🎓 6. Sınıf
📚 6. Sınıf Türkçe
💡 6. Sınıf Türkçe: Sözcük Ve Sözcük Gruplarında Anlam Çözümlü Örnekler
6. Sınıf Türkçe: Sözcük Ve Sözcük Gruplarında Anlam Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "sıcak" kelimesi gerçek anlamıyla kullanılmıştır? 🤔
a) Bu davranışıyla beni çok sıcak karşıladı.
b) Bugün hava çok sıcak, dışarı çıkmayalım.
c) Arkadaşımla aramızda sıcak bir sohbet vardı.
d) Yeni komşularımız bize çok sıcak davrandı.
a) Bu davranışıyla beni çok sıcak karşıladı.
b) Bugün hava çok sıcak, dışarı çıkmayalım.
c) Arkadaşımla aramızda sıcak bir sohbet vardı.
d) Yeni komşularımız bize çok sıcak davrandı.
Çözüm:
✅ Cevap: b)
- 👉 Gerçek Anlam (Temel Anlam): Bir kelimenin akla gelen ilk, bilinen anlamıdır.
- a) "Sıcak karşıladı" ifadesi, samimi ve içten anlamında kullanılmıştır, bu mecaz anlamdır.
- b) "Hava çok sıcak" ifadesi, havanın ısısının yüksek olduğunu belirtir. Bu, "sıcak" kelimesinin gerçek anlamıdır. ☀️
- c) "Sıcak bir sohbet", samimi ve keyifli sohbet anlamındadır, bu da mecaz anlamdır.
- d) "Sıcak davrandı", içten ve samimi davrandı anlamındadır, bu da mecaz anlamdır.
Örnek 2:
"Onun bu sözleri kalbimi kırdı." cümlesindeki "kırmak" kelimesinin anlam özelliği aşağıdakilerden hangisidir? 💔
a) Gerçek Anlam
b) Terim Anlam
c) Mecaz Anlam
d) Yan Anlam
a) Gerçek Anlam
b) Terim Anlam
c) Mecaz Anlam
d) Yan Anlam
Çözüm:
✅ Cevap: c)
- 👉 Mecaz Anlam: Bir kelimenin gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak kazandığı yeni anlamdır.
- "Kırmak" kelimesinin gerçek anlamı, bir şeyi parçalara ayırmak, bütünlüğünü bozmaktır (örn: "Bardağı kırdı.").
- Bu cümlede ise "kalbini kırmak", birini üzmek, incitmek anlamında kullanılmıştır. Bu, kelimenin gerçek anlamıyla hiçbir ilişkisi olmayan, yeni bir anlamdır. Bu nedenle mecaz anlamdır. 😔
Örnek 3:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili kelime terim anlamıyla kullanılmıştır? 🔬
a) Maçta atılan gol herkesi coşturdu.
b) Bu işin sonunu merak ediyorum.
c) Soğuk rüzgar yüzüme çarptı.
d) Olayın iç yüzünü öğrenmek istedik.
a) Maçta atılan gol herkesi coşturdu.
b) Bu işin sonunu merak ediyorum.
c) Soğuk rüzgar yüzüme çarptı.
d) Olayın iç yüzünü öğrenmek istedik.
Çözüm:
✅ Cevap: a)
- 👉 Terim Anlam: Bir bilim, sanat, spor dalı veya mesleğe özgü kavramları karşılayan kelimelerdir.
- a) "Gol" kelimesi, futbol gibi spor dallarına ait özel bir kavramdır. Bu nedenle terim anlamıyla kullanılmıştır. ⚽
- b) "Son" kelimesi genel bir anlam taşır.
- c) "Rüzgar" kelimesi günlük dilde kullanılan bir doğa olayıdır.
- d) "İç yüzü" ifadesi ise mecaz anlamda kullanılmıştır.
Örnek 4:
"Kapının kolu kırılmış, içeri giremiyoruz." cümlesindeki "kol" kelimesinin anlam özelliği aşağıdakilerden hangisidir?🚪
a) Gerçek Anlam
b) Mecaz Anlam
c) Terim Anlam
d) Yan Anlam
a) Gerçek Anlam
b) Mecaz Anlam
c) Terim Anlam
d) Yan Anlam
Çözüm:
✅ Cevap: d)
- 👉 Yan Anlam: Bir kelimenin gerçek anlamıyla bağlantılı olarak, genellikle bir şeye benzerliği veya işlevi nedeniyle kazandığı yeni anlamdır.
- "Kol" kelimesinin gerçek anlamı insan veya hayvan vücudundaki uzuvdur.
- Cümlede geçen "kapının kolu" ifadesi, kapıyı açıp kapamaya yarayan, insan koluna benzer bir işlevi olan parçayı ifade eder. Bu, gerçek anlamdan tamamen uzaklaşmamış, onunla bağlantılı bir anlamdır. Bu nedenle yan anlamdır. 🔑
Örnek 5:
Aşağıdaki kelime çiftlerinden hangisi eş anlamlı (anlamdaş) değildir? 🧐
a) Okul - Mektep
b) Öğrenci - Talebe
c) Doktor - Hekim
d) Siyah - Beyaz
a) Okul - Mektep
b) Öğrenci - Talebe
c) Doktor - Hekim
d) Siyah - Beyaz
Çözüm:
✅ Cevap: d)
- 👉 Eş Anlamlı (Anlamdaş) Kelimeler: Yazılışları farklı, anlamları aynı olan kelimelerdir.
- a) "Okul" ve "mektep" aynı anlama gelir.
- b) "Öğrenci" ve "talebe" aynı anlama gelir.
- c) "Doktor" ve "hekim" aynı anlama gelir.
- d) "Siyah" ve "beyaz" kelimeleri birbirinin zıt anlamlısıdır, eş anlamlı değildir. ⚫⚪
Örnek 6:
"Bu uzun yolculuktan sonra kısa bir mola verdik." cümlesinde altı çizili kelimelerin anlam ilişkisi nedir? ↔️
a) Eş anlamlı
b) Zıt anlamlı
c) Eş sesli
d) Yan anlamlı
a) Eş anlamlı
b) Zıt anlamlı
c) Eş sesli
d) Yan anlamlı
Çözüm:
✅ Cevap: b)
- 👉 Zıt Anlamlı (Karşıt Anlamlı) Kelimeler: Anlamca birbirinin tamamen tersi, karşıtı olan kelimelerdir.
- "Uzun" kelimesinin karşıtı "kısa"dır. Bu iki kelime birbirine zıt anlamlıdır. 📏
Örnek 7:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde eş sesli (sesteş) bir kelime kullanılmıştır? 👂
a) Annem pazardan taze elma aldı.
b) Bahçedeki gül çok güzel kokuyordu.
c) O, çok tembel bir öğrenciydi.
d) Yeni kitap okumaya başladım.
a) Annem pazardan taze elma aldı.
b) Bahçedeki gül çok güzel kokuyordu.
c) O, çok tembel bir öğrenciydi.
d) Yeni kitap okumaya başladım.
Çözüm:
✅ Cevap: b)
- 👉 Eş Sesli (Sesteş) Kelimeler: Yazılışları ve okunuşları aynı olduğu halde, anlamları birbirinden tamamen farklı olan kelimelerdir.
- a) "Elma" kelimesinin tek bir anlamı vardır.
- b) "Gül" kelimesi hem bir çiçek adıdır (örn: "Bahçedeki gül açtı.") hem de "gülmek" eyleminin köküdür (örn: "Çok güldük."). Bu cümlede çiçek anlamında kullanılmıştır. İki farklı anlamı olduğu için eş sesli bir kelimedir. 🌹😊
- c) "Tembel" kelimesinin tek bir anlamı vardır.
- d) "Kitap" kelimesinin tek bir anlamı vardır.
Örnek 8:
Öğretmen, öğrencilerine "Ayşe'nin etekleri zil çalıyor." cümlesini tahtaya yazarak bu söz grubunun anlamını sormuştur. Öğrencilerden hangisinin cevabı doğrudur? 🔔
a) Ali: Ayşe'nin eteğine küçük ziller takılmış.
b) Zeynep: Ayşe çok sinirlenmiş ve kızgın.
c) Can: Ayşe çok sevinçli ve mutlu.
d) Elif: Ayşe'nin etekleri çok ses çıkarıyor.
a) Ali: Ayşe'nin eteğine küçük ziller takılmış.
b) Zeynep: Ayşe çok sinirlenmiş ve kızgın.
c) Can: Ayşe çok sevinçli ve mutlu.
d) Elif: Ayşe'nin etekleri çok ses çıkarıyor.
Çözüm:
✅ Cevap: c)
- 👉 Deyimler: Genellikle gerçek anlamından uzaklaşmış, kalıplaşmış söz gruplarıdır. Deyimlerin anlamı genellikle kelimelerin tek tek anlamlarından çıkarılamaz.
- "Etekleri zil çalmak" deyimi, bir kişinin çok sevinçli, mutlu ve heyecanlı olduğunu anlatmak için kullanılır. 🎉
- Ali, Elif ve Zeynep'in verdiği cevaplar deyimin gerçek anlamını veya yanlış bir anlamını ifade etmektedir.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/6-sinif-turkce-sozcuk-ve-sozcuk-gruplarinda-anlam/sorular