Yazım yanlışı Ders Notu

5. Sınıf Türkçe: Yazım Yanlışları 📝

Türkçemizde kelimelerin doğru yazılması, anlatımımızın anlaşılır ve etkili olmasını sağlar. Yazım yanlışları, anlamı değiştirebilir veya okuyucunun kafasını karıştırabilir. Bu dersimizde, 5. sınıf seviyesinde sıkça karşılaşılan yazım yanlışlarını ve doğru kullanımlarını öğreneceğiz.

Büyük Harflerin Kullanımı

• Cümle Başlangıcı: Her cümlenin ilk kelimesi büyük harfle başlar.
• Özel İsimler: Kişi adları, soyadları, yer adları (şehir, ülke, mahalle vb.), millet, dil, din adları büyük harfle başlar.
• Kurum ve Kuruluş Adları: Okul, bakanlık, şirket gibi kurum adları büyük harfle başlar.
• Deyimler ve Atasözleri: Kitap, dergi, gazete gibi eser adları ve başlıkları büyük harfle başlar.

Örnekler:

• Yanlış: yarın okula gideceğim.
• Doğru: Yarın okula gideceğim.
• Yanlış: ali ve ayşe parkta oynuyor.
• Doğru: Ali ve Ayşe parkta oynuyor.
• Yanlış: türkiye'nin başkenti ankara'dır.
• Doğru: Türkiye'nin başkenti Ankara'dır.
• Yanlış: MEB yeni müfredat yayınladı.
• Doğru: MEB yeni müfredat yayınladı.

Soru Eki "mi"nin Yazımı

• Soru eki "mi", kendinden önceki kelimeden ayrı yazılır ve her zaman "i" ünlüsüyle yazılır. Kendinden sonra gelen ekler ise kelimeye bitişik yazılır.

Örnekler:

• Yanlış: Geldinmi?
• Doğru: Geldin mi?
• Yanlış: Okudunmu kitabı?
• Doğru: Okudun mu kitabı?
• Yanlış: Yarın gelecekmi?
• Doğru: Yarın gelecek mi?
• Yanlış: Sen onumu istiyorsun?
• Doğru: Sen onu mu istiyorsun?

"de" ve "da" Bağlaçlarının Yazımı

• "de" ve "da" bağlaçları, kendinden önceki kelimeden ayrı yazılır. Bu bağlaçlar cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı bozulmaz.
• "de" ve "da" hal ekleri ise kelimeye bitişik yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulur.

Örnekler:

• Bağlaç Olan "de/da":
• Yanlış: Bende geliyorum.
• Doğru: Ben de geliyorum. (Ben geliyorum. - Anlam bozulmaz)
• Yanlış: Kitapda çok güzeldi.
• Doğru: Kitap da çok güzeldi. (Kitap güzeldi. - Anlam bozulmaz)
• Hal Eki Olan "de/da":
• Yanlış: Evdeyim.
• Doğru: Evdeyim. (Evden geliyorum. - Anlam bozulur)
• Yanlış: Okulda ders var.
• Doğru: Okulda ders var. (Okuldan çıktım. - Anlam bozulur)

"ki" Bağlacının Yazımı

• "ki" bağlacı, kendinden önceki kelimeden ayrı yazılır.
• Ancak, "çünkü", "sanki", "belki", "illa ki", "meğer ki", "halbuki" gibi kelimelerdeki "ki" bitişik yazılır.

Örnekler:

• Yanlış: Evdeki misafirler ne zaman gidecek?
• Doğru: Evdeki misafirler ne zaman gidecek?
• Yanlış: Bilmiyormuşumki.
• Doğru: Bilmiyormuşum ki.
• Yanlış: Sanki seni tanıyorum.
• Doğru: Sanki seni tanıyorum. (Bitişik yazılan "sanki" kelimesi)
• Yanlış: Halbuki o gelmeyecekti.
• Doğru: Halbuki o gelmeyecekti. (Bitişik yazılan "halbuki" kelimesi)

Sayıların Yazımı

• Rakamla yazılan sayılarla ilgili özel durumlar vardır.
• Saatler, dakikalar, paralar ve ölçüler rakamla yazılabilir.
• Bunun dışında, genellikle sayılar yazıyla yazılır.

Örnekler:

• Yanlış: Saat 14:30'da buluşalım.
• Doğru: Saat 14.30'da buluşalım.
• Yanlış: 500 TL param var.
• Doğru: 500 TL param var.
• Yanlış: Üç gün sonra geldim.
• Doğru: Üç gün sonra geldim.
• Yanlış: Sınıfta yirmi beş öğrenci var.
• Doğru: Sınıfta yirmi beş öğrenci var.

İkilemelerin Yazımı

• Anlamı pekiştirmek veya güçlendirmek için kullanılan ikilemeler ayrı yazılır.

Örnekler:

• Yanlış: Gözgöze geldiler.
• Doğru: Göz göze geldiler.
• Yanlış: Ağır ağır yürüyor.
• Doğru: Ağır ağır yürüyor.
• Yanlış: Ev ev dolaştı.
• Doğru: Ev ev dolaştı.

Yön Adlarının Yazımı

• Tek başına kullanıldığında küçük harfle başlayan yön adları, bir özel isme eklendiğinde büyük harfle başlar.

Örnekler:

• Yanlış: kuzey avrupa soğuktur.
• Doğru: Kuzey Avrupa soğuktur.
• Yanlış: güney amerika'da tropikal iklim görülür.
• Doğru: Güney Amerika'da tropikal iklim görülür.
• Yanlış: Batı rüzgarları esiyordu.
• Doğru: Batı rüzgarları esiyordu. (Burada "Batı" tek başına bir yönü belirtiyor.)

Kesme İşaretinin Kullanımı

• Özel adlara getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılır.
• Kurum, kuruluş, makam ve meslek adlarına gelen ekler de kesme işaretiyle ayrılır.

Örnekler:

• Yanlış: Ayşe'nin
• Doğru: Ayşe'nin
• Yanlış: Türkiye Cumhuriyeti
• Doğru: Türkiye Cumhuriyeti
• Yanlış: Milli Eğitim Bakanlığı
• Doğru: Milli Eğitim Bakanlığı
• Yanlış: Türk Dil Kurumu'na
• Doğru: Türk Dil Kurumu'na