🎓 5. Sınıf
📚 5. Sınıf Türkçe
💡 5. Sınıf Türkçe: Bağlamdan yararlanarak bilmediği kelime ve kelime gruplarının anlamını tahmin eder Çözümlü Örnekler
5. Sınıf Türkçe: Bağlamdan yararlanarak bilmediği kelime ve kelime gruplarının anlamını tahmin eder Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Hava kararmaya başladığında, gökyüzü alaca karanlığa bürünmüştü. Kuşlar yavaş yavaş yuvalarına dönüyordu.
Çözüm:
- Öncelikle cümlenin tamamını dikkatlice okuyalım: "Hava kararmaya başladığında, gökyüzü alaca karanlığa bürünmüştü. Kuşlar yavaş yavaş yuvalarına dönüyordu."
- Cümledeki "hava kararmaya başladığında" ifadesi, günün bittiğini ve gecenin yaklaştığını gösteriyor.
- "Kuşlar yavaş yavaş yuvalarına dönüyordu" cümlesi de bu zaman diliminin akşam olduğunu pekiştiriyor.
- Bu bilgiler ışığında alaca karanlık kelime grubunun, havanın tamamen kararmadığı, güneşin batmak üzere olduğu veya yeni battığı zamanı ifade ettiğini tahmin edebiliriz.
- Yani, alaca karanlık, gün batımı sonrası oluşan loş ışıklı zamandır. ✅
Örnek 2:
Yağmur dindikten sonra, çimenlerin üzerinde oluşan kırağı, güneşe karşı parlıyordu.
Çözüm:
- Cümleyi okuyalım: "Yağmur dindikten sonra, çimenlerin üzerinde oluşan kırağı, güneşe karşı parlıyordu."
- "Yağmur dindikten sonra" ifadesi, havanın soğuduğunu düşündürebilir.
- "Çimenlerin üzerinde oluşan" ve "güneşe karşı parlıyordu" ifadeleri, bu oluşumun katı ve parlak bir şey olduğunu gösteriyor.
- Bu ipuçlarına dayanarak kırağı kelimesinin, soğuk havalarda çiyin donmuş hali olduğunu, yani buz kristalleri olduğunu tahmin edebiliriz. 💡
Örnek 3:
Köydeki evlerin çoğu kerpiçten yapılmıştı. Bu evler yazın serin, kışın ise sıcaktı.
Çözüm:
- Cümleyi dikkatlice inceleyelim: "Köydeki evlerin çoğu kerpiçten yapılmıştı. Bu evler yazın serin, kışın ise sıcaktı."
- Evlerin "yazın serin, kışın ise sıcak" olması, kullanılan malzemenin ısı yalıtımının iyi olduğunu gösterir.
- Bu özelliğe sahip, genellikle eski ve geleneksel yapılarda kullanılan bir yapı malzemesi düşünelim.
- Bu bağlamda kerpiç kelimesinin, toprak ve saman karışımından yapılan, ısıyı iyi tutan bir yapı malzemesi olduğunu tahmin edebiliriz. 👉
Örnek 4:
Ormanın derinliklerinde, yosun tutmuş taşların arasından şırıl şırıl akan bir dere vardı.
Çözüm:
- Cümleyi analiz edelim: "Ormanın derinliklerinde, yosun tutmuş taşların arasından şırıl şırıl akan bir dere vardı."
- "Ormanın derinlikleri", "taşlar" ve "dere" gibi kelimeler, doğayla iç içe, nemli bir ortamı çağrıştırıyor.
- "Şırıl şırıl akan dere" de ortamın nemli olduğunu destekliyor.
- Bu ipuçlarına göre yosun tutmuş ifadesinin, taşların üzerinde nemden dolayı büyüyen yeşil bitkilerin kapladığı anlamına geldiğini anlayabiliriz. 🌿
Örnek 5:
Dedem, eski sandıktan antika bir gaz lambası çıkardı. Lambanın üzerinde ilginç işlemeler vardı.
Çözüm:
- Cümleyi okuyalım: "Dedem, eski sandıktan antika bir gaz lambası çıkardı. Lambanın üzerinde ilginç işlemeler vardı."
- "Eski sandıktan çıkardı" ifadesi, lambanın yeni olmadığını, uzun zamandır orada durduğunu gösteriyor.
- "İlginç işlemeler" olması da lambanın sıradan bir eşya olmadığını düşündürüyor.
- Bu bağlamda antika kelimesinin, çok eski, değerli ve koleksiyonluk bir eşya anlamına geldiğini tahmin edebiliriz. 🕰️
Örnek 6:
Yeni aldığı bisikletin gidonunu sıkıca tutarak yokuş aşağı hızla indi.
Çözüm:
- Cümleyi inceleyelim: "Yeni aldığı bisikletin gidonunu sıkıca tutarak yokuş aşağı hızla indi."
- "Bisiklet" ve "yokuş aşağı hızla indi" ifadeleri, bisiklet sürerken yapılan bir eylemi anlatıyor.
- Bisiklet sürerken kontrolü sağlamak için tutulan ve yön vermeye yarayan kısım neresidir?
- Bu düşünceyle gidon kelimesinin, bisikletin ön tarafında bulunan ve sürücünün tutarak yön verdiği parça olduğunu tahmin edebiliriz. 🚴
Örnek 7:
Okul bahçesindeki ağaçların yaprakları sonbaharın gelmesiyle birlikte sararıp dökülmeye başlamıştı. Bu durum, doğanın döngüsünü gözler önüne seriyordu.
Çözüm:
- Cümleyi dikkatlice okuyalım: "Okul bahçesindeki ağaçların yaprakları sonbaharın gelmesiyle birlikte sararıp dökülmeye başlamıştı. Bu durum, doğanın döngüsünü gözler önüne seriyordu."
- "Sonbaharın gelmesiyle birlikte" ifadesi, mevsimsel bir değişimi işaret ediyor.
- Ağaçların yaprakları için "sararıp dökülmek" ifadesi kullanılmış. Bu, yapraklara ne olduğunu anlatıyor.
- Bu ipuçları, sararıp dökülmek kelime grubunun, yaprakların renk değiştirmesi (sarı olması) ve sonra da ağaçtan ayrılıp yere düşmesi eylemini ifade ettiğini anlamamıza yardımcı olur. Bu, sonbaharın tipik bir özelliğidir. 🍂
Örnek 8:
Annem, mutfakta lezzetli bir kek pişiriyordu. Fırından yayılan koku herkesi mest etmişti.
Çözüm:
- Cümleyi okuyalım: "Annem, mutfakta lezzetli bir kek pişiriyordu. Fırından yayılan koku herkesi mest etmişti."
- "Kek pişiriyordu" ve "fırından yayılan koku" ifadeleri, yiyecek ve tat alma duyusuyla ilgili bir durum olduğunu gösteriyor.
- "Herkesi mest etmişti" ifadesi, kokunun ve muhtemelen tadın çok hoş olduğunu belirtiyor.
- Bu bağlamda lezzetli kelimesinin, tadı çok güzel, damak zevkine uygun olan anlamına geldiğini tahmin edebiliriz. 😋
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/5-sinif-turkce-baglamdan-yararlanarak-bilmedigi-kelime-ve-kelime-gruplarinin-anlamini-tahmin-eder/sorular