", buruşuk tohum aleli "d" aleline baskındır). I. Buruşuk tohumlu bezelye oluşma olasılığı %25'tir. II. Oluşan bezelyelerin %75'i heterozigot genotiptedir. III. Saf döl düzgün tohumlu bezelye oluşma olasılığı %25'tir. Buna göre yukarıda verilen ifadelerden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) I ve III
C) II ve III
D) I, II ve III
|
| 2) |
İnsanlarda cinsiyetin kalıtımı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Sağlıklı insanlarda cinsiyet kromozomları da dahil toplam 46 kromozom bulunur.
B) Dişilerde cinsiyet kromozomları XX, erkeklerde XY şeklindedir.
C) Bir çocuğun kız veya erkek olmasını anneden gelen yumurta hücresi belirler.
D) Her bir doğumda doğacak çocuğun erkek olma olasılığı %50'dir.
|
| 3) |
Sarı tohumlu bir bezelye ile yeşil tohumlu bir bezelye çaprazlandığında, birinci kuşakta elde edilen tüm bezelyeler sarı tohumlu olmaktadır. Buna göre çaprazlanan atalarla ilgili aşağıdakilerden hangisi kesinlikle söylenebilir? (Sarı tohum aleli baskındır.)
A) Yeşil tohumlu bezelye heterozigottur.
B) Sarı tohumlu ata bezelye homozigottur (saf döldür).
C) Oluşan tüm yeni bezelyeler homozigottur.
D) Sarı tohum aleli çekiniktir.
|
| 4) |
Genotipi "AaBb" olan bir birey ile ilgili olarak aşağıda yapılan değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
A) Her iki karakter bakımından da homozigottur.
B) Her iki karakter bakımından da heterozigottur.
C) Bir karakter bakımından homozigot, diğeri bakımından heterozigottur.
D) Sadece çekinik aleller taşımaktadır.
|
| 5) |
Akraba evliliklerinin kalıtsal hastalıklar üzerindeki etkisiyle ilgili; I. Akrabaların genetik yapıları birbirine benzediği için aynı çekinik genleri taşıma olasılıkları yüksektir. II. Akraba evliliği yapan kişilerin tüm çocukları kesinlikle hasta doğar. III. Çekinik alellerle taşınan hastalıkların çocukta ortaya çıkma riski artar. yargılarından hangileri doğrudur?
A) I ve II
B) I ve III
C) II ve III
D) I, II ve III
|
F. Açık Uçlu Klasik Sorular
| 1) | Heterozigot mor çiçekli bir bezelye ile beyaz çiçekli bir bezelyenin çaprazlanması sonucunda oluşabilecek bezelyelerin genotip ve fenotip oranlarını adım adım göstererek yazınız. (Mor çiçek aleli 'M', beyaz çiçek aleli 'm' olarak kullanılacaktır.) |
| 2) | İnsanlarda bebeğin cinsiyetinin nasıl belirlendiğini, anneden ve babadan gelen eşey kromozomlarını (X ve Y) dikkate alarak çaprazlama yöntemiyle açıklayınız. |
| 3) | Akraba evliliklerinin kalıtsal hastalık riskini artırmasının nedenini genetik prensiplere (alel, homozigot, çekinik gen kavramlarına) dayanarak detaylıca açıklayınız. |
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/8-sinif-fen-bilimleri-kalitim/etkinlikler