💡 5. Sınıf Sosyal Bilgiler: Kaynakların bilinçli tüketilmesi ve canlılar Çözümlü Örnekler
1
Çözümlü Örnek
Kolay Seviye
Bir aile, her gün 2 litre süt tüketmektedir. Bu aile, 30 günlük bir ayda kaç litre süt tüketir?
Ayrıca, bu sütün 1 litresi 15 TL olduğuna göre, 30 günlük süt masrafı ne kadar olur?
Çözüm ve Açıklama
Bu soruyu çözmek için bilinçli tüketim ve temel çarpma işlemini kullanacağız.
Adım 1: Günlük süt tüketimini aylık tüketime çevirelim. Günde 2 litre x 30 gün = 60 litre süt tüketilir.
Adım 2: Toplam süt masrafını hesaplayalım. 60 litre x 15 TL/litre = 900 TL
💡 Aile, bir ayda 60 litre süt tüketir ve bunun için 900 TL öder. Kaynakları (sütü) bilinçli kullanarak gereksiz israfı önleyebiliriz.
2
Çözümlü Örnek
Günlük Hayattan Örnek
Okulda teneffüslerde boşa yanan lambalar hem enerji israfına yol açar hem de elektrik faturasını artırır. 💡 Bir okulda 100 adet lamba olduğunu ve her lambanın günde ortalama 1 saat gereksiz yandığını düşünelim.
Eğer bir lambanın saatlik elektrik tüketimi 0.05 kWh ise, bu okulda bir günde ne kadar elektrik israf edilir?
Çözüm ve Açıklama
Bu örnekte, enerji israfını ve bunun miktarını hesaplayacağız.
Adım 1: Gereksiz yanan toplam lamba süresini bulalım. 100 lamba x 1 saat/lamba = 100 saat
Adım 2: Bir günde israf edilen toplam elektrik miktarını hesaplayalım. 100 saat x 0.05 kWh/saat = 5 kWh
✅ Okulda bir günde 5 kWh elektrik israf ediliyor. Bu durum, bilinçli tüketim alışkanlıkları kazanarak önlenebilir.
3
Çözümlü Örnek
Kolay Seviye
Bir sınıfta 30 öğrenci vardır. Her öğrenci günde ortalama 2 bardak su içmektedir. Bir bardak suyun hacmi yaklaşık 0.2 litredir.
Bu sınıftaki öğrencilerin bir günde tükettiği toplam su miktarını litre olarak hesaplayınız.
Çözüm ve Açıklama
Öğrencilerin su tüketimini hesaplamak için basit çarpma işlemleri yapacağız.
Adım 1: Bir öğrencinin günde içtiği toplam su miktarını hesaplayalım. 2 bardak/öğrenci x 0.2 litre/bardak = 0.4 litre/öğrenci
Adım 2: Sınıftaki tüm öğrencilerin bir günde içtiği toplam su miktarını hesaplayalım. 30 öğrenci x 0.4 litre/öğrenci = 12 litre
💧 Sınıftaki öğrenciler bir günde toplam 12 litre su tüketmektedir. Suyu israf etmemek, bilinçli tüketimin önemli bir parçasıdır.
4
Çözümlü Örnek
Yeni Nesil Soru
Aşağıdaki tabloda, bir ailenin bir haftalık su ve elektrik tüketim bilgileri verilmiştir. Bu ailenin bilinçli tüketim alışkanlıkları kazanması hedeflenmektedir.
Harcama Kalemi
Tüketim (1 Hafta)
Birim Fiyat
Su
140 litre
0.5 TL/litre
Elektrik
20 kWh
2 TL/kWh
Eğer aile, su tüketimini %10 azaltırsa ve elektrik tüketimini %20 azaltırsa, bir haftada toplam kaç TL tasarruf eder?
Çözüm ve Açıklama
Bu soruda, yüzdeleri kullanarak tasarruf miktarını hesaplayacağız.
Adım 1: Su tasarrufunu hesaplayalım. Mevcut su tüketimi: 140 litre Tasarruf miktarı: 140 litre x 10% = 14 litre Su harcaması tasarrufu: 14 litre x 0.5 TL/litre = 7 TL
Adım 2: Elektrik tasarrufunu hesaplayalım. Mevcut elektrik tüketimi: 20 kWh Tasarruf miktarı: 20 kWh x 20% = 4 kWh Elektrik harcaması tasarrufu: 4 kWh x 2 TL/kWh = 8 TL
Adım 3: Toplam tasarrufu hesaplayalım. Toplam tasarruf = Su tasarrufu + Elektrik tasarrufu Toplam tasarruf = 7 TL + 8 TL = 15 TL
💰 Bilinçli tüketimle bu aile, bir haftada toplam 15 TL tasarruf edebilir.
5
Çözümlü Örnek
Günlük Hayattan Örnek
Bir markette 500 gramlık bir paket peynirin fiyatı 30 TL'dir. Bir ailenin kahvaltıda günde ortalama 100 gram peynir tükettiğini varsayalım.
Bu aile, peyniri israf etmeden, ihtiyacı kadar alarak 5 gün boyunca tüketirse, toplam kaç TL harcar?
Çözüm ve Açıklama
Bu örnekte, gıda israfını önleyerek yapılan tasarrufu hesaplayacağız.
Adım 1: 5 günlük toplam peynir ihtiyacını hesaplayalım. 100 gram/gün x 5 gün = 500 gram
Adım 2: 5 günlük peynir harcamasını hesaplayalım. Bu aile, tam olarak 500 gram peynire ihtiyaç duyduğu için, 500 gramlık paketi alacaktır. Harcama = 30 TL
🍞 Eğer aile ihtiyacından fazla peynir alıp israf etseydi, daha fazla para harcayabilirdi. İhtiyaca göre alışveriş yapmak, kaynakların bilinçli tüketimidir.
6
Çözümlü Örnek
Zor Seviye
Bir çiftçi, tarlasını sulamak için günde ortalama 5000 litre su kullanmaktadır. Bu çiftçi, daha verimli sulama teknikleri kullanarak su tüketimini %20 oranında azaltmayı hedeflemektedir.
Eğer çiftçi bu hedefe ulaşırsa, 7 gün boyunca toplam kaç litre su tasarrufu yapmış olur?
Çözüm ve Açıklama
Bu soruda, yüzdeleri kullanarak su tasarrufunu hesaplayacağız.
Adım 1: Günlük su tasarrufu miktarını hesaplayalım. Günlük su tüketimi: 5000 litre Tasarruf yüzdesi: 20% Günlük tasarruf: 5000 litre x 20% = 1000 litre
Adım 2: 7 günlük toplam su tasarrufunu hesaplayalım. 7 gün x 1000 litre/gün = 7000 litre
💧 Çiftçi, daha bilinçli sulama teknikleri kullanarak 7 gün boyunca 7000 litre su tasarrufu yapabilir.
7
Çözümlü Örnek
Kolay Seviye
Bir kırtasiyede bir adet kalemin fiyatı 5 TL'dir. Bir öğrenci, okul ödevleri için günde ortalama 2 kalem kullanmaktadır.
Bu öğrenci, 10 günlük bir süre boyunca kalem ihtiyacını karşılamak için en az kaç TL harcamalıdır?
Çözüm ve Açıklama
Bu soruda, kalem ihtiyacını ve maliyetini hesaplayacağız.
Adım 1: 10 günlük toplam kalem ihtiyacını hesaplayalım. 2 kalem/gün x 10 gün = 20 kalem
Adım 2: 10 günlük toplam kalem maliyetini hesaplayalım. 20 kalem x 5 TL/kalem = 100 TL
✏️ Öğrenci, 10 gün boyunca 20 kalem kullanacaktır ve bunun için 100 TL harcaması gerekmektedir. Kalemleri bilinçli kullanmak, israfı önleyerek uzun vadede tasarruf sağlar.
8
Çözümlü Örnek
Yeni Nesil Soru
Aşağıdaki grafikte, bir ailenin son 4 haftalık ekmek tüketimi gösterilmiştir. Bu aile, ekmek israfını azaltmak için aşağıdaki adımları atmıştır:
Daha küçük ekmekler alarak başlamıştır.
Ekmekleri daha iyi saklama yöntemleri kullanmıştır.
Artan ekmekleri değerlendirme yolları bulmuştur (örneğin, galeta unu yapmak).
Grafik:
Hafta 1: 12 ekmek
Hafta 2: 10 ekmek
Hafta 3: 8 ekmek
Hafta 4: 6 ekmek
Eğer 1 ekmeğin ortalama fiyatı 8 TL ise, aile bu 4 haftalık süreçte ekmek israfını azaltarak toplam kaç TL tasarruf etmiş olur?
Çözüm ve Açıklama
Bu soruda, ekmek israfını azaltarak yapılan tasarrufu hesaplayacağız.
Adım 1: İlk iki haftadaki toplam ekmek tüketimini hesaplayalım. 12 ekmek + 10 ekmek = 22 ekmek
Adım 2: Son iki haftadaki toplam ekmek tüketimini hesaplayalım. 8 ekmek + 6 ekmek = 14 ekmek
Adım 3: 4 haftalık toplam ekmek tasarrufunu hesaplayalım. 22 ekmek - 14 ekmek = 8 ekmek
Adım 4: Toplam tasarruf edilen parayı hesaplayalım. 8 ekmek x 8 TL/ekmek = 64 TL
🍞 Aile, bilinçli tüketim alışkanlıkları sayesinde 4 haftada 64 TL tasarruf etmiş ve ekmek israfını önemli ölçüde azaltmıştır.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler: Kaynakların bilinçli tüketilmesi ve canlılar Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Bir aile, her gün 2 litre süt tüketmektedir. Bu aile, 30 günlük bir ayda kaç litre süt tüketir?
Ayrıca, bu sütün 1 litresi 15 TL olduğuna göre, 30 günlük süt masrafı ne kadar olur?
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için bilinçli tüketim ve temel çarpma işlemini kullanacağız.
Adım 1: Günlük süt tüketimini aylık tüketime çevirelim. Günde 2 litre x 30 gün = 60 litre süt tüketilir.
Adım 2: Toplam süt masrafını hesaplayalım. 60 litre x 15 TL/litre = 900 TL
💡 Aile, bir ayda 60 litre süt tüketir ve bunun için 900 TL öder. Kaynakları (sütü) bilinçli kullanarak gereksiz israfı önleyebiliriz.
Örnek 2:
Okulda teneffüslerde boşa yanan lambalar hem enerji israfına yol açar hem de elektrik faturasını artırır. 💡 Bir okulda 100 adet lamba olduğunu ve her lambanın günde ortalama 1 saat gereksiz yandığını düşünelim.
Eğer bir lambanın saatlik elektrik tüketimi 0.05 kWh ise, bu okulda bir günde ne kadar elektrik israf edilir?
Çözüm:
Bu örnekte, enerji israfını ve bunun miktarını hesaplayacağız.
Adım 1: Gereksiz yanan toplam lamba süresini bulalım. 100 lamba x 1 saat/lamba = 100 saat
Adım 2: Bir günde israf edilen toplam elektrik miktarını hesaplayalım. 100 saat x 0.05 kWh/saat = 5 kWh
✅ Okulda bir günde 5 kWh elektrik israf ediliyor. Bu durum, bilinçli tüketim alışkanlıkları kazanarak önlenebilir.
Örnek 3:
Bir sınıfta 30 öğrenci vardır. Her öğrenci günde ortalama 2 bardak su içmektedir. Bir bardak suyun hacmi yaklaşık 0.2 litredir.
Bu sınıftaki öğrencilerin bir günde tükettiği toplam su miktarını litre olarak hesaplayınız.
Çözüm:
Öğrencilerin su tüketimini hesaplamak için basit çarpma işlemleri yapacağız.
Adım 1: Bir öğrencinin günde içtiği toplam su miktarını hesaplayalım. 2 bardak/öğrenci x 0.2 litre/bardak = 0.4 litre/öğrenci
Adım 2: Sınıftaki tüm öğrencilerin bir günde içtiği toplam su miktarını hesaplayalım. 30 öğrenci x 0.4 litre/öğrenci = 12 litre
💧 Sınıftaki öğrenciler bir günde toplam 12 litre su tüketmektedir. Suyu israf etmemek, bilinçli tüketimin önemli bir parçasıdır.
Örnek 4:
Aşağıdaki tabloda, bir ailenin bir haftalık su ve elektrik tüketim bilgileri verilmiştir. Bu ailenin bilinçli tüketim alışkanlıkları kazanması hedeflenmektedir.
Harcama Kalemi
Tüketim (1 Hafta)
Birim Fiyat
Su
140 litre
0.5 TL/litre
Elektrik
20 kWh
2 TL/kWh
Eğer aile, su tüketimini %10 azaltırsa ve elektrik tüketimini %20 azaltırsa, bir haftada toplam kaç TL tasarruf eder?
Çözüm:
Bu soruda, yüzdeleri kullanarak tasarruf miktarını hesaplayacağız.
Adım 1: Su tasarrufunu hesaplayalım. Mevcut su tüketimi: 140 litre Tasarruf miktarı: 140 litre x 10% = 14 litre Su harcaması tasarrufu: 14 litre x 0.5 TL/litre = 7 TL
Adım 2: Elektrik tasarrufunu hesaplayalım. Mevcut elektrik tüketimi: 20 kWh Tasarruf miktarı: 20 kWh x 20% = 4 kWh Elektrik harcaması tasarrufu: 4 kWh x 2 TL/kWh = 8 TL
Adım 3: Toplam tasarrufu hesaplayalım. Toplam tasarruf = Su tasarrufu + Elektrik tasarrufu Toplam tasarruf = 7 TL + 8 TL = 15 TL
💰 Bilinçli tüketimle bu aile, bir haftada toplam 15 TL tasarruf edebilir.
Örnek 5:
Bir markette 500 gramlık bir paket peynirin fiyatı 30 TL'dir. Bir ailenin kahvaltıda günde ortalama 100 gram peynir tükettiğini varsayalım.
Bu aile, peyniri israf etmeden, ihtiyacı kadar alarak 5 gün boyunca tüketirse, toplam kaç TL harcar?
Çözüm:
Bu örnekte, gıda israfını önleyerek yapılan tasarrufu hesaplayacağız.
Adım 1: 5 günlük toplam peynir ihtiyacını hesaplayalım. 100 gram/gün x 5 gün = 500 gram
Adım 2: 5 günlük peynir harcamasını hesaplayalım. Bu aile, tam olarak 500 gram peynire ihtiyaç duyduğu için, 500 gramlık paketi alacaktır. Harcama = 30 TL
🍞 Eğer aile ihtiyacından fazla peynir alıp israf etseydi, daha fazla para harcayabilirdi. İhtiyaca göre alışveriş yapmak, kaynakların bilinçli tüketimidir.
Örnek 6:
Bir çiftçi, tarlasını sulamak için günde ortalama 5000 litre su kullanmaktadır. Bu çiftçi, daha verimli sulama teknikleri kullanarak su tüketimini %20 oranında azaltmayı hedeflemektedir.
Eğer çiftçi bu hedefe ulaşırsa, 7 gün boyunca toplam kaç litre su tasarrufu yapmış olur?
Çözüm:
Bu soruda, yüzdeleri kullanarak su tasarrufunu hesaplayacağız.
Adım 1: Günlük su tasarrufu miktarını hesaplayalım. Günlük su tüketimi: 5000 litre Tasarruf yüzdesi: 20% Günlük tasarruf: 5000 litre x 20% = 1000 litre
Adım 2: 7 günlük toplam su tasarrufunu hesaplayalım. 7 gün x 1000 litre/gün = 7000 litre
💧 Çiftçi, daha bilinçli sulama teknikleri kullanarak 7 gün boyunca 7000 litre su tasarrufu yapabilir.
Örnek 7:
Bir kırtasiyede bir adet kalemin fiyatı 5 TL'dir. Bir öğrenci, okul ödevleri için günde ortalama 2 kalem kullanmaktadır.
Bu öğrenci, 10 günlük bir süre boyunca kalem ihtiyacını karşılamak için en az kaç TL harcamalıdır?
Çözüm:
Bu soruda, kalem ihtiyacını ve maliyetini hesaplayacağız.
Adım 1: 10 günlük toplam kalem ihtiyacını hesaplayalım. 2 kalem/gün x 10 gün = 20 kalem
Adım 2: 10 günlük toplam kalem maliyetini hesaplayalım. 20 kalem x 5 TL/kalem = 100 TL
✏️ Öğrenci, 10 gün boyunca 20 kalem kullanacaktır ve bunun için 100 TL harcaması gerekmektedir. Kalemleri bilinçli kullanmak, israfı önleyerek uzun vadede tasarruf sağlar.
Örnek 8:
Aşağıdaki grafikte, bir ailenin son 4 haftalık ekmek tüketimi gösterilmiştir. Bu aile, ekmek israfını azaltmak için aşağıdaki adımları atmıştır:
Daha küçük ekmekler alarak başlamıştır.
Ekmekleri daha iyi saklama yöntemleri kullanmıştır.
Artan ekmekleri değerlendirme yolları bulmuştur (örneğin, galeta unu yapmak).
Grafik:
Hafta 1: 12 ekmek
Hafta 2: 10 ekmek
Hafta 3: 8 ekmek
Hafta 4: 6 ekmek
Eğer 1 ekmeğin ortalama fiyatı 8 TL ise, aile bu 4 haftalık süreçte ekmek israfını azaltarak toplam kaç TL tasarruf etmiş olur?
Çözüm:
Bu soruda, ekmek israfını azaltarak yapılan tasarrufu hesaplayacağız.
Adım 1: İlk iki haftadaki toplam ekmek tüketimini hesaplayalım. 12 ekmek + 10 ekmek = 22 ekmek
Adım 2: Son iki haftadaki toplam ekmek tüketimini hesaplayalım. 8 ekmek + 6 ekmek = 14 ekmek
Adım 3: 4 haftalık toplam ekmek tasarrufunu hesaplayalım. 22 ekmek - 14 ekmek = 8 ekmek
Adım 4: Toplam tasarruf edilen parayı hesaplayalım. 8 ekmek x 8 TL/ekmek = 64 TL
🍞 Aile, bilinçli tüketim alışkanlıkları sayesinde 4 haftada 64 TL tasarruf etmiş ve ekmek israfını önemli ölçüde azaltmıştır.