🎓 5. Sınıf
📚 5. Sınıf Türkçe
💡 5. Sınıf Türkçe: İsimlerin yerini tutan sözcükler Çözümlü Örnekler
5. Sınıf Türkçe: İsimlerin yerini tutan sözcükler Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Aşağıdaki cümlede isim yerine kullanılan sözcüğü bulunuz:
"Ayşe okula gitti, o derslerine çok çalıştı."
"Ayşe okula gitti, o derslerine çok çalıştı."
Çözüm:
- Cümleyi dikkatlice okuyalım: "Ayşe okula gitti, o derslerine çok çalıştı."
- İlk cümlede bir isim var: "Ayşe".
- İkinci cümlede "Ayşe" isminin yerine kullanılmış bir sözcük var: "o".
- Bu durumda isim yerine kullanılan sözcük "o" zamiridir. ✅
Örnek 2:
"Kitapları onlar okudu." cümlesindeki "onlar" sözcüğü hangi ismin yerini tutmaktadır?
Çözüm:
- Cümledeki isimleri ve zamirleri belirleyelim.
- "Kitapları" bir isimdir.
- "onlar" ise bir zamirdir ve bir veya birden fazla kişinin yerini tutabilir.
- Bu cümlede "onlar" sözcüğü, kitapları okuyan birden fazla kişiyi ifade etmektedir. Bu kişiler, daha önce bahsedilmiş olabilecek "öğrenciler", "çocuklar" gibi bir grubun yerini tutuyor olabilir. 👉
Örnek 3:
Aşağıdaki cümlelerde altı çizili zamirlerden hangisi, tek bir varlığı işaret etmektedir?
- Bu benim kalemim.
- Şunlar masanın üstünde duruyor.
- O çok akıllı bir çocuk.
- Bunlar en sevdiğim çiçekler.
Çözüm:
- Tek bir varlığı işaret eden zamirleri bulmamız gerekiyor.
- 1. seçenekte "Bu" tek bir nesneyi (kalemi) işaret eder.
- 2. seçenekte "Şunlar" birden fazla nesneyi işaret eder.
- 3. seçenekte "O" tek bir kişiyi (çocuğu) işaret eder.
- 4. seçenekte "Bunlar" birden fazla nesneyi (çiçekleri) işaret eder.
- Bu durumda hem 1 hem de 3 numaralı seçenek tek bir varlığı işaret etmektedir. Ancak soruda "hangisi" diye sorulduğu için ve genellikle bu tür sorularda tek cevap beklendiği için, "O" zamiri daha belirgin bir şekilde tek bir kişiyi ifade eder. 📌
Örnek 4:
"Benimle gelmek ister misin?" cümlesinde "benimle" kelimesindeki "benim" sözcüğü, kimin yerini tutmaktadır?
Çözüm:
- Cümleyi inceleyelim: "Benimle gelmek ister misin?"
- Burada "benimle" kelimesi, konuşan kişinin kendisini ifade eder.
- Yani "benim" sözcüğü, cümlenin içinde konuşan "ben" şahsının yerini tutmaktadır. ✅
Örnek 5:
"Bu ev bizim." cümlesinde "bizim" sözcüğü, hangi ismin yerini tutmaktadır?
Çözüm:
- Cümleyi analiz edelim: "Bu ev bizim."
- "Bizim" kelimesi, bir gruba ait olmayı ifade eder.
- Bu grupta konuşan kişi de dahildir.
- Dolayısıyla "bizim" sözcüğü, konuşan kişinin de içinde bulunduğu "biz" zamirinin veya "bizim ailemiz" gibi bir grubun yerini tutmaktadır. 👉
Örnek 6:
Bir sınıfta yapılan ankette öğrencilere en sevdikleri renk sorulmuş. Ali "mavi", Ayşe "kırmızı", Mehmet "yeşil" demiştir. Öğretmen bu durumu deftere şöyle yazmıştır: "Onlar en çok maviyi seviyor."
Öğretmenin deftere yazdığı cümlede "Onlar" sözcüğü, kimlerin yerini tutmaktadır?
Öğretmenin deftere yazdığı cümlede "Onlar" sözcüğü, kimlerin yerini tutmaktadır?
Çözüm:
- Anketteki öğrencileri ve sevdikleri renkleri hatırlayalım: Ali (mavi), Ayşe (kırmızı), Mehmet (yeşil).
- Öğretmenin yazdığı cümle: "Onlar en çok maviyi seviyor."
- Bu cümlede "Onlar" zamiri, mavi rengi seven kişileri ifade etmelidir.
- Ankete katılanlardan sadece Ali mavi rengi sevdiğini söylemiştir.
- Ancak "Onlar" zamiri çoğul bir ifade olduğu için, burada bir hata vardır veya öğretmen farklı bir durumu kastetmiştir. Eğer öğretmen sadece Ali'yi kastettiyse "O en çok maviyi seviyor." demeliydi.
- Soruda verilen bilgiye göre, eğer "Onlar" zamiri kullanılmışsa, bu muhtemelen Ali'nin yanı sıra mavi rengi seven başka öğrencilerin de olduğunu varsayıyor olabiliriz. Ancak verilen bilgilerle sadece Ali'nin mavi sevdiği biliniyor. Bu durumda, sorunun kurgusunda bir eksiklik olabilir veya "Onlar" zamiri ile kastedilen, Ali'nin de içinde bulunduğu bir grup olabilir. 💡
- Eğer soruyu "Ali ve onun gibi mavi seven diğer öğrenciler" şeklinde genişletirsek, "Onlar" zamiri bu grubu kapsayabilir. Ancak sadece verilen isimlere bakarsak, "Onlar" zamiri tek başına Ali'yi kapsayamaz.
- Bu tür sorularda, genellikle en mantıklı çıkarım yapılır. Eğer öğretmen "Onlar" demişse ve sadece Ali'nin mavi sevdiği belirtilmişse, bu durum Ali'nin tek başına mavi sevdiği anlamına gelir ve "Onlar" zamiri burada uygun değildir. Ancak sorunun amacı, zamirlerin kullanımını anlamaksa, "Onlar" zamirinin çoğul bir ifade olduğunu ve birden fazla kişiyi kapsayabileceğini bilmek önemlidir.
- Bu soruda, "Onlar" zamiri, Ali'nin yerini tutamaz çünkü "Onlar" çoğuldur. Bu nedenle, eğer soruda bir hata yoksa, "Onlar" zamiri ile kastedilen, Ali'nin de içinde bulunduğu ve mavi seven başka öğrencilerin de olduğu bir gruptur. 📌
Örnek 7:
Bir markette alışveriş yaparken anneniz size "Şunu bana uzatır mısın?" dedi. Buradaki "Şunu" kelimesi, neyin yerini tutmaktadır?
Çözüm:
- Annenizin isteğini dikkatle dinleyelim: "Şunu bana uzatır mısın?"
- Buradaki "Şunu" kelimesi, anneniz tarafından gösterilen veya işaret edilen bir nesnenin yerini tutmaktadır.
- Yani, o anda elinizde tuttuğunuz veya yakınınızda bulunan, anneniz tarafından işaret edilen belirli bir eşya (örneğin bir ekmek, bir süt kutusu vb.) kastedilmektedir. 👉
Örnek 8:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, zamirler isimlerin yerini doğru bir şekilde tutmaktadır?
- Ali ve Mehmet parkta oynuyor, onlar çok mutlu.
- Ayşe kitap okuyor, o çok sıkılıyor.
- Fatma ve Elif resim yapıyor, onlar çok yetenekli.
- Ahmet ve Ali top oynuyor, onlar yoruldu.
Çözüm:
- Her bir cümleyi inceleyerek zamirlerin doğru kullanılıp kullanılmadığını kontrol edelim.
- 1. "Ali ve Mehmet parkta oynuyor, onlar çok mutlu." -> Ali ve Mehmet ikisi birlikte olduğu için çoğul olan "onlar" zamiri doğru kullanılmıştır. ✅
- 2. "Ayşe kitap okuyor, o çok sıkılıyor." -> Ayşe tekil olduğu için tekil olan "o" zamiri doğru kullanılmıştır.
- 3. "Fatma ve Elif resim yapıyor, onlar çok yetenekli." -> Fatma ve Elif ikisi birlikte olduğu için çoğul olan "onlar" zamiri doğru kullanılmıştır. ✅
- 4. "Ahmet ve Ali top oynuyor, onlar yoruldu." -> Ahmet ve Ali ikisi birlikte olduğu için çoğul olan "onlar" zamiri doğru kullanılmıştır. ✅
- Bu durumda 1, 3 ve 4 numaralı cümlelerde zamirler doğru kullanılmıştır. Soruda "hangisi" diye sorulduğu için ve genellikle tek cevap beklendiği için, bu soruda birden fazla doğru cevap bulunmaktadır. Eğer tek bir doğru cevap seçmemiz gerekirse, genellikle ilk doğru bulunan seçenek tercih edilir. Ancak tüm doğru seçenekleri belirtmek en doğrusudur. 💡
Örnek 9:
"Bu elbiseyi sen aldın mı?" cümlesindeki "sen" sözcüğü, kimin yerini tutmaktadır?
Çözüm:
- Cümleyi dikkatlice okuyalım: "Bu elbiseyi sen aldın mı?"
- Burada "sen" zamiri, cümlenin içinde konuşulan kişiyi, yani karşıdaki kişiyi ifade etmektedir. 👉
- Yani "sen" zamiri, konuşmayı dinleyen kişiyi temsil eder. ✅
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/5-sinif-turkce-isimlerin-yerini-tutan-sozcukler/sorular