🎓 6. Sınıf
📚 6. Sınıf Fen Bilimleri
💡 6. Sınıf Fen Bilimleri: Elektriğin iletimi: iletken ve yalıtkan maddeler Çözümlü Örnekler
6. Sınıf Fen Bilimleri: Elektriğin iletimi: iletken ve yalıtkan maddeler Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Aşağıdakilerden hangisi elektriği ileten bir maddeye örnektir?
A) Tahta kaşık
B) Plastik cetvel
C) Metal çivi
D) Lastik eldiven
Çözüm:
Bu soruda elektriği ileten yani iletken bir madde bulmamız gerekiyor.
- A seçeneğindeki tahta kaşık, ahşap olduğu için elektriği iletmez.
- B seçeneğindeki plastik cetvel, plastik yalıtkan bir maddedir.
- C seçeneğindeki metal çivi, metaller genellikle elektriği iyi iletir.
- D seçeneğindeki lastik eldiven, lastik yalıtkan bir maddedir.
Örnek 2:
Elektriği iletmeyen maddelere ne ad verilir?
A) İletken
B) Yalıtkan
C) Yarı iletken
D) Manyetik
Çözüm:
Elektriği iletmeyen maddeler, elektrik akımının geçişini engelleyen maddelerdir. Bu tür maddelere yalıtkan maddeler denir.
- İletkenler elektriği iyi iletir.
- Yarı iletkenler belirli koşullarda iletim sağlar.
- Manyetik maddeler mıknatıslı özellik gösterir.
Örnek 3:
Elektrikli bir aletin fişinin kablo kısmının dışının genellikle plastik veya kauçuk gibi maddelerle kaplı olmasının sebebi nedir? 🤔
Çözüm:
Elektrikli aletlerin kablolarının dışının plastik veya kauçuk gibi maddelerle kaplanmasının temel nedeni, bu maddelerin yalıtkan olmasıdır.
- Bu yalıtkan kaplama, elektrik akımının dışarıya sızmasını engeller.
- Böylece elektrik çarpması riskini ortadan kaldırır.
- Ayrıca, kablonun içindeki iletken tellerin birbirine veya başka iletken yüzeylere temas ederek kısa devre yapmasını önler.
Örnek 4:
Bir deney düzeneği kuruluyor. Düzeneğe sırasıyla bir pil, bir ampul ve bir anahtar bağlanıyor. Anahtarın arasına farklı maddeler konularak ampulün yanıp yanmadığı gözlemleniyor.
Aşağıdaki maddelerden hangisi anahtarın arasına konulduğunda ampulün yanmasını sağlar? A) Silgi B) Metal ataş C) Kuru yaprak D) Cam bardağı
Aşağıdaki maddelerden hangisi anahtarın arasına konulduğunda ampulün yanmasını sağlar? A) Silgi B) Metal ataş C) Kuru yaprak D) Cam bardağı
Çözüm:
Ampulün yanabilmesi için elektrik akımının devreyi tamamlaması gerekir. Bu da devrede iletken bir madde olmasıyla mümkündür.
- A) Silgi: Silgi kauçuktan yapıldığı için yalıtkandır, ampul yanmaz.
- B) Metal ataş: Metal ataş metalden yapıldığı için iletkendir, ampul yanar.
- C) Kuru yaprak: Kuru yaprak yalıtkandır, ampul yanmaz.
- D) Cam bardağı: Cam yalıtkandır, ampul yanmaz.
Örnek 5:
Ayşe, fen bilimleri dersinde iletken ve yalıtkan maddelerle ilgili bir proje hazırlıyor. Projesi için bir devre tasarlıyor ve bu devrenin anahtar kısmına farklı malzemeler takarak ampulün yanıp yanmadığını gözlemliyor. Ayşe, devrede sırasıyla bir pil, bir ampul ve bir anahtar kullanıyor.
Ayşe'nin yaptığı deneyde, aşağıdaki malzemelerden hangisini anahtar yerine kullandığında ampulün yanması beklenmez? A) Alüminyum folyo B) Bakır tel C) Plastik kalem ucu D) Demir vida
Ayşe'nin yaptığı deneyde, aşağıdaki malzemelerden hangisini anahtar yerine kullandığında ampulün yanması beklenmez? A) Alüminyum folyo B) Bakır tel C) Plastik kalem ucu D) Demir vida
Çözüm:
Ampulün yanması için devrede iletken bir malzemenin olması gerekir. İletken malzemeler elektriği iyi iletir.
- A) Alüminyum folyo: Alüminyum bir metaldir ve elektriği iletir. Ampul yanar.
- B) Bakır tel: Bakır, elektriği en iyi ileten metallerden biridir. Ampul yanar.
- C) Plastik kalem ucu: Kalem ucu grafitten yapılsa da, dışındaki plastik kısım yalıtkandır. Bu nedenle ampulün yanması beklenmez.
- D) Demir vida: Demir bir metaldir ve elektriği iletir. Ampul yanar.
Örnek 6:
Kış aylarında, pencere kenarlarında veya kapı altlarında oluşan soğuk hava sızıntısını engellemek için kullanılan sünger veya fitil gibi malzemelerin temel özelliği nedir? 🌬️
Çözüm:
Pencere kenarlarındaki ve kapı altlarındaki boşluklardan içeri giren soğuk hava, evin ısısının düşmesine neden olur. Bu sızıntıyı engellemek için kullanılan sünger veya fitil gibi malzemeler, yalıtkan özelliktedir.
- Bu malzemeler, dışarıdaki soğuk havanın içeri girmesini engeller.
- Aynı zamanda içerideki sıcak havanın dışarı çıkmasını da zorlaştırır.
- Bu sayede evimizin daha sıcak kalmasını sağlar ve enerji tasarrufuna yardımcı olur.
Örnek 7:
Aşağıdaki maddelerden hangisi hem iletken hem de yalıtkan özellik gösterebilir?
A) Altın
B) Karbon
C) Bakır
D) Tahta
Çözüm:
Bu soruda hem iletken hem de yalıtkan özellik gösterebilen bir madde arıyoruz.
- A) Altın: Altın, elektriği çok iyi ileten bir iletkendir.
- B) Karbon: Karbonun farklı biçimleri vardır. Örneğin grafit (kurşun kalem ucu gibi) elektriği iletirken, elmas elektriği iletmez (yalıtkandır). Bu nedenle karbon, hem iletken hem de yalıtkan özellik gösterebilir.
- C) Bakır: Bakır, elektriği çok iyi ileten bir iletkendir.
- D) Tahta: Tahta, genellikle elektriği iletmeyen bir yalıtkandır.
Örnek 8:
Bir elektrik teknisyeni, evdeki prizlerin iç yapısını inceliyor. Prizlerin içinde, elektrik akımını taşıyan metal kısımların (pinlerin bağlandığı yerler) etrafının, güvenliği sağlamak amacıyla sert ve renksiz bir plastik malzeme ile kaplı olduğunu görüyor.
Teknisyenin gördüğü bu sert ve renksiz plastik malzemenin temel işlevi nedir? A) Elektrik akımını daha hızlı iletmek B) Kısa devreleri önlemek ve elektrik çarpmasını engellemek C) Prizin daha şık görünmesini sağlamak D) Elektrik akımının gücünü artırmak
Teknisyenin gördüğü bu sert ve renksiz plastik malzemenin temel işlevi nedir? A) Elektrik akımını daha hızlı iletmek B) Kısa devreleri önlemek ve elektrik çarpmasını engellemek C) Prizin daha şık görünmesini sağlamak D) Elektrik akımının gücünü artırmak
Çözüm:
Prizlerin içindeki metal kısımlar elektriği iletir. Bu metal kısımların etrafındaki sert plastik malzemenin temel amacı güvenliği sağlamaktır.
- Bu plastik malzeme yalıtkandır, yani elektriği iletmez.
- Bu sayede, insanlar prizlere dokunduğunda elektrik çarpması riski ortadan kalkar.
- Ayrıca, metal parçaların birbirine veya başka iletken yüzeylere temas ederek kısa devre yapmasını engeller.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/6-sinif-fen-bilimleri-elektrigin-iletimi-iletken-ve-yalitkan-maddeler/sorular