🎓 6. Sınıf
📚 6. Sınıf Türkçe
💡 6. Sınıf Türkçe: Deyimler Çözümlü Örnekler
6. Sınıf Türkçe: Deyimler Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
"Etekleri zil çalmak" deyimi günlük hayatta hangi durumu ifade etmek için kullanılır?
A) Çok korkmak ve heyecanlanmak
B) Aşırı sevinmek ve neşelenmek
C) Çok yorulmak ve bitkin düşmek
D) Üzülmek ve ağlamak
A) Çok korkmak ve heyecanlanmak
B) Aşırı sevinmek ve neşelenmek
C) Çok yorulmak ve bitkin düşmek
D) Üzülmek ve ağlamak
Çözüm:
- 1. Adım: Deyimin kelime anlamından ziyade mecaz anlamını düşünmeliyiz.
- 2. Adım: "Etekleri zil çalmak" deyimi, bir insanın duyduğu büyük bir mutluluk veya sevinç nedeniyle yerinde duramayacak kadar neşelenmesi durumunu anlatır.
- 3. Adım: Bu açıklamaya göre doğru seçenek B şıkkıdır.
✅ Doğru Cevap: B
Örnek 2:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "gözden düşmek" deyiminin anlamını karşılayan bir kullanım vardır?
A) Öğretmenimizin verdiği tüm ödevleri eksiksiz olarak yerine getirdim.
B) Yaptığı hatalı davranışlar yüzünden herkesin sevgisini ve değerini kaybetti.
C) Sınavı kazandığını öğrenince adeta havalara uçtu.
D) Uzun süredir görmediği arkadaşına sarılıp ağladı.
A) Öğretmenimizin verdiği tüm ödevleri eksiksiz olarak yerine getirdim.
B) Yaptığı hatalı davranışlar yüzünden herkesin sevgisini ve değerini kaybetti.
C) Sınavı kazandığını öğrenince adeta havalara uçtu.
D) Uzun süredir görmediği arkadaşına sarılıp ağladı.
Çözüm:
- 1. Adım: "Gözden düşmek" deyimi, eskiden gösterilen ilgi, sevgi veya saygıyı yitirmek, değer kaybetmek anlamına gelir.
- 2. Adım: Seçenekleri incelediğimizde B şıkkında geçen "sevgisini ve değerini kaybetti" ifadesi bu deyimin tanımıyla birebir uyuşmaktadır.
✅ Doğru Cevap: B
Örnek 3:
🛒 Market alışverişine çıkmadan önce annesi Ahmet'e şöyle seslendi: "Oğlum, markete gitmeden önce mutlaka göz gezdirmem gereken bazı broşürler var, indirimleri kaçırmayalım."
Annesinin kurduğu bu cümledeki deyimin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
Annesinin kurduğu bu cümledeki deyimin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm:
- 1. Adım: Günlük hayatta sıkça kullandığımız "göz gezdirmek" deyimini ele alalım.
- 2. Adım: Bu deyim, bir metni ya da nesneyi incelemeden, çok hızlı bir şekilde, üstünkörü okumak veya bakmak anlamında kullanılır.
- 3. Adım: Anne de market broşürlerini detaylıca incelemeye vakti olmadığı için hızlıca üstünkörü inceleyeceğini belirtmiştir.
💡 Not: Günlük hayatta bir dergiye veya kitaba hızlıca bakarken bu deyimi güvenle kullanabilirsiniz.
Örnek 4:
📱 Türkçe öğretmeni Zeynep Hanım, akıllı tahtaya şu dört deyimi yansıtmıştır:
1. Küplere binmek
2. Ateş püskürmek
3. Tepesi atmak
4. Ağzı kulaklarına varmak
Buna göre, numaralandırılmış deyimlerden hangisi diğerlerinden farklı bir duyguyu ifade etmektedir?
1. Küplere binmek
2. Ateş püskürmek
3. Tepesi atmak
4. Ağzı kulaklarına varmak
Buna göre, numaralandırılmış deyimlerden hangisi diğerlerinden farklı bir duyguyu ifade etmektedir?
Çözüm:
- 1. Adım: Deyimlerin anlamlarını tek tek inceleyelim.
- 2. Adım: "Küplere binmek", "ateş püskürmek" ve "tepesi atmek" deyimleri çok öfkelenmek, sinirlenmek anlamlarına gelir.
- 3. Adım: "Ağzı kulaklarına varmak" deyimi ise aşırı sevinmek, mutlu olmak anlamını taşır.
- 4. Adım: 4 numaralı deyim duygu türü olarak diğerlerinden ayrılmaktadır.
✅ Doğru Cevap: 4
Örnek 5:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim yanlış anlamda kullanılmıştır?
A) Sınavdan yüksek not alacağını duyunca ağzı kulaklarına vardı.
B) Annesi ona kızınca hemen küplere bindi, çok neşeliydi.
C) Bütün işleri tek başına yapmaktan canına tak etti.
D) Söylediğim sırrı başkasına anlatınca gerçekten küplere bindim.
A) Sınavdan yüksek not alacağını duyunca ağzı kulaklarına vardı.
B) Annesi ona kızınca hemen küplere bindi, çok neşeliydi.
C) Bütün işleri tek başına yapmaktan canına tak etti.
D) Söylediğim sırrı başkasına anlatınca gerçekten küplere bindim.
Çözüm:
- 1. Adım: B şıkkında "küplere bindi" (çok öfkelendi) ifadesi ile "çok neşeliydi" açıklaması birbiriyle çelişmektedir.
- 2. Adım: Öfkelenen bir insan neşeli olamaz, dolayısıyla bu cümlede deyim yanlış bir bağlamda kullanılmıştır.
✅ Doğru Cevap: B
Örnek 6:
Karşısındakinin söylediklerine hiç önem vermemek, onu dinlemiyormuş gibi davranmak anlamındaki deyim aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kulak kabartmak
B) Kulak asmamak
C) Kulak kesilmek
D) Kulak misafiri olmak
A) Kulak kabartmak
B) Kulak asmamak
C) Kulak kesilmek
D) Kulak misafiri olmak
Çözüm:
- 1. Adım: Seçeneklerdeki "kulak" kelimesiyle yapılan deyimleri analiz edelim.
- 2. Adım: "Kulak asmamak", söylenenleri önemsememek, dikkate almamak demektir.
- 3. Adım: Diğer deyimler gizlice dinlemek veya dikkatle dinlemek anlamlarına gelir.
✅ Doğru Cevap: B
Örnek 7:
🏃♂️ Sınıf koçu Kerem Öğretmen, okulun basketbol turnuvasına hazırlanırken öğrencilerine şu tavsiyeyi vermiştir: "Çocuklar, maçta galibiyeti elde etmek için son dakikaya kadar canla başla mücadele etmelisiniz."
Kerem Öğretmen'in kullandığı "canla başla" deyimi hangi anlama gelmektedir?
Kerem Öğretmen'in kullandığı "canla başla" deyimi hangi anlama gelmektedir?
Çözüm:
- 1. Adım: "Canla başla" deyimi, bir işi yaparken büyük bir gayret göstermek, var gücüyle ve özveriyle çalışmak demektir.
- 2. Adım: Günlük hayatta zorlu bir sınava veya projeye hazırlanırken de bu deyimi "canla başla çalışmak" şeklinde kullanabiliriz.
🎯 Özet: Büyük bir özveri ve çaba göstermeyi ifade eder.
Örnek 8:
🧩 Bir bulmaca etkinliğinde anlamları verilen deyimler eşleştirilecektir:
I. Çok susamak
II. Çok korkmak
III. Çok şaşırmak
Aşağıdaki deyimlerden hangisi bu grupttaki açıklamalardan hiçbiriyle eşleşmez?
A) Kutup ayısı olmak
B) Yüreği ağzına gelmek
C) Küçük dilini yutmak
D) Tdatak / Dilini yutmak
I. Çok susamak
II. Çok korkmak
III. Çok şaşırmak
Aşağıdaki deyimlerden hangisi bu grupttaki açıklamalardan hiçbiriyle eşleşmez?
A) Kutup ayısı olmak
B) Yüreği ağzına gelmek
C) Küçük dilini yutmak
D) Tdatak / Dilini yutmak
Çözüm:
- 1. Adım: "Yüreği ağzına gelmek" deyimi II numaralı "Çok korkmak" anlamını karşılar.
- 2. Adım: "Küçük dilini yutmak" deyimi III numaralı "Çok şaşırmak" anlamını karşılar.
- 3. Adım: Listede "Çok susamak" anlamını veren yaygın deyim "kütüklere binmek" veya benzeri değildir, ancak A şıkkındaki "Kutup ayısı olmak" tamamen farklı bir anlama gelir ve buradaki anlamlarla eşleşmez.
✅ Doğru Cevap: A
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/6-sinif-turkce-deyimler/sorular