✅ 7. Sınıf Fen Bilimleri: Uzay araştırmaları Test Çöz

Türkiye'nin uzayda hem aktif hem de görevini tamamlamış birden fazla uydusu bulunmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangi uydu Türkiye'nin günümüzde aktif olarak görev yapan haberleşme uydularından biridir?

Dünya yörüngesinde işlevini yitirmiş insan yapımı cisimlerin tümü uzay kirliliğine neden olur.

Buna göre, aşağıda verilenlerden hangisi uzay kirliliğine neden olmaz?

Gök bilimciler gök cisimlerini daha net gözlemleyebilmek için rasathaneleri (gözlemevleri) özel olarak seçilmiş bölgelere kurarlar.

Buna göre, rasathane kurulacak bir bölgenin seçiminde aşağıdakilerden hangisi tercih edilmez?

Uzay araştırmaları için geliştirilen özel malzemeler ve teknolojiler zamanla günlük yaşamda da kullanılabilir hâle gelmiştir.

Aşağıdakilerden hangisi uzay araştırmaları sonucunda günlük hayatımıza kazandırılan ürünlerden biri değildir?

Uzay araştırmalarında kullanılan farklı işlevlere sahip uzay araçları şunlardır:

I. Tekrar kullanılabilen ve astronotları uzaya taşıyıp geri getirebilen araçlardır.
II. Bir gök cismini incelemek veya veri toplamak amacıyla uzayın derinliklerine gönderilen insansız araçlardır.
III. Dünya yörüngesinde dönen, içinde bilim insanlarının yaşayıp deneyler ve araştırmalar yaptığı dev tesislerdir.

Buna göre I, II ve III ile tanımlanan uzay araçları hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Aynalı bir teleskop olan Hubble Uzay Teleskobu, 1990 yılında fırlatıldığından bu yana Dünya üzerindeki teleskoplara kıyasla uzayın çok daha net ve derin görüntülerini elde etmemizi sağlamıştır.

Hubble Uzay Teleskobu'nun Dünya'daki teleskoplara göre daha net görüntüler elde etmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'nin uzay filosu farklı görevlere sahip aktif ve pasif (görevi bitmiş) uydulardan oluşmaktadır.

Aşağıdaki tabloda Türkiye'ye ait bazı uydular verilmiştir:
1. Türksat 4A
2. Göktürk-2
3. Türksat 1B
4. RASAT

Bu uyduların durumları ile ilgili yapılan aşağıdaki sınıflandırmalardan hangisi doğrudur?

Uzay kirliliği, insanların uzay araştırmaları sonucunda Dünya etrafındaki yörüngede bıraktığı atıkların oluşturduğu kirliliktir.

Uzay kirliliği ile ilgili verilen;

I. Yörüngede kontrolden çıkan çöpler, aktif görev yapan yapay uydulara çarparak hasar verebilir.
II. Tüm uzay çöpleri kısa sürede atmosferde yanıp yok olduğu için gelecekteki uzay seyahatlerini tehdit etmez.
III. Uzay araçlarının tasarlanırken ömrü tükendiğinde kendiliğinden güvenli bir şekilde yok olmasını sağlayacak sistemlerin eklenmesi kirliliği önlemeye yardımcı olur.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Bir ülkede kurulması planlanan yeni bir ulusal rasathane (gözlemevi) için 4 farklı aday bölge belirlenmiş ve bu bölgelere ait özellikler araştırılarak aşağıdaki veriler elde edilmiştir:

- K Bölgesi: Rakım: $ 150 \text{ m} $, Yıllık Bulutlu Gün Sayısı: $ 180 \text{ gün} $, Şehir Merkezine Uzaklık: $ 5 \text{ km} $
- L Bölgesi: Rakım: $ 2100 \text{ m} $, Yıllık Bulutlu Gün Sayısı: $ 40 \text{ gün} $, Şehir Merkezine Uzaklık: $ 60 \text{ km} $
- M Bölgesi: Rakım: $ 800 \text{ m} $, Yıllık Bulutlu Gün Sayısı: $ 120 \text{ gün} $, Şehir Merkezine Uzaklık: $ 15 \text{ km} $
- N Bölgesi: Rakım: $ 1900 \text{ m} $, Yıllık Bulutlu Gün Sayısı: $ 150 \text{ gün} $, Şehir Merkezine Uzaklık: $ 8 \text{ km} $

Buna göre, en ideal gözlem şartlarının sağlanması için rasathanenin hangi bölgeye kurulması en uygundur?

Teleskobun icadı, insanlığın evrene bakışını kökten değiştirmiştir. Hans Lippershey tarafından icat edildikten sonra Galileo Galilei tarafından gökyüzü incelemelerinde kullanılmıştır.

Teleskobun gelişimi ve gök bilimine katkıları ile ilgili;

I. İnsanların çıplak gözle göremediği gök cisimlerinin incelenmesine ve yeni gezegen/uydu keşiflerine imkân tanımıştır.
II. Teleskoptan önce gökyüzü gözlemleri ve gök bilimi çalışmaları hiç yapılmamıştır.
III. Teleskop teknolojisindeki gelişmeler, uzay hakkında bilinen doğru sanılan bazı yanlış bilgilerin düzeltilmesini sağlamıştır.

yargılarından hangileri doğrudur?

Farklı türdeki teleskoplar gök cisimlerini incelemek için farklı mekanizmalar kullanırlar.

Teleskop türleri ve özellikleri ile ilgili aşağıda yapılan eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

Bir bölgede 1980 yılında bir dağın tepesine kurulan optik gözlemevinin zaman içindeki gözlem kalitesi ve etrafındaki değişimler araştırılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre hazırlanan tablo aşağıdadır:

- 1980 Yılı: Şehre Uzaklık: $ 30 \text{ km} $, Bölgedeki Işık Kirliliği Düzeyi: %5, Ortalama Görüntü Netlik Derecesi: %95
- 2000 Yılı: Şehre Uzaklık: $ 15 \text{ km} $ (Şehir dağa doğru büyümüş), Bölgedeki Işık Kirliliği Düzeyi: %25, Ortalama Görüntü Netlik Derecesi: %75
- 2020 Yılı: Şehre Uzaklık: $ 2 \text{ km} $, Bölgedeki Işık Kirliliği Düzeyi: %60, Ortalama Görüntü Netlik Derecesi: %40

Bu araştırma verilerine dayanılarak yapılan aşağıdaki çıkarımlardan hangisi kesinlikle doğrudur?

Uzay araştırmaları yapan bilim insanları, Dünya etrafındaki iki farklı yörünge bölgesinde bulunan cisim sayıları ve bu cisimlerin ortalama hareket hızları ile ilgili aşağıdaki bilgileri derlemiştir:

1. Bölge (Alçak Yörünge - 500 km yükseklik):
- Aktif ve pasif toplam uydu sayısı: $ 8000 $ adet
- Boyutu 1 cm'den büyük uzay çöpü sayısı: Yaklaşık $ 500.000 $ adet
- Cisimlerin ortalama dolanma hızı: $ 28.000 \text{ km/saat} $

2. Bölge (Yüksek Yörünge - 36.000 km yükseklik):
- Aktif ve pasif toplam uydu sayısı: $ 600 $ adet
- Boyutu 1 cm'den büyük uzay çöpü sayısı: Yaklaşık $ 10.000 $ adet
- Cisimlerin ortalama dolanma hızı: $ 11.000 \text{ km/saat} $

Bu bilgilere göre, aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

Uzay araştırmalarında kullanılan K, L, M ve N araçlarına ait bazı özellikler aşağıdaki tabloda simgelerle gösterilmiştir ("+" özelliği taşıyor, "-" özelliği taşımıyor):

- K Aracı: [İnsan Taşıma: +] | [Tekrar Kullanılabilme: +] | [Dünyaya Geri Dönüş: +]
- L Aracı: [İnsan Taşıma: -] | [Tekrar Kullanılabilme: -] | [Derin Uzaya/Gökcismine Seyahat: +]
- M Aracı: [İnsan Taşıma: +] | [Dünya Yörüngesinde Sabit Kalma ve Laboratuvar Olma: +] | [Geri Dönüş İçin Tasarlanma: -]
- N Aracı: [İnsan Taşıma: -] | [Uzay Araçlarını Yörüngeye Taşıyıp İtmeyi Sağlama: +] | [Tekrar Kullanılabilme: -]

Bu tabloya göre K, L, M ve N araçlarının kimliği ve görevleri ile ilgili yapılan aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?