✅ 6. Sınıf Fen Bilimleri: Katı ve sıvı hâllerine ait yoğunlukları karşılaştırarak bu durumun canlılar için önemi hakkında bilimsel çıkarımlar yapabilme Test Çöz
✅ 6. Sınıf Fen Bilimleri: Katı ve sıvı hâllerine ait yoğunlukları karşılaştırarak bu durumun canlılar için önemi hakkında bilimsel çıkarımlar yapabilme Testi
Bir bardağa su doldurup içine birkaç parça buz attığımızda buz küplerinin suyun yüzeyinde yüzdüğünü görürüz.
Bu durumun temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
B) Buzun yoğunluğunun suyun yoğunluğundan küçük olması
C) Buzun sıcaklığının suyun sıcaklığından yüksek olması
D) Buzun hacminin suyun hacminden küçük olması
Belirli bir miktar sıvı su donarak buz hâline geçtiğinde kütlesi değişmezken hacmi artar.
Bu durum suyun yoğunluğunda nasıl bir değişime sebep olur?
B) Yoğunluğu değişmez.
C) Yoğunluğu azalır.
D) Yoğunluğu önce artar, sonra azalır.
Saf suyun yoğunluğu $ 1\text{ g/cm}^3 $ olarak bilinmektedir.
Buna göre, suyun katı hâli olan buzun yoğunluğu aşağıdakilerden hangisi olabilir?
B) $ 1.1\text{ g/cm}^3 $
C) $ 1.5\text{ g/cm}^3 $
D) $ 2.0\text{ g/cm}^3 $
Kış aylarında hava sıcaklığının sıfırın altına düştüğü bölgelerde göllerdeki donma olayı gerçekleşir.
Göllerdeki bu donma olayı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
B) Göller yüzeyden başlayarak aşağıya doğru donar.
C) Göllerin sadece orta kısımları donar, yüzeyi donmaz.
D) Göllerin donması yoğunluk farkından etkilenmez.
Aynı kütleye sahip sıvı su ve buz örnekleri için yapılan karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?
A) Buzun hacmi suyun hacminden daha küçüktür.B) Suyun yoğunluğu buzun yoğunluğundan daha küçüktür.
C) Buzun hacmi suyun hacminden daha büyüktür.
D) Her ikisinin de birim hacimdeki kütle miktarları birbirine eşittir.
Ağzına kadar suyla doldurulup kapağı sıkıca kapatılan cam bir şişe dondurucuya konulduğunda bir süre sonra şişenin çatladığı gözlenir.
Bu deneyle ilgili yapılan aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?
B) Donma sürecinde suyun hacminin artması bu duruma sebep olmuştur.
C) Suyun donarken büzülmesi şişenin içindeki basıncı azaltmıştır.
D) Cam şişenin soğukta genleşmesi suyun hacminden daha fazla olmuştur.
Çoğu saf madde katı hâle geçtiğinde tanecikleri birbirine yaklaşır, hacmi küçülür ve yoğunluğu artar. Bu maddelerin katıları kendi sıvılarında batar. Ancak su donduğunda bu durumun tersi gerçekleşir.
Buna göre, suyun bu özel davranışı ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılamaz?
B) Buzun yoğunluğu sıvı suyun yoğunluğundan küçüktür.
C) Doğadaki tüm sıvı maddeler donduklarında kendi sıvılarında yüzerler.
D) Suyun bu özelliği, su ekosistemlerindeki canlı yaşamının korunmasında etkilidir.
Kış mevsiminde bir gölün yüzeyinin buzla kaplanması, göldeki canlı yaşamı için hayati bir önem taşır.
Buna göre, yüzeyde oluşan buz tabakasının canlılar için sağladığı fayda aşağıdakilerden hangisinde doğru açıklanmıştır?
B) Buz tabakası ısı yalıtımı sağlayarak alt kısımdaki suyun tamamen donmasını engeller ve canlıların yaşamasını sağlar.
C) Buz tabakası sudaki oksijen miktarını artırarak balıkların daha kolay solunum yapmasını sağlar.
D) Buz tabakası suyun akış hızını artırarak canlıların daha hızlı hareket etmesine yardımcı olur.
Bir öğrenci laboratuvarda yaptığı deneyde, kütlesi $ 90\text{ g} $ olan bir buz kalıbının hacmini dereceli silindir yardımıyla $ 100\text{ cm}^3 $ olarak ölçüyor. Aynı sıcaklıktaki sıvı suyun yoğunluğunun ise $ 1\text{ g/cm}^3 $ olduğunu biliyor.
Öğrencinin elde ettiği bu verilere göre yapacağı bilimsel çıkarım aşağıdakilerden hangisidir?
B) Buzun yoğunluğu $ 1.1\text{ g/cm}^3 $ olup, sudan büyük olduğu için buz suda batar.
C) Buzun yoğunluğu $ 0.9\text{ g/cm}^3 $ olup, sudan küçük olduğu için buz suda batar.
D) Buzun yoğunluğu $ 1\text{ g/cm}^3 $ olup, su ile eşit olduğu için buz askıda kalır.
Suyun sıcaklığa bağlı yoğunluk değişimini inceleyen bir araştırmacı aşağıdaki bilgilere ulaşıyor:
- Sıvı suyun yoğunluğu en yüksek değerine $ 4^\circ\text{C} $'ta ulaşır ($ 1\text{ g/cm}^3 $).
- Sıcaklık $ 0^\circ\text{C} $'a düştüğünde ve su buza dönüştüğünde yoğunluğu yaklaşık $ 0.92\text{ g/cm}^3 $'e geriler.
Bu bilgilere göre, soğuk kış günlerinde derin bir gölün en dip kısmındaki su sıcaklığının genellikle kaç derece olması beklenir ve bu durumun canlılar için önemi nedir?
B) $ 4^\circ\text{C} $'tur; çünkü yoğunluğu en büyük olan su dipte kalır ve buradaki canlıların donmadan yaşamasını sağlar.
C) $ -4^\circ\text{C} $'tur; çünkü dipteki su donarak canlılar için sert bir zemin oluşturur.
D) $ 10^\circ\text{C} $'tur; çünkü dipteki su sürekli kaynayarak sıcaklığı artırır.
Fen bilimleri dersinde öğretmen tahtaya şu soruyu yazar: "Eğer su, diğer birçok madde gibi donarken büzülüp yoğunluğu artsaydı, kışın göllerdeki yaşam nasıl etkilenirdi?"
Öğrencilerin bu soruya verdiği aşağıdaki cevaplardan hangisi bilimsel olarak doğrudur?
B) Oluşan buzlar dibe batacağı için göller tamamen donar ve dipteki canlı yaşamı yok olurdu.
C) Buz dibe batacağı için suyun yüzeyindeki buharlaşma engellenir ve su seviyesi sürekli artardı.
D) Su altındaki canlılar buzun üzerinde yürüyerek karaya çıkmak zorunda kalırlardı.
Bir araştırmacı özdeş iki behere eşit hacimde sıvılar koyuyor. 1. behere sıvı su doldurup içine bir parça buz (katı su) bırakıyor. 2. behere ise sıvı parafin doldurup içine bir parça katı parafin bırakıyor. Deney sonucunda 1. beherdeki buzun yüzdüğünü, 2. beherdeki katı parafinin ise dibe battığını gözlemliyor.
Araştırmacının yaptığı bu deneye göre aşağıdaki yorumlardan hangisi kesinlikle doğrudur?
B) Parafin donarken hacmi genişlediği için katı hâli sıvısında batmıştır.
C) Su donarken hacmi artıp yoğunluğu azaldığı için buz su yüzeyinde kalmıştır; bu durum su ekosistemlerindeki canlılar için koruyucu bir etkidir.
D) Sıvı parafinin yoğunluğu suyun yoğunluğundan büyük olduğu için katı parafin batmıştır.
Bir göldeki suyun derinliğe bağlı sıcaklık değişimi kış aylarında incelenmiştir. Yapılan ölçümlerde göl yüzeyindeki buz tabakasının hemen altındaki suyun sıcaklığı $ 0^\circ\text{C} $, orta derinlikteki suyun sıcaklığı $ 2^\circ\text{C} $ ve en dipteki suyun sıcaklığı $ 4^\circ\text{C} $ olarak ölçülmüştür.
Bu ölçüm sonuçları ve suyun yoğunluk özellikleri dikkate alındığında yapılan aşağıdaki analizlerden hangisi yanlıştır?
B) Yüzeydeki buz tabakası havadaki dondurucu soğuğun alt katmanlara iletilmesini yavaşlatan bir yalıtkan görevi görür.
C) Eğer suyun yoğunluğu $ 0^\circ\text{C} $'ta en büyük olsaydı, gölün en dip kısmındaki su sıcaklığı $ 0^\circ\text{C} $ olurdu ve göl dipten donmaya başlardı.
D) Gölün yüzeyindeki buz eridikçe yoğunluğu artacağı için doğrudan katı parçalar hâlinde dibe doğru çöker ve dipteki sıcak suyu yüzeye zorlar.
Kutuplarda çalışan bilim insanları, kalınlığı $ 2\text{ metre}$yi bulan deniz buzunun altındaki yaşamı incelemektedir. Dış ortam sıcaklığı $ -30^\circ\text{C} $ iken, buzun hemen altındaki deniz suyunun sıcaklığı $ -1.8^\circ\text{C} $ (tuzlu suyun donma noktası) ve daha derinlerdeki suyun sıcaklığı ise yaklaşık $ 1^\circ\text{C} $ olarak ölçülmüştür. Bu ortamda foklar, balıklar ve çeşitli mikroskobik canlılar yaşamını sorunsuz sürdürmektedir.
Dört öğrenci bu durumla ilgili aşağıdaki açıklamaları yapmıştır:
- Aslı: Buzun yoğunluğu suyun yoğunluğundan küçük olduğu için buz üstte kalmış ve altındaki canlılara yaşam alanı sunmuştur.
- Berat: Buz tabakası üstten gelen soğuk havayı engelleyerek bir battaniye gibi ısı yalıtımı sağlamıştır.
- Ceren: Eğer su donarken hacmi küçülseydi, deniz dipten donarak tüm bu canlıların ölümüne neden olurdu.
- Deniz: Derinlerdeki suyun sıcaklığının $ 1^\circ\text{C} $ olması, tuzlu suyun yoğunluğunun tatlı sudan her sıcaklıkta daha küçük olmasından kaynaklanır.
Buna göre hangi öğrencilerin yaptığı açıklamalar bilimsel olarak doğrudur?
B) Berat, Ceren ve Deniz
C) Aslı, Berat ve Ceren
D) Aslı, Ceren ve Deniz
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/6-sinif-fen-bilimleri-kati-ve-sivi-h-llerine-ait-yogunluklari-karsilastirarak-bu-durumun-canlilar-icin-onemi-hakkinda-bilimsel-cikarimlar-yapabilme/testler